Εντονες αντιδράσεις προκαλούν και ανάμεσα στους ΕΒΕ της χώρας οι ρυθμίσεις που ανακοίνωσε η κυβέρνηση για τη φορολογία εισοδήματος. Η ΓΣΕΒΕΕ σε ανακοίνωσή της τονίζει ότι τα μέτρα αυτά «δεν αλλάζουν το σκληρό φορολογικό σύστημα για τις αδύνατες οικονομικά τάξεις», αλλά απλά διευθετούν «διαχειριστικά ζητήματα φορολογίας με τα αφορολόγητα και την κατάργηση φοροαπαλλαγών και με τελικό αποτέλεσμα φαινομενικές φοροελαφρύνσεις», οι οποίες εξαγγέλλονται τη στιγμή που στο φορολογικό στόχαστρο έχουν μπει οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις για το ΦΠΑ 3ετίας και τις ανέλεγκτες χρήσεις 1993-1998.
Σχολιάζοντας την ουσία και το περιεχόμενο των κυβερνητικών εξαγγελιών για τα μέτρα της τρίτης φάσης της φορολογικής μεταρρύθμισης, η ΓΣΕΒΕΕ σημειώνει μεταξύ άλλων ότι:
- Το κατώτατο αφορολόγητο παραμένει πολύ χαμηλά σε σχέση με τις σύγχρονες ανάγκες. Επίσης διατηρείται ο παράλογος διαχωρισμός του κατώτατου αφορολόγητου ανάμεσα στους μισθωτούς και τους μικρομεσαίους. Η ΓΣΕΒΕΕ ζητεί να εξομοιωθεί το αφορολόγητο και για τις δυο κατηγορίες στο κατώτατο ποσό κάλυψης των αναγκών μιας τετραμελούς οικογένειας.
- Αντίθετη είναι η ΓΣΕΒΕΕ στη διατήρηση του συντελεστή 35% για τους συνεταιρισμούς και 25% για τις ΟΕ και ΕΕ.
- Η κατάργηση των εξωλογιστικών προσδιορισμών του εισοδήματος των ΜΜΕ ήταν πάγιο αίτημα των ΕΒΕ. Ωστόσο, η διάταξη αυτή θα κριθεί στην πράξη.
- Σε μια εποχή που η κυβέρνηση ασκεί πολιτική συρρίκνωσης της κοινωνικής ασφάλισης προκαλεί ερωτήματα η μεγάλη διεύρυνση των φοροαπαλλαγών υπέρ των ιδιωτικών ασφαλιστικών εταιριών. Οι φοροαπαλλαγές αυτές αποτελούν ευθεία πριμοδότηση της ιδιωτικής ασφάλισης.
Τέλος η ΓΣΕΒΕΕ θα τοποθετηθεί στη συνέχεια στις επιμέρους ρυθμίσεις που προτείνει η κυβέρνηση.
Ικανοποιημένοι οι εμποροβιομήχανοι
Σε αντίθεση με τη δυσφορία της ΓΣΕΒΕΕ (εκπροσωπεί τα συμφέροντα των αυτοαπασχολούμενων επαγγελματοβιοτεχνών και εμπόρων και εν γένει των μικρομεσαίων επιχειρήσεων) για τα νέα φορολογικά μέρα, οι ηγεσίες των μεγαλεμπόρων και μεγαλοβιομηχάνων απένειμαν εύσημα στην κυβερνητική φορολογική μεταρρύθμιση.
Συγκεκριμένα:
- Ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελληνικών Βιομηχανιών (ΣΕΒ) Οδ. Κυριακόπουλος, με δηλώσεις που έκανε στους δημοσιογράφους μετά τη συνεργασία που είχε χτες με τον υπουργό Ανάπτυξης Α. Τσοχατζόπουλο, δήλωσε πως τα φορολογικά μέτρα που εξήγγειλε ο πρωθυπουργός «είναι στη σωστή κατεύθυνση». Εκφράζοντας, μάλιστα δημόσια, την ικανοποίηση των βιομηχάνων, δεν παρέλειψε να σημειώσει πως τα μέτρα της φορολογικής μεταρρύθμισης που προωθεί η κυβέρνηση, «αναμφισβήτητα θα μειώσουν το κόστος ελπίζουμε των επιχειρήσεων, αλλά θα βοηθήσουν και τον καταναλωτή»!
