Εχουν βγει τα «μαχαίρια» ΗΠΑ, Βρετανίας, ΕΕ για τα κονδύλια που θα μοιραστούν στην πολεμική βιομηχανία
2025 The Associated Press. All |
Από τη Σύνοδο των ΥΠΕΞ του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες |
Οι συζητήσεις στο Συμβούλιο ΝΑΤΟ - Ουκρανίας την Πέμπτη, παρουσία του Ουκρανού ΥΠΕΞ Αντρίι Σίμπιχα, επικεντρώθηκαν στην περαιτέρω και μακροπρόθεσμη στρατιωτική και πολιτική στήριξη του Κιέβου, ενώ στη συνάντηση ΝΑΤΟ - ΕΕ την Παρασκευή, παρουσία της επικεφαλής της Εξωτερικής Πολιτικής της ΕΕ, Κάγια Κάλας, παρουσιάστηκαν οι πρόσφατες πρωτοβουλίες της ΕΕ σε «Αμυνα και Ασφάλεια», με πυρήνα το «ReArm Europe», που προβλέπει έως και 800 δισ. ευρώ για εξοπλισμούς και στρατιωτικούς σκοπούς.
Τίποτα από αυτά δεν σηματοδοτεί μια «μακροχρόνια ειρήνη», ακόμα κι αν ΗΠΑ και Ρωσία καταλήξουν κάποια στιγμή σε μια εκεχειρία ή βρεθεί ένας προσωρινός συμβιβασμός για «διευθέτηση» της ιμπεριαλιστικής σύγκρουσης ΗΠΑ - ΝΑΤΟ - ΕΕ και Ρωσίας στην Ουκρανία. Γι' αυτό και όλα τα στρατόπεδα ετοιμάζονται για το ενδεχόμενο μιας γενικευμένης σύγκρουσης, που τη θεωρούν σχεδόν βέβαιη στο μέλλον.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Αμερικανός ΥΠΕΞ Μ. Ρούμπιο κάλεσε τους «συμμάχους» του ΝΑΤΟ «να δεσμευτούν να αυξήσουν τις αμυντικές τους δαπάνες σε τουλάχιστον 5% του ΑΕΠ. Θέλουμε να φύγουμε από εδώ με την κατανόηση ότι βρισκόμαστε σε μια ρεαλιστική πορεία, ώστε καθένα από τα μέλη να δεσμευτεί και να εκπληρώσει την υπόσχεση. Αυτό περιλαμβάνει και τις ΗΠΑ».
Πρόκειται για τεράστια αύξηση των στρατιωτικών δαπανών από το 2% του ΑΕΠ που ισχύει σήμερα, το οποίο δεν φτάνουν όλα τα κράτη - μέλη. Στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ τον Ιούνη στη Χάγη εκτιμάται ότι θα αποφασιστεί ένας στόχος τουλάχιστον στο 3% του ΑΕΠ.
Η δε Πολωνία θα δαπανήσει σχεδόν το 5% του ΑΕΠ της για στρατιωτικούς σκοπούς το 2026, από 4,7% φέτος, σύμφωνα με τον υπουργό Αμυνας.
Σε αυτήν τη φάση της ιμπεριαλιστικής σύγκρουσης με τη Ρωσία, αποτυπώνοντας μεταξύ άλλων και τις αντιθέσεις στο εσωτερικό του ευρωατλαντικού στρατοπέδου, οι μεν ΗΠΑ εμφανίζονται να κρατούν το «καρότο», οι δε Ευρωπαίοι το «μαστίγιο»: Η Ουάσιγκτον προσπαθεί να κλείσει μια συμφωνία με τη Μόσχα για λογαριασμό της, σε βάρος και των συμφερόντων της ΕΕ και της Βρετανίας στην «επόμενη μέρα» της Ουκρανίας και της Ανατολικής Ευρώπης, ενώ η ΕΕ, επιχειρώντας να διασφαλίσει τα συμφέροντα των ευρωπαϊκών μονοπωλίων, αναλαμβάνει πιο εντατικά τη στρατιωτικοποίηση του ουκρανικού εδάφους και εντείνει την πολεμική προετοιμασία της για μια μελλοντική σύγκρουση και για μια πιο αποφασιστική «στροφή» των ΗΠΑ προς άλλα μέτωπα των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών για τη διεθνή πρωτοκαθεδρία.
