Προσπάθειες για τη δημιουργία εντάσεων στο Κυπριακό συνεχίζει να καταβάλλει η Αγκυρα, την ίδια στιγμή που ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Ι. Τζεμ, επισκέπτεται την Αθήνα
Οπως παρατηρούν έμπειροι διπλωμάτες, είναι συνηθισμένη πρακτική της Αγκυρας να υπογραμμίζει τις θέσεις της, προκειμένου να υποδηλώσει το όριο, μέχρι το οποίο είναι διατεθειμένη να συζητήσει. Στην προκειμένη περίπτωση, οι Τούρκοι αξιωματούχοι, λίγο πριν την επίσκεψη του Ι. Τζεμ στην Αθήνα, φρόντισαν να επαναλάβουν τις πάγιες θέσεις τους για το Κυπριακό, καθώς, μάλιστα, εξελίσσεται μια ακόμη προσπάθεια για την επανέναρξη των συνομιλιών, στο πλαίσιο του ΟΗΕ. Εκτός από το Κυπριακό, αξιωματούχοι της Αγκυρας επανέφεραν στην κυκλοφορία τις κατηγορίες σε βάρος της Ελλάδας για δήθεν φιλοξενία Κούρδων τρομοκρατών στο στρατόπεδο του Λαυρίου.
Η «επιμονή» της Ευρωπαϊκής Ενωσης να προχωρήσει στην ένταξη της Κύπρου στους κόλπους της απειλεί να οδηγήσει το Κυπριακό σε μία «κρίση με απρόβλεπτες συνέπειες», ισχυρίστηκε χτες ο Τούρκος στρατηγός Χουρσίτ Τολόν, διοικητής της στρατιάς του Αιγαίου, σε δηλώσεις του στο κατεχόμενο τμήμα της Λευκωσίας.
«Η εσφαλμένη στάση της ΕΕ εμποδίζει τους Ελληνοκυπρίους να προχωρήσουν σε ένα διακανονισμό και, κατά την προσεχή περίοδο, οδηγεί τις (εμπλεκόμενες) πλευρές σε μία κρίση με απρόβλεπτες συνέπειες στην ανατολική Μεσόγειο», πρόσθεσε ο Τούρκος στρατηγός, ο οποίος βρίσκεται στο κατεχόμενο τμήμα της Κύπρου για την προγραμματισμένη άσκηση των τουρκικών ενόπλων δυνάμεων «Ταύρος 2001», στην οποία συμπεριλαμβάνονται και τα κατεχόμενα από τους Τούρκους εδάφη της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Καλώντας τους Δεκαπέντε «να μην πέσουν στην παγίδα» της ελληνικής και της ελληνοκυπριακής κυβέρνησης, τις οποίες κατηγορεί ότι προσπαθούν να δημιουργήσουν ένα νέο «τετελεσμένο γεγονός» στην ανατολική Μεσόγειο, ο Χουρσίτ Τολόν δεν παραλείπει να τονίσει ότι η Τουρκία παρακολουθεί από κοντά «την κούρσα των εξοπλισμών» στο ελεύθερο τμήμα της Κύπρου και καταλήγει, διατυπώνοντας την απειλή ότι η Αγκυρα είναι «αποφασισμένη» να προασπίσει τα συμφέροντά της στην ανατολική Μεσόγειο.
Αισιόδοξος ότι υπάρχει έδαφος για επανέναρξη των εκ του σύνεγγυς συνομιλιών για το Κυπριακό, εμφανίστηκε ο ειδικός απεσταλμένος του ΓΓ του ΟΗΕ, Αλβάρο Ντε Σότο, αμέσως μετά τη συνάντηση που είχε χθες με τον υπουργό Εξωτερικών, Γιώργο Παπανδρέου.
«Ελπίζω σύντομα να ξεκινήσουν οι διαπραγματεύσεις γιατί υπάρχει πεδίο για επανέναρξη των εκ του σύνεγγυς συνομιλιών», τόνισε ο Ντε Σότο, ενώ κληθείς να σχολιάσει εάν οι δηλώσεις του Ραούφ Ντενκτάς επηρεάζουν το κλίμα των συνομιλιών επισήμανε ότι «εμείς δεν παίρνουμε κατά γράμμα δηλώσεις που κάνει στον Τύπο η κάθε πλευρά».
