Οι στρατιωτικές του ικανότητες
Είχα προσέξει, από την περίοδο που υπηρετούσα το 1944 στο Γενικό Στρατηγείο του ΕΛΑΣ, ότι το προτέρημα της ταχείας λήψης απόφασης χαρακτήριζε το Στρατηγό Στέφανο Σαράφη, Στρατιωτικό Αρχηγό του ΕΛΑΣ. Είχε μια τέτοια ηρεμία και γρηγοράδα, όταν έπαιρνε αποφάσεις, που για κάποιον που συνεργαζόταν μαζί του για πρώτη φορά, δημιουργούσε ίσως αμφιβολίες, μήπως και είναι πρόχειρα και βιαστικά παρμένες οι αποφάσεις του. Ομως η ζωή έδειχνε, ότι η μεγάλη στρατιωτική κατάρτιση και η βαθιά γνώση των παραγόντων του πολέμου από τον ικανότατο αυτό στρατιωτικό ηγέτη και Αρχηγό του ΕΛΑΣ, του έδινε τη δυνατότητα της σοβαρής ψύχραιμης και γρήγορης λήψης σωστής απόφασης και διαταγών για τη γρήγορη υλοποίησή τους.
Μια τέτοια εξήγηση, που έδινα στο προτέρημα που έχουν ορισμένοι στρατιωτικοί ηγέτες, όπως και ο Στρατηγός Σαράφης, να αποφασίζουν γρήγορα και σωστά, έδινα και για τη γρηγοράδα του Διαμαντή, να αποφασίζει σωστά, που τη χαιρόμουνα και τη θαύμαζα.
***
Αναφέρουμε εδώ μια περίπτωση σοβαρότατης επιτυχίας των Τμημάτων του ΔΣΕ Ρούμελης υπό τον Διαμαντή, από την επιδέξια ευέλικτη έξοδό τους από επικίνδυνο στρατιωτικό κλοιό του κυβερνητικού στρατού. Παραθέτουμε σχετικό απόσπασμα Διαταγής του Αντιστράτηγου, που είχε τη διεύθυνση των εκκαθαριστικών επιχειρήσεων στη Ρούμελη τον Απρίλη του 1949.
"Κατόπιν... της αναπτυχθείσης πρωτοβουλίας υπό της ΙΙας (2ας) συμμοριακής Μεραρχίας (Προσβολή Λιδωρικίου 19 Απρ. 1949) της αντιμετωπιζομένης γνωστής από το παρελθόν επιδεξιότητας, πονηρίας, δραστηριότητας και ευελιξίας του Διοικητού της Διαμαντή και της παρατηρηθείσης σωματικής κόπωσης εις τας Μονάδας της Στερεάς Ελλάδος απεφασίσθη η αναστολή της καταδιώξεως της Μεραρχίας Διαμαντή". (βλ. Δ. Ζαφειρόπουλου, Υποστράτηγου ε. α. "Ο αντισυμμοριακός Αγών", Αθήναι 1956, σελ. 568).
***
Ο σ. Υφαντής, Επίτροπος της IIας Μεραρχίας του ΔΣΕ, στενός συνεργάτης του Διαμαντή, που πήρε μέρος δίπλα του σ' όλες τις επιχειρήσεις της, ακόμα και στην τελευταία σύγκρουση με τους περικυκλωτές του Διαμαντή, που έληξε με τον τραγικό χαμό του, σε ομιλία του στα Μάρμαρα στις 21 Ιούνη, 1987, επέτειο του θανάτου του, δίνει μια χαρακτηριστική σκηνήταχύτητας λήψης απόφασης, πάνω στο πεδίο της μάχης στο Πυργούλι Αγράφων.