«Οι Σύμμαχοι διαβεβαίωσαν» τον Ουκρανό υπουργό Αμυνας «για τη συνεχή υποστήριξή τους στην Ουκρανία, στον αγώνα της σήμερα και για να συμβάλουν στο "χτίσιμο" των Ενόπλων Δυνάμεών της για το μέλλον», τόνισε ο γγ του ΝΑΤΟ Μ. Ρούτε.
Χαιρέτισε τόσο τις προσπάθειες των ΗΠΑ για μια εκεχειρία, όσο και τις συζητήσεις των Ευρωπαίων ΝΑΤΟικών για αποστολή στρατευμάτων στην Ουκρανία. Ο Ρούτε είπε επίσης ότι ο στόχος του ΝΑΤΟ είναι να εξοπλίσει την Ουκρανία σε τέτοιο σημείο που ακόμα και μετά το «τέλος» της σύγκρουσης η Ρωσία «δεν θα ξαναπροσπαθήσει ποτέ στο μέλλον να αποκτήσει ούτε ένα τετραγωνικό χιλιόμετρο της Ουκρανίας».
Στην επόμενη «Ομάδα Επαφής για την Ουκρανία», στο Ράμσταϊν την ερχόμενη Παρασκευή, οι ΗΠΑ δεν θα συμμετάσχουν. Θα προεδρεύσουν οι υπουργοί Αμυνας της Βρετανίας και της Γερμανίας, αλλά «αμερικανικά όπλα και πληροφορίες θα συνεχίσουν να "ρέουν" στην Ουκρανία», διαβεβαίωσε ο γγ του ΝΑΤΟ.
Στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ οι Ευρωπαίοι ΥΠΕΞ εξαπέλυσαν κατηγορίες στη Ρωσία, ότι ματαίωσε την προσπάθεια των ΗΠΑ για εκεχειρία στην Ουκρανία και ότι καθυστερεί επίτηδες τη διαδικασία, σε μια σαφή προσπάθεια να πείσουν την κυβέρνηση του Ντ. Τραμπ να ακολουθήσει σκληρότερη γραμμή έναντι της Μόσχας.
Η Μόσχα απέρριψε τον Μάρτη πρόταση των ΗΠΑ για πλήρη εκεχειρία 30 ημερών, θέτοντας μια σειρά προϋποθέσεις, όπως η διακοπή της ροής «δυτικών» όπλων στην Ουκρανία κ.ά. Συμφώνησε δε σε περιορισμένη κατάπαυση πυρός στις ενεργειακές υποδομές, καθώς και σε εκεχειρία στη Μαύρη Θάλασσα, θέτοντας και εδώ ως προϋπόθεση την άρση μιας σειράς κυρώσεων κατά της Ρωσίας.
Μάλιστα, ορισμένοι, όπως η ΥΠΕΞ του Καναδά, πρότειναν να οριστεί προθεσμία για να απαντήσει η Ρωσία στην προσφορά κατάπαυσης του πυρός.
Σύμφωνα με ανώτερο αξιωματούχο του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, «δεν υπάρχει συναίνεση για ένα χρονοδιάγραμμα αύξησης της πίεσης προς τη Ρωσία», αλλά «υπήρξε συναίνεση ότι πρέπει να συμφωνήσει σε κατάπαυση του πυρός».
«Ο Πρόεδρος Τραμπ δεν πρόκειται να πέσει στην παγίδα των ατελείωτων διαπραγματεύσεων. Θα διαπιστώσουμε αρκετά σύντομα αν η Ρωσία το εννοεί ή όχι ότι θέλει ειρήνη. Αν όχι, τότε θα πρέπει να επανεκτιμήσουμε το πού βρισκόμαστε και τι κάνουμε», τόνισε ο Ρούμπιο.
Την ίδια στιγμή που τα ευρωπαϊκά κράτη του ΝΑΤΟ ανακοίνωναν νέα στρατιωτικά πακέτα για την Ουκρανία, οι ΗΠΑ αποχώρησαν από το Διεθνές Κέντρο για τη δίωξη του εγκλήματος της επίθεσης κατά της Ουκρανίας (ICPA), που ερευνά και συλλέγει αποδείξεις για ενδεχόμενα ρωσικά εγκλήματα πολέμου στην Ουκρανία.
