Ο «Ριζοσπάστης» βρέθηκε στη Γενική τους Συνέλευση και στις συναντήσεις που είχε το επιχειρησιακό σωματείο με το Συνδικάτο Μετάλλου Αττικής και Ναυπηγικής Βιομηχανίας Ελλάδας
Περιοδεία πραγματοποίησε την περασμένη βδομάδα αντιπροσωπεία του Συνδικάτου Μετάλλου Αττικής και Ναυπηγικής Βιομηχανίας Ελλάδας στο Νεώριο της Σύρου. Αφορμή στάθηκε ο αγώνας που δίνουν οι εργαζόμενοι - βρίσκονται ήδη στην πέμπτη βδομάδα απεργιακών κινητοποιήσεων - διεκδικώντας την άμεση καταβολή δεδουλευμένων τεσσάρων μηνών. Πρακτικά, είναι απλήρωτοι για όλο το 2015.
Τα Ναυπηγεία Σύρου, όπως και τα Ναυπηγεία Ελευσίνας, ιδιωτικοποιήθηκαν πριν περίπου από 20 χρόνια από την τότε κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ. Και τα δύο ανήκουν σήμερα στον Ομιλο Ταβουλάρη.
Σήμερα στο Νεώριο Σύρου απασχολούνται περίπου 170 μόνιμοι και 100 έκτακτοι εργαζόμενοι. Οι συνθήκες μέσα στις οποίες εργάζονται είναι απαράδεκτες. Οποιος διασχίσει τις εγκαταστάσεις, αντιλαμβάνεται ότι η υγεία και η ασφάλεια είναι έννοιες άγνωστες. Τα υλικά διασκορπισμένα εδώ κι εκεί, ενώ στους εργαζόμενους δεν παρέχονται στοιχειώδη μέσα προστασίας, όπως φόρμες και παπούτσια εργασίας, γάλα, τα απαραίτητα διαλείμματα, χώροι ξεκούρασης και εστίασης. Οι τουαλέτες βρίσκονται κι αυτές σε άθλια κατάσταση.
Η εργοδοσία, παρόλο που τόσα χρόνια καρπώνεται τον πλούτο που παράγουν οι εργαζόμενοι, σήμερα εμφανίζεται αδιάλλακτη στο αυτονόητο: Να καταβάλλει τα δεδουλευμένα. Χαρακτηρίζει αυθαίρετα τον αγώνα τους «παράνομο» - ακόμα και τα δικαστήρια έχουν κρίνει το αντίθετο - και τους εκβιάζει ότι αν δεν γυρίσουν στη δουλειά δεν πρόκειται να πληρωθούν.
syros today |
Από τη Γενική Συνέλευση των εργαζομένων |
Η αντιπροσωπεία του Συνδικάτου πραγματοποίησε δύο συναντήσεις. Μία με το επιχειρησιακό Σωματείο και ακόμα μία με το Σωματείο των εργαζομένων που απασχολούνται μέσω εργολάβου στο ναυπηγείο. Ακόμα, μίλησε στη μαζική Γενική Συνέλευση των εργαζομένων, που πραγματοποιήθηκε τη μέρα της περιοδείας.
Στις συναντήσεις αναδείχθηκαν τα ιδιαίτερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι εργαζόμενοι στο συγκεκριμένο ναυπηγείο, αλλά και τα πολλά προβλήματα που είναι κοινά σε όλα τα ναυπηγεία της χώρας. Μέσα από την κουβέντα με το ΔΣ του επιχειρησιακού Σωματείου, φάνηκε πώς η εργοδοσία μεθοδεύει τη διαίρεση των εργαζομένων προκειμένου να τους κρατάει αποδυναμωμένους.
Στη Γενική Συνέλευση μίλησε ο Σωτήρης Πουλικόγιαννης, πρόεδρος του Συνδικάτου. Χαιρέτισε τον αγώνα των εργαζομένων σημειώνοντας πως η επιτυχία ή η αποτυχία μιας μάχης επηρεάζει και τους άλλους χώρους δουλειάς ενός κλάδου. Στη βάση αυτή είναι αναγκαία η έκφραση έμπρακτης στήριξης των αγώνων σε κάθε χώρο δουλειάς.