- Από την πλευρά της η ηγεσία του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Ελλάδας (ΕΒΕΑ), που εκπροσωπεί τα συμφέροντα των μεγάλων εμποροβιομηχανικών επιχειρήσεων, χαρακτήρισε «άτολμα» τα κυβερνητικά μέτρα, για να ζητήσει στη συνέχεια, μεταξύ άλλων, εκτός από την «αύξηση του αφορολόγητου στο ελάχιστο ύψος των 10.000 ευρώ για όλους τους φορολογούμενους» και τη σταδιακή μείωση του ανώτατου συντελεστή στο 30% για τα φυσικά πρόσωπα και στο 25% για τα κέρδη των επιχειρήσεων.
Πρόσθετα φοροχαράτσια για τρεις στους δέκα φορολογούμενους προκύπτουν από τα εκκαθαριστικά σημειώματα της Εφορίας, ενώ τα ποσά αυτά στην 11η παρτίδα που ταχυδρομεί τις μέρες αυτές η Εφορία φτάνουν, κατά μέσο όρο, στο αστρονομικό ύψος των 2.223 ευρώ (ή περίπου 757.800 δρχ.). Το γεγονός αυτό και μόνο πιστοποιεί το φορολογικό ξεζούμισμα των μισθωτών και συνταξιούχων, οι οποίο παρά το γεγονός ότι φορολογήθηκαν από πέρυσι (για τα εισοδήματα του 2001), μέσω της παρακράτησης του φόρου και με βάση την ισχύουσα φορολογική κλίμακα, καλούνται τώρα να πληρώσουν τα πρόσθετα φέσια της φορολογικής πολιτικής που ακολουθεί η κυβέρνηση.
Αλλά και με βάση το σύνολο των δηλώσεων που έχουν εκκαθαριστεί μέχρι σήμερα (μετά και την αποστολή της 11ης παρτίδας που περιλαμβάνει 353.000 εκκαθαριστικά) προκύπτει ότι η εκκαθάριση του φόρου αποβαίνει θετική για το δημόσιο ταμείο καθώς θα εισρεύσουν επιπλέον 1,34 δισ. ευρώ.
Ειδικότερα από τα 4,1 εκατ. δηλώσεις που εκκαθαρίστηκαν προκύπτουν τα εξής:
- Το δημόσιο θα εισπράξει από τους φορολογούμενους, που πήραν χρεωστικό σημείωμα, επιπλέον φόρο ύψους 1,9 δισ. ευρώ έναντι 565,6 εκατ. ευρώ που θα επιστραφεί σε όσους παρέλαβαν πιστωτικό σημείωμα.
- Το μέσο ετήσιο οικογενειακό εισόδημα που δηλώθηκε, παραμένει πολύ χαμηλό, μόλις 4,1 εκατ. δραχμές.
- Τα χρεωστικά εκκαθαριστικά ξεπερνούν το 27% του συνόλου των δηλώσεων που εκκαθαρίστηκαν μέχρι σήμερα. Κατά μέσο όρο κάθε φορολογούμενος πληρώνει πρόσθετο φόρο από 1.705 ευρώ.
- Τα πιστωτικά εκκαθαριστικά είναι περίπου 35% των δηλώσεων και σε μέσους όρους ο φόρος που θα επιστραφεί στον καθένα είναι 391 ευρώ.
- Οι μηδενικές δηλώσεις (για τις οποίες δεν προκύπτει ούτε επιπλέον πληρωμή ούτε και επιστροφή) ανέρχονται στο 37,8% του συνόλου.
Και επειδή βέβαια το φορολογικό ξεζούμισμα των εργαζόμενων συνεχίζεται και με άλλους τρόπους, η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Οικονομίας και Οικονομικών κάλεσε χτες τους εφόρους να συνεχίσουν τους «ελέγχους» στους ΕΒΕ που δεν προσήλθαν «οικειοθελώς» να υποβάλλουν το κατάπτυστο σημείωμα για το αναδρομικό χαράτσι της 6ετίας 1993-1998.
Οταν χειροκροτεί ο ΣΕΒ...