Οι Ευρωπαίοι ανησυχούν που δεν συμμετέχουν ακόμα σε διαπραγματεύσεις των οποίων το αποτέλεσμα «θα καθορίσει την κατάσταση της ασφάλειας στην Ευρώπη για τις επόμενες δεκαετίες».
Σύμφωνα με τον Φινλανδό Πρόεδρο Αλ. Στουμπ, η «συμμαχία των προθύμων» φαίνεται να έχει καταλήξει στο συμπέρασμα ότι τουλάχιστον ένας Ευρωπαίος ηγέτης θα πρέπει να συνομιλήσει με τη Ρωσία, και η ευθύνη αυτή θα πρέπει να ανατεθεί είτε στον Γάλλο Πρόεδρο Εμ. Μακρόν είτε στον Βρετανό πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ. Μέχρι στιγμής δεν έχει οριστεί συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την πραγματοποίηση αυτής της συνομιλίας.
Οι ΗΠΑ πιέζουν την ΕΕ και άλλα ευρωπαϊκά μέλη του ΝΑΤΟ να αναλάβουν όλο το βάρος της στρατιωτικής στήριξης της Ουκρανίας και της «ασφάλειας» της Ευρώπης απέναντι στη Ρωσία, ώστε να στραφούν με περισσότερες δυνάμεις προς την περιοχή Ασίας - Ειρηνικού.
Οι αντιθέσεις μεγαλώνουν μέσα στον ευρωατλαντικό άξονα, και ένα από τα θέματα που έθεσε ο Αμερικανός ΥΠΕΞ στις Βρυξέλλες ήταν ότι τα κράτη της ΕΕ θα πρέπει να συνεχίσουν να αγοράζουν αμερικανικά όπλα.
Ο Ρούμπιο τόνισε ότι ο Τραμπ «καλωσορίζει» τις προσπάθειες των Ευρωπαίων «να ενισχύσουν τις αμυντικές ικανότητές τους και να αναλάβουν την ευθύνη της ασφάλειάς τους», αλλά προειδοποίησε κατά της δημιουργίας νέων εμποδίων, που θα αποκλείουν αμερικανικές εταιρείες από ευρωπαϊκά πρότζεκτ.
Συγκεκριμένα, από τα 800 δισ. ευρώ που προβλέπεται να δαπανήσουν ΕΕ και κράτη - μέλη τα επόμενα χρόνια για στρατιωτικές δαπάνες, τα 150 δισ. είναι μέσω δανείων. Το μεγαλύτερο μέρος τους προβλέπεται να πάει στην πολεμική βιομηχανία της ΕΕ και ενδεχομένως άλλων ευρωπαϊκών κρατών υπό προϋποθέσεις.
Το ζήτημα αυτό περιλαμβάνεται και στα παζάρια γύρω από τους αμερικανικούς δασμούς.
Από την πλευρά της η Βρετανία φέρεται να προωθεί ένα ανταγωνιστικό σχέδιο με αυτό της Κομισιόν για το πακέτο δανείων ύψους 150 δισ. ευρώ για τη στήριξη κοινών αμυντικών προμηθειών, σχέδιο που επί του παρόντος αποκλείει το Λονδίνο, αφού μετά το Brexit δεν έχει υπογράψει συμφωνία ασφαλείας με την ΕΕ. Το βρετανικό σχέδιο για ένα νέο «αμυντικό ταμείο», το οποίο θα παρακάμπτει την Κομισιόν, θα περιορίζει το δημόσιο χρέος και θα «επανεξοπλίζει» ταχύτερα την Ευρώπη, φέρεται να προσέλκυσε το ενδιαφέρον της Πολωνίας, της Ολλανδίας και των σκανδιναβικών κρατών.