Από τη συνάντηση του Συνδικάτου Μετάλλου Αττικής με το επιχειρησιακό Σωματείο |
Είπε ότι η ύπαρξη του Συνδικάτου Μετάλλου Αττικής και Ναυπηγικής Βιομηχανίας Ελλάδας αποτελεί ένα μεγάλο βήμα και περιέγραψε την πορεία ενοποίησης των σωματείων του κλάδου που υπήρχαν μέχρι πρόσφατα. Ο στόχος που υπηρετεί αυτή η ενοποίηση είναι να αναπτύσσονται οι αγώνες σε ενιαία βάση, εξήγησε, και συνέχισε λέγοντας:
«Οταν κάποιος εργοδότης τα βάζει με τους εργαζόμενους μιας επιχείρησης να ξέρει ότι τα βάζει με όλους τους εργαζόμενους του κλάδου. Ετσι, οι εργοδότες δεν μπορούν να ποντάρουν στο "διαίρει και βασίλευε" και οι εργαζόμενοι θα δίνουν τη μάχη με καλύτερους όρους». Διευκρίνισε, τέλος, ότι το Συνδικάτο δεν ήρθε να καταργήσει τα επιχειρησιακά, αλλά να ενώσει και να βάλει τις κοινές ανάγκες των εργαζομένων πάνω από τις τυχόν ιδιαιτερότητες.
Η ναυπηγική βιομηχανία, επισήμανε σε άλλο σημείο, συνδέεται με πάρα πολλά πράγματα: Με το συνάλλαγμα που μπαίνει στη χώρα μας, με άλλους κλάδους, όπως η αμυντική βιομηχανία και η χαλυβουργία. Από την άλλη, η Ελλάδα είναι μια χώρα με εκατοντάδες κατοικήσιμα νησιά, με τεράστιες ανάγκες σε ακτοπλοϊκές μεταφορές και συγκοινωνίες. Αυτές οι τεράστιες ανάγκες απαιτούν για την κάλυψή τους μια ανάλογη μεγέθους ναυπηγική βιομηχανία.
Ωστόσο, όπως εξήγησε, απέναντί τους οι εργαζόμενοι και ο λαός έχουν το κεφάλαιο, την ΕΕ και τις κυβερνήσεις τους, τη στρατηγική που υπηρετεί την κερδοφορία των καπιταλιστών και στη βάση αυτή παίρνονται οι πολιτικές αποφάσεις. Τέτοιες αποφάσεις οδήγησαν επί της ουσίας στο κλείσιμο των Ναυπηγείων Σκαραμαγκά, επιβεβαιώνοντας ότι τα ζητήματα αυτά δεν μπορούν να είναι αντικείμενο ενός επιχειρησιακού σωματείου, αλλά ολόκληρου του κλάδου, όπως είπε ο Σ. Πουλικόγιαννης.
Συνοψίζοντας, επισήμανε ότι αν οι εργαζόμενοι δεν παλέψουν όλοι μαζί, πέρα από τα επιμέρους ζητήματα που αφορούν σε κάθε χώρο δουλειάς, θα είναι σαν το μαρτύριο του Σίσυφου. Τονίζοντας για άλλη μια φορά τη σημασία της ενιαίας δράσης είπε: «`Η θα πεινάσουμε όλοι μαζί ή θα φάμε όλοι μαζί. Ετσι πρέπει να το δούμε. Μια γροθιά και ό,τι είναι να γίνει θα γίνει για όλους. Η Ιστορία έχει δείξει ότι πιο πολλές μπουκιές θα φάμε αν είμαστε όλοι μαζί. Θα πάμε πολύ πιο μακριά».
Στη συνέλευση μίλησε, επίσης, ο Παντελής Παπαβασιλείου, μέλος του ΔΣ του Συνδικάτου και του ΔΣ του επιχειρησιακού Σωματείου στα Ναυπηγεία Ελευσίνας. Μέσα από ζωντανά παραδείγματα έδειξε πώς οι δυνάμεις του κυβερνητικού και εργοδοτικού συνδικαλισμού κρατούν τους εργαζόμενους διαιρεμένους, μιλώντας, για παράδειγμα, για διαφορετικά συμφέροντα μόνιμων και εκτάκτων.