Από την πλευρά του, ο Γ. Παπανδρέου υπογράμμισε ότι «αντάλλαξε πολιτικές απόψεις για το Κυπριακό και έχει σημασία η χρονική στιγμή, τόσο για την επίλυση του Κυπριακού, όσο και της ενταξιακής πορείας της Κύπρου στην ΕΕ». Ο ΥΠΕΞ κάλεσε την τουρκική πλευρά, αλλά και όλους όσοι έχουν σχέση με το Κυπριακό να συμβάλουν εποικοδομητικά, ώστε το διεθνές πρόβλημα της Μεγαλονήσου να λυθεί στη βάση των αποφάσεων και των ψηφισμάτων του ΟΗΕ.
Οι «μικροί» της ΕΕ φωνάζουν καθώς βλέπουν στην πράξη τη λειτουργία του διευθυντηρίου των ισχυρών
Αιχμή της διαμαρτυρίας των χωρών που δεν παρέστησαν στο γεύμα του Τ. Μπλερ (Ελλάδα, Σουηδία, Φινλανδία, Δανία, Ιρλανδία, Αυστρία και Πορτογαλία) θα είναι ότι στην παρούσα συγκυρία η αίσθηση δημιουργίας διευθυντηρίου ή παρασυναγωγής, κάθε άλλο παρά ευνοεί τη σφυρηλάτηση της ενότητας κατά της τρομοκρατίας ή την ενίσχυση των δεσμών στους κόλπους της ΕΕ.
Ο Γ. Παπανδρέου, ο οποίος ήρθε σε επαφή με πολλούς ομολόγους τους για το θέμα, πρόσθεσε ότι δεν υπάρχει κανόνας που να απαγορεύσει σε κάποιες χώρες - μέλη να συναντηθούν εάν το επιθυμούν, αλλά οι ενέργειες αυτές δε συμβάλλουν στη δημιουργία κλίματος εμπιστοσύνης και παράλληλα υπονομεύουν τους κοινοτικούς δεσμούς.
Η Ελλάδα, όπως είπε ο κ. Παπανδρέου, διατύπωσε την αντίθεσή της και για τη συμμετοχή του πρωθυπουργού του Βελγίου, Γκι Φερχόφστατ, στην επίμαχη συνάντηση. Ο πρωθυπουργός του Βελγίου -που προεδρεύει αυτό το εξάμηνο στην ΕΕ- είχε διαβουλεύσεις με τους ομολόγους του που δε συμμετείχαν, πριν από την άφιξή του στο Λονδίνο.
Σε επαφές που είχε με τον Ελληνα πρωθυπουργό, είπε ο Γ. Παπανδρέου, ο Κ. Σημίτης είχε τη γνώμη ότι δεν έπρεπε να παραστεί ούτε ο κ. Φερχόφστατ στη συνάντηση, αλλά τελικά επικράτησε η άποψη των υπόλοιπων Ευρωπαίων ηγετών να πάει για να εκφράσει τη διαμαρτυρία του.
Με μάλλον συγκρατημένο τρόπο και δίχως να εκτοξεύσει ιδιαιτέρως επικριτικά «πυρά» αντέδρασε ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ρομάνο Πρόντι στο δείπνο των «εκλεκτών προσκεκλημένων» Ευρωπαίων ηγετών του Βρετανού πρωθυπουργού Τόνι Μπλερ. Σε δηλώσεις που έκανε μιλώντας σε συντάκτη της ιταλικής εφημερίδας «ΚΟΡΙΕΡΕ ΝΤΕΛΑ ΣΕΡΑ», ο Πρόντι σχολίασε πως «αυτές οι πολυμερείς συναντήσεις εκτός του θεσμικού πλαισίου της ΕΕ είναι καλοδεχούμενες», υπενθυμίζοντας ωστόσο στους ομοτράπεζους του Τόνι Μπλερ την «απεγνωσμένη ανάγκη για κοινή εξωτερική πολιτική».