Η Γερμανία ξεκίνησε επίσημα την πρώτη μόνιμη ανάπτυξη στρατευμάτων της στο εξωτερικό από τον Β' Παγκόμσιο Πόλεμο - μία τεθωρακισμένη ταξιαρχία 5.000 ανδρών στη Λιθουανία - για «να ενισχύσει την ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ, ως απάντηση στον πόλεμο της Μόσχας στην Ουκρανία». Για το ΝΑΤΟ η ανάπτυξη αντιπροσωπεύει ένα σημείο καμπής στη στρατιωτικοποίηση της Ανατολικής Ευρώπης.
Η Λιθουανία συνορεύει με τον ρωσικό θύλακα του Καλίνινγκραντ στη Βαλτική και με τη Λευκορωσία, «σύμμαχο» της Ρωσίας. Η μονάδα πρόκειται να είναι πλήρως επιχειρησιακή μέχρι το 2027.
Η Φινλανδία - μετά την Πολωνία και τις χώρες της Βαλτικής - πρόκειται να αποσυρθεί από τη Σύμβαση της Οτάβα για την απαγόρευση των ναρκών ξηράς εναντίον προσωπικού. Θα αυξήσει δε τις στρατιωτικές της δαπάνες σε τουλάχιστον 3% του ΑΕΠ της μέχρι το 2029.
Η Σουηδία, παραμονές της Συνόδου των ΥΠΕΞ του ΝΑΤΟ, ανακοίνωσε το μεγαλύτερο πακέτο στρατιωτικής βοήθειας που έχει χορηγήσει μέχρι στιγμής στο Κίεβο, ύψους 1,6 δισ. δολαρίων, και η Ολλανδία ανακοίνωσε 2 δισ. ευρώ στρατιωτική βοήθεια για φέτος.
Η γερμανική κυβέρνηση πληρώνει ώστε η Ουκρανία να έχει πρόσβαση στη δορυφορική υπηρεσία της γαλλικής εταιρείας «Eutelsat», καθώς η Ευρώπη αναζητεί εναλλακτικές λύσεις για το αντίστοιχο σύστημα επικοινωνίας μέσω δορυφόρων Starlink του Ιλον Μασκ.
Σύμφωνα με σενάρια που διατυπώνονται στον διεθνή Τύπο, ο Ουκρανός Πρόεδρος Β. Ζελένσκι εξετάζει το ενδεχόμενο να διεξαγάγει εκλογές το καλοκαίρι, ενώ η Ρωσία φέρεται να ετοιμάζεται για μεγάλη επίθεση τον Μάη - Ιούνη προς τις ουκρανικές περιοχές Σούμι (συνορεύει με το Κουρσκ), Χάρκοβο και Ζαπορίζια, για να εξασφαλίσει ακόμα καλύτερη θέση στις διαπραγματεύσεις.
«Τρία βήματα μπροστά» έγιναν στις διαπραγματεύσεις ΗΠΑ - Ρωσίας, ισχυρίστηκε ο Κ. Ντμίτριεφ, επικεφαλής του κρατικού επενδυτικού ταμείου της Ρωσίας και ειδικός απεσταλμένος του Ρώσου Προέδρου για τις ξένες επενδύσεις, στο πλαίσιο επίσκεψής του στην Ουάσιγκτον για συνομιλίες με τον ειδικό απεσταλμένο του Τραμπ Στιβ Γουίτκοφ, ο οποίος τον περασμένο μήνα είχε συναντηθεί με τον Πούτιν στη Μόσχα.
Ηταν η πρώτη επίσκεψη Ρώσου ανώτερου αξιωματούχου στις ΗΠΑ μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Η Μόσχα διαπραγματεύεται μεταξύ άλλων τη χαλάρωση των κυρώσεων και την αναστολή των αποστολών όπλων στην Ουκρανία.
Ο Ντμίτριεφ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο ότι «κάποιες εγγυήσεις ασφαλείας σε κάποια μορφή μπορεί να είναι αποδεκτές», χωρίς να διευκρινίσει σε τι αναφέρεται. Απέκλεισε ωστόσο την ένταξη της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ, ως «καθόλου πιθανή». Ενας από τους βασικούς όρους και στόχους της Μόσχας στον πόλεμο είναι η «αποστρατιωτικοποίηση» της Ουκρανίας. Επίσης έχει αποκλειστεί η παρουσία στρατευμάτων ΝΑΤΟικών χωρών.