Από την άλλη ανέδειξε ότι με σωστά προσανατολισμένη δουλειά είναι δυνατόν να υπάρξει κοινή δράση και ο αγώνας να φέρει αποτελέσματα. Οπως έγινε, για παράδειγμα, με την παρέμβαση του Συνδικάτου στους εργολαβικούς εργάτες του Ναυπηγείου Ελευσίνας, που στήριξαν την απεργία των μονίμων και βοήθησαν να πάρουν αυτά που διεκδικούσαν.
Διαβάστε στο σημερινό τετρασέλιδο «Εργαζόμενοι και Λαϊκή Συμμαχία»:
-- Αναλυτικό ρεπορτάζ από τη χτεσινή απεργία και τις κινητοποιήσεις στο χώρο της Υγείας.
-- Αποστολή του «Ριζοσπάστη» στη Σύρο. Οι εργαζόμενοι συνεχίζουν τον αγώνα τους στο Νεώριο.
-- Σύγχρονα δουλεμπορικά στον κλάδο του Τουρισμού.
-- Ιστορικό: Η μεγάλη απεργία στο Ηράκλειο της Κρήτης το καλοκαίρι του 1935.
-- Κασσάνδρα Χαλκιδικής: Χωρίς ακτινολογικό, αξονικό τομογράφο και πνευμονολόγο μια περιοχή με χιλιάδες εργάτες μεταλλείων!
-- Τα αποτελέσματα του τουρνουά ποδοσφαίρου του ΠΑΜΕ.
Εταιρεία που δραστηριοποιείται στη Βουλγαρία διαφημίζει την πραμάτεια της σε επιχειρηματίες της Ελλάδας
Η ιστοσελίδα, μέσω της οποία η εταιρία διαφημίζει την πραμάτεια της στους Ελληνες επιχειρηματίες του Τουρισμού |
Πρόκειται για μια από τις πολλές εταιρείες που λειτουργούν ως «διαμεσολαβητές» και «γραφεία ενοικίασης» όχι μόνο εργαζομένων, αλλά και νέων που δουλεύουν στον Τουρισμό ως μαθητευόμενοι. Μια ματιά στις πληροφορίες που περιλαμβάνει η αγγελία της εταιρείας και η ιστοσελίδα της, αρκεί για να αποδείξει ότι για τους εργαζόμενους, και κυρίως τους νέους, η σεζόν που ξεκινά είναι θητεία ...στην εκμετάλλευση.
Στόχος της εταιρείας, όπως χωρίς περιστροφές εξηγεί, είναι «η προσφορά προσωπικού με όσο το δυνατόν χαμηλότερο κόστος για τους εργοδότες και τις επιχειρήσεις τους». Η έδρα της βρίσκεται στη Βουλγαρία, ενώ, όπως η ίδια εξηγεί, «καλύπτει θέσεις εργασίας σε ολόκληρη την Ελλάδα αλλά και το εξωτερικό».
Το προσωπικό που «διαθέτει» προέρχεται «από χώρες που ανήκουν στην Ευρωπαϊκή Ενωση και κυρίως από Τσεχία, Σλοβακία, Βουλγαρία, Ρουμανία, Εσθονία, Λιθουανία, Πολωνία κ.τ.λ.». Για τις υπηρεσίες της η εταιρεία λαμβάνει προμήθεια που ανέρχεται «στα 250 ευρώ το άτομο, ανεξάρτητα από τη θέση εργασίας, τη διάρκεια της σύμβασης, την εθνικότητα κ.τ.λ.».
Οι υπηρεσίες «διαχείρισης ανθρώπινου δυναμικού» που παρέχει η εταιρεία αφορούν δύο κατηγορίες εργαζομένων. Η πρώτη είναι οι «μαθητευόμενοι που πραγματοποιούν την πρακτική τους άσκηση στον τουριστικό - ξενοδοχειακό κλάδο». Πρόκειται για σπουδαστές, από 18 έως 30 ετών, που δουλεύουν κάτω από το φερετζέ της «πρακτικής άσκησης» σε μια ντουζίνα πόστα, από βοηθοί μαγείρων μέχρι αχθοφόροι, ακόμα και ως άτομα για φύλαξη βρεφών.