"Σε μια στιγμή που ο κλοιός γύρω μας όλο και στένευε, έρχεται σύνδεσμος από τα τμήματα, που μάχονταν από το πρωί στο Πυργούλι, που αναφέρει ότι τα τμήματα άρχισαν να υποχωρούν από έλλειψη πυρομαχικών. Ο κίνδυνος ήταν άμεσος. Αυτή τη στιγμή ο Διαμαντής μετά από μια αστραπιαία σύσκεψη φωνάζει: "όλοι πάνω στο ύψωμα". Ετσι και έγινε. Ολοι σαν ένας άνθρωπος ορμήσαμε στο ύψωμα και μαζί μας συνενώθηκαν και οι υποχωρούντες, μόλις είδαν το Διαμαντή επικεφαλής και το Επιτελείο του. Ακολούθησε αγώνας μέσα σε κόλαση πυρός πάνω από τις θέσεις του αντιπάλου. Το αποτέλεσμα ήταν μια λαμπρή νίκη. Ανατροπή ολόκληρης της Ταξιαρχίας με πλούσια λάφυρα. Ο ελιγμός πέτυχε και η πορεία μας συνεχίστηκε προς νότο...
Αυτός ήταν ο Διαμαντής. Σε κάθε μάχη πρόσθετε και κάτι καινούριο".
Την αξία του Διαμαντή σαν μεγάλου στρατιωτικού ηγέτη την αναγνώριζαν ανοιχτά, χωρίς να το αποφεύγουν, όλοι οι επαγγελματίες Ανώτατοι Αξιωματικοί, απ' αυτούς που πήραν μέρος και διεύθυναν τις επιχειρήσεις του κυβερνητικού στρατού κατά του ΔΣΕ. και τη σημειώνουν και στα βιβλία τους, όσοι απ' αυτούς εξέδωσαν τέτοια, για τον Εμφύλιο Πόλεμο (Συμμοριακό τον λένε οι περισσότεροι).
Ο Αντιστράτηγος Θ. Πετζόπουλος στο βιβλίο του "Τραγική Πορεία", (Αθήνα 1953), αναφέρει τα εξής, για το Διαμαντή, που σημειώνω από μνήμης το περιεχόμενό τους:
"Στο Σχέδιο Επιχειρήσεων για την εκκαθάριση της Ρούμελης από τους συμμορίτες, που εκπονήσαμε, ορίσαμε ως ημέρα έναρξης των επιχειρήσεών μας, την ημέρα Χ. Αποφύγαμε να καθορίσουμε συγκεκριμένη ημερομηνία, θα την καθορίζαμε αργότερα εμείς, και θα ειδοποιούσαμε γι' αυτό τους Διοικητές των Μονάδων των επικείμενων αυτών επιχειρήσεων. Τους εξηγήσαμε ότι ημέρα Χ είναι η μέρα που θα πληροφορηθούμε έγκυρα, ότι ο Διαμαντής θα λείψει από το Αρχηγείο του για αρκετό διάστημα.
Κρίναμε αναγκαία αυτή τη ρύθμιση, λόγω της μεγάλης ικανότητας του Διαμαντή και της επιδέξιας Διεύθυνσης εκ μέρους του των επιχειρήσεων, που οργανώνει για την αντιμετώπιση των σχεδίων μας και που κατά κανόνα καταφέρνει και τις οδηγεί σε αποτυχία".
Ο Υποστράτηγος Δ. Ζαφειρόπουλος στο βιβλίο του: "Ο αντισυμμοριακός Αγών", Αθήνα 1956, σε αρκετά σημεία του βιβλίου του, όπου εκθέτει τη διεξαγωγή επιχειρήσεων κατά των τμημάτων του ΔΣΕ της Ρούμελης υπό τον Διαμαντή, αναφέρεται χωρίς περιστροφές στις στρατιωτικές ικανότητές του. (βλ. σελ. 567- 568).
Δεν αναφερόμαστε και σε άλλες παρόμοιων επαίνων, σελίδες του βιβλίου του.
Ετσι η γενναία Μεραρχία του υπόκυψε, μόνον όμως μπροστά στον υπέρμετρο σε αριθμό και δύναμη πυρός αντίπαλο. Ο θρυλικός ηγέτης της Διαμαντής, τα περισσότερα καθοδηγητικά της στελέχη και πολλοί μαχητές έπεσαν ηρωικά στο πεδίο της μάχης.