Οσοι άκουσαν τις προχτεσινές δηλώσεις του πρωθυπουργού και προέδρου του ΠΑΣΟΚ Κ. Σημίτη, για την ουσία και το περιεχόμενο της φορολογικής μεταρρύθμισης, τα μέτρα της οποίας εξαγγέλθηκαν σε δόσεις (προχτές ανακοινώθηκε η τρίτη δόση), θα νομίσουν ότι και αυτή τη φορά η κυβέρνηση παίρνει μέτρα που στηρίζουν μόνο τα λαϊκά εισοδήματα. Αν πιστέψουμε αυτά που είπε ο Κ. Σημίτης, τότε σύντομα θα δούμε τους βιομήχανους και άλλους μεγαλοεπιχειρηματίες να διοργανώνουν συλλαλητήρια... «κατσαρόλας», διεκδικώντας... «δικαιότερη κατανομή των φορολογικών βαρών».
Σύμφωνα με τις προχτεσινές δηλώσεις του Κ. Σημίτη, η κυβέρνησή του με τα μέτρα της πρώτης φάσης «απλοποίησε ριζικά τις φορολογικές διαδικασίες για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις» και με τα μέτρα της δεύτερης φάσης «απλοποίησε και ελάφρυνε ριζικά τις κληρονομιές και τις γονικές παροχές». Οσον αφορά τα μέτρα της τρίτης φάσης της φορολογικής μεταρρύθμισης, ο πρωθυπουργός αποφάνθηκε πως αυτά «ωφελούν τους μισθωτούς και συνταξιούχους, ιδίως τις κατηγορίες που έχουν χαμηλό εισόδημα», αλλά και «τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις».
Με απλά λόγια, η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ εμφανίζεται να μειώνει συνεχώς τη φορολογική επιβάρυνση για τα εισοδήματα των εργαζόμενων μισθωτών, συνταξιούχων και των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Ομως, με βάση όσα είπε ο πρωθυπουργός, δεν κάνει τίποτε για την ενίσχυση της «ανταγωνιστικότητας», της «επιχειρηματικότητας», της «παραγωγικότητας» και εν γένει την ικανοποίηση των αιτημάτων που προβάλλουν οι βιομήχανοι και άλλοι μεγαλοεπιχειρηματίες. Εύλογα, λοιπόν, τίθεται το ερώτημα: Είναι δυνατό να μειώνεται κάθε χρόνο η φορολογική επιβάρυνση για τους οικονομικά ασθενέστερους και ταυτόχρονα οι μισθωτοί, οι συνταξιούχοι, οι εργαζόμενοι αγρότες, οι αυτοαπασχολούμενοι ΕΒΕ και εν γένει ιδιοκτήτες μικρομεσαίων επιχειρήσεων να πληρώνουν χρόνο με το χρόνο περισσότερους φόρους; Είναι δυνατό να μην κάνει τίποτε αυτή η κυβέρνηση για τη μείωση της φορολογίας των κερδών και υπερκερδών του μεγάλου κεφαλαίου και ταυτόχρονα η συμμετοχή των μεγαλοεπιχειρηματιών στα φορολογικά βάρη να γίνεται όλο και πιο συμβολική;
Τι συμβαίνει, λοιπόν; Εχουν τρελαθεί οι εργαζόμενοι, που όλο και πιο συχνά συναντώνται στους δρόμους του αγώνα, διαμαρτυρόμενοι για τη φορομπηχτική πολιτική της κυβέρνησης, η οποία οδηγεί - μαζί με την εισοδηματική πολιτική λιτότητας - όλο και πιο χαμηλά την αγοραστική τους δύναμη και το βιοτικό τους επίπεδο; ΄Η μήπως έχουν χαζέψει οι εκπρόσωποι του μεγάλου κεφαλαίου, που τα τελευταία χρόνια με ανακοινώσεις και δηλώσεις της ηγεσίας του ΣΕΒ και άλλων μεγαλοεπιχειρηματιών φορέων, χειροκροτούσαν μόνιμα όλα τα φορολογικά - και όχι μόνο - μέτρα της κυβέρνησης;
Στα παραπάνω ρητορικά ερωτήματα την απάντηση τη δίνει η καθημερινή πραγματικότητα. Η ειλικρίνεια των πρωθυπουργικών εξαγγελιών για δήθεν ελαφρύνσεις προς όφελος των μισθωτών, των συνταξιούχων και των πλατιών λαϊκών στρωμάτων έχουν την ίδια βαρύτητα με παρόμοιες εξαγγελίες για φοροελαφρύνσεις που είχαν γίνει στο παρελθόν. Ετσι, ενώ ο Κ. Σημίτης και άλλα στελέχη των κυβέρνησης του νέου και του παλιού ΠΑΣΟΚ μοίραζαν φοροελαφρύνσεις για το λαό, στην πράξη με τα δεκάδες φορολογικά νομοσχέδια που προώθησαν και ψήφισαν στη Βουλή μέχρι σήμερα, το φορολογικό σύστημα, χρόνο με το χρόνο, γίνεται όλο και πιο επαχθές για το λαό και παράλληλα πιο ευνοϊκό για το μεγάλο κεφάλαιο.