Στη δεύτερη κατηγορία συγκαταλέγονται «ειδικευμένοι και ανειδίκευτοι εργάτες με ποικίλες μισθολογικές απαιτήσεις, ανάλογα με την προϋπηρεσία του καθενός».
Πολύ πιο απλά έχουν τα πράγματα όταν πρόκειται για την αμοιβή των μαθητευόμενων. «Ο μαθητευόμενος κατά τη διάρκεια της πρακτικής του ασκήσεως θα εισπράττει μηνιαίο επίδομα, για την αντιμετώπιση των μικροεξόδων του από την επιχείρηση το ποσό των 400 ευρώ μηνιαίως», όπως εξηγεί η εταιρεία.
Εκτός από αυτά τα 400 ευρώ, δικαιούται ένα «μπόνους» της τάξης των 50 ευρώ κάθε μήνα ως «ένδειξη μιας υγιούς και επιτυχημένης συνεργασίας». Το «μπόνους» αυτό καταβάλλεται «εφόσον και μόνο παραμείνει τις ημερομηνίες που έχει δηλώσει στο μαθητικό συμβόλαιο», ενώ «αν για οποιονδήποτε λόγο δεν τηρήσει τις ημερομηνίες που έχει δηλώσει ότι θα παραμείνει, αυτομάτως χάνει το δικαίωμα διεκδίκησης των 50 ευρώ».
Και επειδή παρά το καρότο του «μπόνους» απώλειες μπορεί να υπάρξουν, από εργαζόμενους που δεν θα καταφέρουν να έχουν μια «υγιή και επιτυχημένη συνεργασία» με τον εργοδότη τους, η εταιρεία δεσμεύεται για την αντικατάστασή τους:
«Η εταιρεία μας είναι υποχρεωμένη να αναλάβει την αντικατάσταση όποιων ατόμων έχουν κριθεί ακατάλληλα από τους εργοδότες για την εργασία που προσελήφθησαν ή για όσα άτομα αποχώρησαν από την επιχείρηση χωρίς να έχουν σοβαρούς λόγους, χωρίς επιπλέον χρέωση, μέσα σε 10 - 15 ημέρες. Η εταιρεία δύναται να προβεί σε αντικαταστάσεις έως τις 01/07 κάθε τρέχοντος έτους, καθώς είναι πρακτικά αδύνατο να βρούμε φοιτητές που θα ενδιαφέρονταν να εργαστούν στην Ελλάδα μόνο για 1 - 2 μήνες».
Κερασάκι στην τούρτα είναι ο τρόπος με τον οποίο η εταιρεία περιγράφει το σκοπό της ίδρυσής της: «Οι δυσκολίες και οι ανάγκες που όλοι οι νέοι, και όχι μόνο, αντιμετωπίζουν στη σημερινή κοινωνία όσον αφορά την εξεύρεση εργασίας και τον επαγγελματικό προσανατολισμό ήταν οι αιτίες που μας ενέπνευσαν και μας οδήγησαν στη σύσταση της εταιρείας», αναφέρει χαρακτηριστικά για την προσπάθεια που κάνει «με κοινό παρονομαστή την καταπολέμηση της ανεργίας»!
Ούτε λίγο ούτε πολύ, τέτοια σύγχρονα σκλαβοπάζαρα παρουσιάζουν το έργο τους σαν προσφορά στην καταπολέμηση της ανεργίας, ενθαρρυμένα από το νομικό πλαίσιο της ΕΕ και των κρατών - μελών, που προβλέπει την ελεύθερη μετακίνηση εργαζομένων και την απασχόληση χιλιάδων νέων με το μανδύα του «πρακτικάριου»...
Οι εργάτες στις στοές βγαίνουν στη σύνταξη με 37 χρόνια υπηρεσίας, όταν ο μέσος όρος ζωής είναι τα 63
Πολλά έχουν γραφτεί για τα μεταλλεία της Κασσάνδρας, την επένδυση που σχεδιάζει η καναδική «Eldorado gold» με τους ντόπιους συνεταίρους της.