Ο ίδιος, ανακαλώντας στη μνήμη του την πρόσφατη συνάντηση Γάλλων - Βρετανών και Γερμανών ηγετών στη Γάνδη προ της Διάσκεψης Κορυφής της ΕΕ παρατήρησε:«Η συνάντηση λίγο πριν από τη Σύνοδο Κορυφής της Γάνδης, στις 19 Οκτωβρίου, που διήρκεσε περίπου μισή ώρα, έμοιαζε ως μια προσβολή στη συλλογικότητα της Ενωσης...Αλλά οι άτυπες συναντήσεις όπως αυτή του Λονδίνου κάνουν καλό στην Ευρώπη. Αποτελούν μέρος της πολιτικής παράδοσης... Εχουμε όμως ανάγκη απεγνωσμένα μιας κοινής εξωτερικής πολιτικής για την Ευρώπη, κυρίως υπό το φως της αυξανόμενης στρατιωτικής δέσμευσης των Ευρωπαίων»...
Αναφερόμενος στη «στρατιωτική δέσμευση» των Ευρωπαίων, ο Πρόντι ισχυρίστηκε πως μολονότι «οι Ευρωπαίοι μπορούν να εισέλθουν τμηματικά στον πόλεμο, όπως εμείς κάνουμε τώρα, εντούτοις αναμφίβολα θα πρέπει να βγούμε από αυτό ενωμένοι»...
Με αφορμή την τελετή των αποκαλυπτηρίων της προτομής του αείμνηστου Γιάννου Κρανιδιώτη, ο πρωθυπουργός, Κ. Σημίτης, επισκέφτηκε το υπουργείο Εξωτερικών όπου είχε συνεργασία με την ηγεσία του υπουργείου και εκφώνησε έναν... ωραίο λόγο, περί «ισχυρής Ελλάδας» στους υπαλλήλους, οι οποίοι καλούνται να εργαστούν «καπελωμένοι» από τη στρατιά συμβούλων του Γ. Παπανδρέου και με μισθούς που είναι αισθητά οι χαμηλότεροι στο πλαίσιο της ΕΕ.
Ο πρωθυπουργός ενημερώθηκε από την πολιτική ηγεσία του υπουργείου, σε σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε υπό την προεδρία του και με τη συμμετοχή των γενικών γραμματέων του υπουργείου και υπηρεσιακών παραγόντων, για τον προγραμματισμό δράσης του υπουργείου Εξωτερικών στο άμεσο μέλλον.
Περιγράφοντας τους στόχους της κυβέρνησής του ο Κ. Σημίτης είπε ότι πρέπει «να προωθήσουμε τη συμμετοχή μας στα διεθνή κέντρα λήψης αποφάσεων, να αυξήσουμε τις δυνατότητες της Ελλάδας να επηρεάζει αποφάσεις και εξελίξεις, να ενισχύσουμε την αποτελεσματικότητά μας».
Ο πρωθυπουργός υποστήριξε ότι βασικός στόχος της πολιτικής της κυβέρνησης είναι «η πορεία μας στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Ο πολιτικός και κοινωνικός χώρος, όπου μεγιστοποιούμε οφέλη, δυνατότητες, προοπτικές. Πρέπει να είμαστε παρόντες σε κάθε βήμα, σε κάθε εξέλιξη, με θέσεις, με αγωνιστικότητα, με στόχους. Ν' αναβαθμίζουμε το ρόλο της χώρας μας, να συμβάλλουμε εποικοδομητικά στις εξελίξεις». Εξειδικεύοντας, ο πρωθυπουργός ζήτησε:
«Να προετοιμαστούμε οργανωτικά και πολιτικά για μια επιτυχημένη προεδρία το 2003.
Να προωθήσουμε τη διεύρυνση της Ενωσης και την ολοκλήρωση της ενταξιακής πορείας της Κύπρου.
Να συμβάλουμε στην εξέλιξη της Ευρωπαϊκής Ενωσης σε πιο ολοκληρωμένο μοντέλο πολιτικής συγκρότησης και δράσης στην επικείμενη νέα Διακυβερνητική Διάσκεψη.
Με τους εταίρους μας στην Ενωση, αλλά και τους συμμάχους μας στο ΝΑΤΟ, να αναζητήσουμε ένα πιο ολοκληρωμένο σύστημα ασφάλειας μετά τα τραγικά γεγονότα της 11ης Σεπτεμβρίου».
Μετά το τέλος της ομιλίας του ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στον αδικοχαμένο στενό του συνεργάτη και φίλο Γιάννο Κρανιδιώτη και αποκάλυψε την προτομή του, που τοποθετήθηκε στο προαύλιο του υπουργείου Εξωτερικών.