Σ' αυτή την κοινή - απλή - αλήθεια συνηγορούν επίσης και τα εξής 5 στοιχεία: Πρώτον, το γεγονός ότι ο ανώτατος συντελεστής φορολογίας των κερδών για τις μεγάλες εμποροβιομηχανικές επιχειρήσεις μειώθηκε από 45% που ήταν (πριν τις πολυάριθμες φοροαπαλλαγές και εκπτώσεις) στα μέσα του 1980 σε 32,5% φέτος και σε ορισμένες περιπτώσεις στο 20%! Δεύτερον, η μείωση του ανώτατου συντελεστή φορολογίας προσωπικών εισοδημάτων από 60% που ήταν στις αρχές της δεκαετίας του '80 σε 45% που είναι σήμερα, γεγονός που ευνοεί τα μεγάλα, κυρίως, εισοδήματα. Τρίτον, η μείωση της προοδευτικότητας που ίσχυε για τη φορολογία των προσωπικών εισοδημάτων με τον περιορισμό του αριθμού των κλιμακίων, από 19 που ήταν τα κλιμάκια και οι συντελεστές το 1980 σε 4 φέτος (όσοι είναι οι συντελεστές και τα κλιμάκια του ΦΠΑ)!. Τέταρτον, η συνεχής διεύρυνση των φοροπρονομίων και των φοροαπαλλαγών για το μεγάλο κεφάλαιο, που ψηφίστηκαν από τις κυβερνήσεις της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ τα τελευταία 28 χρόνια, παρά τα δημοσιονομικά προβλήματα της χώρας. Αυτά τα προβλήματα οι κυβερνώντες τα θυμούνται μόνο όταν πρόκειται να αρνηθούν την ικανοποίηση αιτημάτων των εργαζομένων, προβάλλοντας το επιχείρημα ότι «δεν αντέχει η οικονομία».
Το πέμπτο στοιχείο είναι το γεγονός ότι, με ελάχιστες εξαιρέσεις που επιβεβαιώνουν τον κάνονα, όλες οι μέχρι σήμερα κυβερνητικές φορολογικές ρυθμίσεις συναντούσαν πάντα τις αντιδράσεις των εργαζομένων από τη μια και από την άλλη τα ευνοϊκά σχόλια των μεγαλοεπιχειρηματιών και των διαφόρων φορέων, που υπηρετούσαν και υπηρετούν τα συμφέροντα του μεγάλου κεφαλαίου. Επειδή και τα μέτρα της πολυδιαφημισμένης φορολογικής μεταρρύθμισης, που εξήγγειλε η κυβέρνηση Σημίτη, χειροκροτήθηκαν από την ηγεσία του ΣΕΒ και άλλων επιχειρηματικών φορέων, δεν υπάρχει ούτε 1 στα 1.000 κίνδυνος να δούμε τους μεγαλεμπόρους και μεγαλοβιομήχανους στους δρόμους να διαδηλώνουν με... κατσαρόλες ενάντια στο φορολογικό σύστημα.
Αυτή είναι η αλήθεια. Και αυτή την αλήθεια, παρά τα κάποια ανώδυνα μέτρα που εξαγγέλλουν συνήθως παραμονές των εκλογών τα κόμματα εξουσίας για να κάνουν ψηφοθηρία, δεν αναιρούν την κοινή διαπίστωση ότι στα τελευταία 28 χρόνια οι κυβερνήσεις ΠΑΣΟΚ και ΝΔ κατάφεραν να διαμορφώσουν ένα φορολογικό σύστημα που ισοδυναμεί με φορολογικό παράδεισο για το μεγάλο κεφάλαιο και φορολογική κόλαση για τους εργαζόμενους, τους συνταξιούχους και τα πλατιά λαϊκά στρώματα.
Λάμπρος ΤΟΚΑΣ