Η αγωνία των εργαζομένων στα μεταλλεία από τη μια, που ζητάνε να έχουν μεροκάματο, και των κατοίκων από την άλλη, που δίκαια ανησυχούν για το κατά πόσο μια πολυεθνική θα νοιαστεί για το περιβάλλον και τον φυσικό πλούτο της περιοχής, έχει γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης από την εταιρεία εξόρυξης, αλλά και από άλλες ομάδες επιχειρηματιών, ιδιαίτερα του Τουρισμού, που δραστηριοποιούνται στην περιοχή και πλήττονται από την εξορυκτική βιομηχανία. Ετσι λοιπόν έχουν βάλει τους εργαζόμενους στη μέση.
Για την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στην περιοχή, έχουν μεγάλη συμβολή όλα τα κόμματα της αστικής διαχείρισης. Προσπαθούν να την εκμεταλλευθούν και να την φέρουν στα μέτρα του «μοντέλου ανάπτυξης» που προπαγανδίζει το καθένα, χωρίς όμως να διαφωνούν στο βασικό: Οτι ο φυσικός και ο ορυκτός πλούτος της περιοχής θα γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης από επιχειρηματικούς ομίλους, ανεξάρτητα αν δραστηριοποιούνται στην εξορυκτική βιομηχανία, ή στον Τουρισμό.
Το θέμα ωστόσο έχει κι άλλες πλευρές. Μια από αυτές είναι οι συνθήκες δουλειάς στα μεταλλεία και η «πρόνοια» της εργοδοσίας και του κράτους για τους εργαζόμενους στις υπόγειες στοές. Για παράδειγμα, ενώ από τις πιο συνηθισμένες παθήσεις αυτών που εργάζονται σε υπόγειες στοές είναι αυτές που σχετίζονται με τους πνεύμονες, σε ολόκληρη την περιοχή δεν υπάρχουν ακτινολογικό τμήμα, αξονικός τομογράφος και γιατρός πνευμονολόγος!
Επίσης, οι Πρωτοβάθμιες Υγειονομικές Επιτροπές του ΙΚΑ, που μέχρι πριν από δυο χρόνια βρίσκονταν στην Αρναία, εδράζονται πλέον στα Μουδανιά, δηλαδή σε απόσταση 60 - 80 χιλιομέτρων από την περιοχή των μεταλλείων. Με άλλα λόγια, οι εργαζόμενοι στις στοές είναι εκτεθειμένοι σε θανατηφόρες πολλές φορές επαγγελματικές ασθένειες, χωρίς να έχουν τη δυνατότητα της πρόληψης και της έγκαιρης διάγνωσης, που θα μπορούσε να σώσει ζωές.
Πολύ σοβαρά είναι και τα θέματα που σχετίζονται με το συνταξιοδοτικό τους. Με το νόμο Σιούφα, το 1993, το όριο ηλικίας συνταξιοδότησης γι' αυτή την κατηγορία των εργαζομένων αυξήθηκε από τα 50 στα 55 έτη, με πλήρη συνταξιοδότηση βαρέων και ανθυγιεινών μεταλλευτικών ενσήμων. Το 2012, με νέο νόμο, το όριο αυξήθηκε εκ νέου στα 57 έτη. Δηλαδή, ένας νέος εργαζόμενος χρειάζεται πλέον 37 χρόνια εργασίας στις υπόγειες στοές ενώ ο μέσος όρος ζωής στις σκληρές αυτές συνθήκες κυμαίνεται στα 63 έτη, σύμφωνα με μελέτες του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου!
Για κερασάκι στην τούρτα, το κράτος τούς φορολογεί και για το επίδομα ανθυγιεινής και επικίνδυνης εργασίας (ειδικών συνθηκών). Τα δύο αυτά τελευταία ζητήματα έχουν γενικότερη σημασία για τον κλάδο και επιβεβαιώνουν την ανάγκη της ενιαίας πάλης για να δοθούν λύσεις. Σε κάθε περίπτωση, τα κόμματα που τάσσονται υπέρ ή κατά της επένδυσης στην Κασσάνδρα της Χαλκιδικής ουδέποτε ανέδειξαν τα ζητήματα που σχετίζονται με τις συνθήκες δουλειάς, υγείας και ασφάλειας των εργαζομένων στις στοές, πολύ περισσότερο τις τεράστιες ελλείψεις στις κρατικές δομές, που σε πολλές περιπτώσεις μπορεί να είναι και μοιραίες...
