Παπαγεωργίου Βασίλης |
Η Κομισιόν προτείνει προς τα 15 κράτη - μέλη της Ευρωπαϊκής Ενωσης (EE) «νέες προτεραιότητες» σχετικά με τις «κατευθυντήριες γραμμές της πολιτικής για την απασχόληση το 2001». Οι «κατευθυντήριες γραμμές» θα πρέπει να εγκριθούν ομόφωνα στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Νίκαιας (7-9 Δεκέμβρη). Σ' αυτές εμπεριέχονται «συστάσεις» προς την Ελλάδα για «προβλήματα στις επιδόσεις» όσον αφορά «τη συνολική πολιτική προσέγγιση» και «τον εκσυγχρονισμό της οργάνωσης της εργασίας».
Πρόκειται για την τέταρτη συνεχή ετήσια έκδοση των «κατευθυντήριων γραμμών» (ΚΓ) για την απασχόληση, μετά τις σχετικές αποφάσεις του Λουξεμβούργου (1997), οι οποίες προτείνονται από την Κομισιόν στη βάση των «εθνικών σχεδίων δράσης για την απασχόληση», αφού οι 15 κυβερνήσεις έχουν την «αρμοδιότητα» για την εφαρμογή τους.
Οι Βρυξέλλες δε δίνουν ούτε ένα Ευρώ για την «αντιμετώπιση» της ανεργίας, αλλά σε συμπαιγνία με τις κυβερνήσεις διαμέσου των Κατευθυντήριων Γραμμών για την απασχόληση προσπαθούν να επιβάλουν πανευρωπαϊκό «συντονισμό» των πολιτικών για τις σχέσεις κεφαλαίου και μισθωτής εργασίας.
Οι φετινές προτάσεις της Κομισιόν βασίζονται στη λεγόμενη διαδικασία του Λουξεμβούργου (πολιτική «τεσσάρων αξόνων» στο πλαίσιο ενός πενταετούς «στρατηγικού κύκλου» που ολοκληρώνεται το 2002). Προστίθεται όμως ότι «πραγματοποιήθηκε μια ενδελεχής αναθεώρηση για να ληφθούν υπόψη οι νέες προτεραιότητες που συμφωνήθηκαν στη Σύνοδο Κορυφής της Λισαβόνας (Μάρτης 2000)».
Η γενική εκτίμηση της Κομισιόν είναι ότι «η ανταπόκριση των κρατών - μελών κρίθηκε γενικά θετική, παρόλο που ήταν μάλλον άνιση», ενώ «ορισμένα κράτη - μέλη δεν έχουν ακόμη υιοθετήσει μια σφαιρική προσέγγιση». Η Κομισιόν ως Γενικό Επιτελείο του μεγάλου ευρωπαϊκού κεφαλαίου ενδιαφέρεται για την επιβολή ταξικού στρατηγικού «πλαισίου δράσης», εξαναγκάζοντας τις επιμέρους κυβερνήσεις σε «συμμόρφωση». Είναι χαρακτηριστικό ότι «ζητήματα που αφορούν τις διευρυνόμενες περιφερειακές ανισότητες ως προς την απασχόληση που παρατηρήθηκε σε μερικά κράτη - μέλη» δεν ενδιαφέρουν την Κομισιόν και «η εξέταση θα γίνει στο μέλλον»!
Με τον χαρακτηριστικό τίτλο «Ενθάρρυνση της προσαρμοστικότητας των επιχειρήσεων και των εργαζομένων τους», η Κομισιόν διακηρύσσει ότι η «νέα οικονομία απαιτεί συνεπή προσαρμογή της οργάνωσης εργασίας». Αυτό σημαίνει: «συμφωνίες σε όλα τα κατάλληλα επίπεδα για τον εκσυγχρονισμό της οργάνωσης της εργασίας, συμπεριλαμβανομένων και των ευέλικτων ρυθμίσεων εργασίας, ώστε να επιτευχθεί η απαιτούμενη ισορροπία μεταξύ ευελιξίας και ασφάλειας».
Τα θέματα που πρέπει να καλυφθούν συμπεριλαμβάνουν «νέες μορφές εργασίας (π.χ. τηλε-εργασία) και θέματα ωραρίου εργασίας, όπως είναι η μέτρηση του ωραρίου εργασίας σε ετήσια βάση, η μείωση των ωρών εργασίας, η μείωση των υπερωριών, η ανάπτυξη της μερικής απασχόλησης, η πρόσβαση στις διακοπές της σταδιοδρομίας».
Τα κράτη - μέλη «μαζί» με τους κοινωνικούς εταίρους πρέπει να «αναθεωρήσουν το υφιστάμενο κανονιστικό πλαίσιο» και να «συμβάλουν στη μείωση των φραγμών», ώστε «η αγορά εργασίας να προσαρμοστεί στις διαρθρωτικές αλλαγές της οικονομίας». Αυτό θα επιτευχθεί με «καλύτερη εφαρμογή της υφιστάμενης νομοθεσίας για την υγεία και την ασφάλεια στο επίπεδο του χώρου εργασίας» και με την «ένταξη στον εθνικό νόμο πιο ευέλικτης μορφής συμβάσεων, λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι οι μορφές απασχόλησης καθίστανται συνεχώς πιο διαφορετικές».
Η Ελλάδα είναι το κράτος - μέλος της ΕΕ με τις περισσότερες «συστάσεις» (έξι σε σύνολο 52) και η φετινή γενική εκτίμηση της Κομισιόν αφορά σε «προβλήματα στις επιδοτήσεις». Η Ελλάδα έχει «ένα από τα χαμηλότερα ποσοστά απασχόλησης (55,5) στην ΕΕ», ενώ τα ποσοστά της ανεργίας «παραμένουν υψηλά». Σχετικά με την «εκπαιδευτική μεταρρύθμιση» σημειώνεται ότι «δεν υπάρχει σαφής συνολική στρατηγική», ενώ «η περιορισμένη χρήση των νέων τεχνολογιών και οι καθυστερήσεις στον εκσυγχρονισμό της οργάνωσης της εργασίας, που λειτουργούν ανασταλτικά για την αύξηση της παραγωγικότητας, συνεχίζουν να αποτελούν αντικείμενο ανησυχίας».
Οπως τονίζει η Κομισιόν, η Ελλάδα «πρέπει να αναπτύξει ένα πλαίσιο στρατηγικής και ένα σύνολο καλά διαρθρωμένων πολιτικών, να εξετάσει προσεκτικότερα τα αντικίνητρα που περικλείονται στα συστήματα φόρων και παροχών, να εμπλουτίσει τις δεξιότητες του εργατικού δυναμικού, να προωθήσει συγκεκριμένες δεσμεύσεις εκ μέρους των κοινωνικών εταίρων σε όλα τα κατάλληλα επίπεδα για τον εκσυγχρονισμό της οργάνωσης της εργασίας, επιτυγχάνοντας την απαιτούμενη ισορροπία μεταξύ ευελιξίας και ασφάλειας».
Μ' άλλα λόγια «ευελιξία» του κεφαλαίου και «ασφάλεια» της εκμετάλλευσης της μισθωτής εργασίας.