Την Κυριακή συνεχίζεται το εργατικό τουρνουά του ΠΑΜΕ, στο γήπεδο του Ιλίου, σύμφωνα με το παρακάτω πρόγραμμα: 10 π.μ. Συνδικάτο Μετάλλου Αττικής και Ναυπηγικής Βιομηχανίας Ελλάδας (παράρτημα Αθήνας) - Επιχειρησιακό σωματείο ΤΑSTY. 11 π.μ. Σωματείο FRIENSLAND CAMPINA Ασπροπύργου - Ομάδα εργαζομένων από το Αφγανιστάν. 12 μ. Λογιστές 1 - Συνδικάτο Μετάλλου Αττικής και Ναυπηγικής Βιομηχανίας Ελλάδας (παράρτημα Ελευσίνας 2).
Ο απεσταλμένος του «Ριζοσπάστη» στο Ηράκλειο αποκαλύπτει σημείωμα του νομάρχη, που «δείχνει ότι από τις 31 Ιούλη είχε προετοιμάσει τη δολοφονική επίθεση κατά των εργατών». Στο σημείωμα, που δημοσιεύθηκε στον «Ριζοσπάστη» στις 9 Αυγούστου, αναφέρεται:
«Ειδικά μέτρα ασφαλείας
α) Από Σύνταγμα 150 άντρες με επικεφαλής λοχαγό.
β) Χωροφυλακή:
1) Αποκλεισμός λιμένος
2) Φύλαξη των δύο πυλών και του Κουλέ. Σε κάθε πύλη θα τοποθετηθούν 20 άντρες. Εις Κουλέ 39.
3) Επιφυλακή εις Διοίκησιν Χωροφυλακής με 50 άνδρες
4) Περίπολοι εκ 15 αντρών με επικεφαλής αξιωματικό.
Κατά της απεργίας:
1) Σύλληψη προληπτικώς των υπό απέλασιν κομμουνιστών.
2) Εξεύρεση απεργοσπαστών και προστασία των.
3) Συνεννόηση μετά εργοδοτών και παραγωγών, οι οποίοι μπορούν να προσφέρουν απεργοσπάστες.
Ηράκλειο 31 Ιουλίου 1935
Ο Νομάρχης Σπ. Θεοτόκης».
Συγκλονιστική περιγραφή των γεγονότων από τον «Ριζοσπάστη» της εποχής
Διεκδικούσαν, επίσης, ελεύθερη κυκλοφορία του εργατικού Τύπου και κατάγγελλαν προσπάθειες παλινόρθωσης της μοναρχίας. Για να αντιμετωπίσει τους απεργούς, η κυβέρνηση Τσαλδάρης είχε αποφασίσει να αποστείλει ακόμα και πολεμικά πλοία και σμήνος βομβαρδιστικών (!), χωρίς τελικά να υλοποιήσει την απόφασή της.
Ο βασικός όγκος των απεργών αποτελούνταν από σταφιδεργάτες, οι οποίοι, σύμφωνα με κάποιες εκτιμήσεις, στο Ηράκλειο έφθαναν εκείνη την εποχή τους 2,5 χιλιάδες, από τους οποίους το 80% ήταν γυναίκες.
Στο φύλλο του «Ριζοσπάστη», στις 25 Ιούλη 1935, το ρεπορτάζ με τον τίτλο «Οι σταφιδεργάτες του Ηρακλείου στο πόδι. Σκλαβική δουλειά και πείνα. Αισχρές μανούβρες των σταφιδέμπορων», αναφερόταν στις κινητοποιήσεις που είχαν προηγηθεί στις 4 και 24 Ιούλη. Οι σταφιδέμποροι αρνούνταν να συζητήσουν με το Σωματείο τους, όπως συνέβαινε κάθε χρόνο, για τους όρους εργασίας.
Οι εργοδότες, γράφει ο «Ριζοσπάστης», «δεν τους παραχωρούν το 8ωρο, ούτε τους δίνουν το 100-120 δραχμές μεροκάματο και 30-45 δραχμές στις γυναίκες που απαιτεί το σωματείο. Ακόμα αρνούνται να αναγνωρίσουν το σωματείο τους και έχουν την απαίτηση να τους έχουν 15 ώρες στο 24ωρο στη δουλειά και να τους βασανίζουνε για τιποτένια αμοιβή που τους δίνουν.
(...) η διοίκηση του σωματείου τους ανεβοκατεβαίνει τα σκαλιά του Νομάρχη και του επιθεωρητή εργασίας και καμιά λύση δεν δίνεται στα ζητήματά τους. Το τραστ των σταφιδεμπόρων Ακράτου, Φλώρου, Κωνσταντινίδη, Τζουλάκη, Διαλενά και Τζωρτζάκη, αυτοί που γδύνουν κυριολεκτικά τους φτωχούς σταφιδοπαραγωγούς με τις φετινές τιμές, δηλώνουν ότι θα κηρύξουν λοκ-άουτ».
Το πρωτοσέλιδο του «Ριζοσπάστη» στις 6 Αυγούστου 1935 |
Την Κυριακή 4 Αυγούστου, οι σταφιδεργάτες ξεκινούν νέα απεργία. Γίνονται αιματηρές συγκρούσεις εργατών και ενόπλων της χωροφυλακής και του στρατού. Μέχρι να έρθουν ενισχύσεις, οι απεργοί γίνονται κύριοι της κατάστασης. Στο «Ριζοσπάστη» στις 6 Αυγούστου αναφέρεται η εκτίμηση της κυβέρνησης ότι η κινητοποίηση «πήρε χαρακτήρα επαναστατικό και ότι είναι ακόμα άγνωστο αν κρύπτονται πίσω από την απεργία επαναστατικοί σκοποί».
Ο μέραρχος Μπακόπουλος, που είχε σταλεί για να καταστείλει τον αγώνα, τηλεγράφησε από το Ηράκλειο «ότι η πόλη αναρχείται και ότι ένοπλοι ομάδες διασχίζουν τους δρόμους». Στις συμπλοκές, ο στρατός χρησιμοποιεί πολυβόλα, δολοφονώντας εργάτες.
Στο ίδιο φύλλο του «Ριζοσπάστη» δεσπόζει ο τίτλος: «Η γενική απεργία του Ηρακλείου βάφτηκε στο αίμα. Οι εργάτες ζήτησαν ψωμί και η κυβέρνηση τους έδωσε σφαίρες. Ανάστατοι για τις δολοφονίες οι εργάτες διαδήλωσαν και έγιναν κυρίαρχοι των δρόμων. Κηρύχτηκε στο Ηράκλειο ο στρατιωτικός νόμος, στάλθηκε στρατός και πολεμικά».
Στις 7 Αυγούστου, ο «Ριζοσπάστης», παρά τις δυσκολίες (η κυβέρνηση είχε ουσιαστικά απαγορέψει την επικοινωνία με το νησί), παρουσίασε λεπτομερή εξέλιξη των γεγονότων:
«Την Κυριακή (σ.σ. 4 Αυγούστου) το μεσημέρι κηρύχθηκε πανεργατική απεργία σε ένδειξη αλληλεγγύης προς τους απεργούς σταφιδεργάτες. Στις 2 με 3 το απόγευμα έγινε συγκέντρωση πάνω από 3 χιλιάδων εργατών στο λιμάνι. Ο νομάρχης Θεοτόκης κατέβηκε στο Λιμεναρχείο, όπου δέχθηκε επιτροπή των απεργών. Κατά τις 5.30 μ.μ. ο διοικητής της χωροφυλακής Παπαευσταθίου, ο ίδιος που ματοκύλισε και τους εργάτες της Καλαμάτας στις 9 του Μάη του 1934, επικεφαλής διμοιρίας στρατού και δύναμης χωροφυλάκων κατέβηκε στο λιμάνι να διαλύσει τους απεργούς που καθόντουσαν και ακούγανε τους ομιλητές τους (...)
Ενα ακόμα πρωτοσέλιδο του «Ριζοσπάστη» της εποχής (9/8/1935), με φωτογραφίες τραυματιών από την αιματηρή καταστολή της απεργίας |
Μπροστά στην πίεση των συγκεντρωμένων, ο νομάρχης ακολούθησε παρελκυστική τακτική. Καθησύχασε τους εργάτες ότι δεν πρόκειται να ασκηθεί κανένα περαιτέρω τρομοκρατικό μέτρο εναντίον τους και ότι θα πάει στη νομαρχία να υποχρεώσει τους εργοδότες να υπογράψουν σχετικό πρωτόκολλο. Ομως στην πράξη ετοιμαζόταν να εξαπολύσει νέα δολοφονική επίθεση, που, όπως αποδείχτηκε, ήταν προσχεδιασμένη.
Το βράδυ της Κυριακής «στις 8 μ.μ. πάνω από 4 χιλιάδες εργάτες με επικεφαλής την απεργιακή τους επιτροπή ανέβηκε από το λιμάνι στη νομαρχία περιμένοντας την υπογραφή του πρωτοκόλλου για να λύσουν την απεργία τους. Οταν όμως έφτασαν εκεί πληροφορήθηκαν με αγανάκτηση ότι οι σταφιδέμποροι δεν προσήλθαν καθόλου. Οι εργάτες ζήτησαν τότε από το νομάρχη να τους δοθεί μια σαφής και συγκεκριμένη απάντηση. Ο νομάρχης βγήκε τότε στον εξώστη και αντί άλλης απαντήσεως τους κάλεσε να διαλυθούν μέσα σε 10 λεπτά, γιατί αλλιώτικα θα μεταχειριζόταν βία. Συγχρόνως έδιωξε την απεργιακή επιτροπή από τη νομαρχία».
Πριν περάσουν πέντε λεπτά, «διέταξε τη βιαία διά των όπλων διάλυσή τους και έδωσε στους επικεφαλής του στρατού και της χωροφυλακής τη διαταγή να πυροβολήσουν. Πραγματικά αμέσως ακούστηκε ομοβροντία πυροβολισμών με όπλα και οπλοπολυβόλα που έστησαν στην ταράτσα της νομαρχίας στον δημοτικό κήπο και σε άλλα σημεία.
Ερρίφθησαν 10.000 πυροβολισμοί περίπου. Ολόκληρη η πόλη αναστατώθηκε. Ο κόσμος που βρισκόταν στην πλατεία πανικοβλήθηκε. Οι εργάτες διαλύθηκαν. Πολλές σφαίρες πέσανε και μέσα στα καταστήματα και στα καφενεία, όπως στο καφενείο Χανιωτάκη κι αλλού.
Από τους πυροβολισμούς αυτούς τραυματίστηκαν 25 περίπου. Από αυτούς, τρεις ξεψύχησαν αργότερα. Πολλοί από τους τραυματίες ήταν ανήξεροι διαβάτες, όπως ο Πριβελάκης, υπάλληλος της Εμπορικής Τράπεζας. Τους τραυματίες τους μάζευαν οι εργάτες, αλλά οι χωροφύλακες τους κυνηγούσαν κι αυτούς. Ενώ το πλήθος διαλυόταν και έτρεχε προς την πλατεία Νικηφόρου Φωκά, καινούρια ομοβροντία πυροβολισμών ρίχτηκε από το αστυνομικό τμήμα.
(...) Οι εργάτες διαλύθηκαν για μια στιγμή. Αλλά το φοβερό μακελειό που έγινε προκάλεσε τη γενική αγανάκτηση του λαού. Αρχισαν να χτυπάν οι καμπάνες των εκκλησιών. Ο κόσμος άρχισε να συγκεντρώνεται στην πλατεία Αγίου Μηνά και να καταφέρεται κατά των δολοφόνων. Η αστυνομία έκαμε καινούργια επίθεση, αλλά δεν κατόρθωσε να τη διαλύσει. Ετσι πέρασε ολόκληρη η νύχτα. Οι καμπάνες χτυπούσαν, ο κόσμος είχε ξεχυθεί στους δρόμους, οι γυναίκες έκλαιγαν ζητώντας τους δικούς των.
Οι αρχές θέσανε σε επιφυλακή στρατό και χωροφυλακή, φρούρησαν τα δημόσια κτίρια, τις σταφιδαποθήκες και το ηλεκτρικό εργοστάσιο. Επίσης, στήσανε οπλοπολυβόλα στα επίκαιρα σημεία. Ο νομάρχης επικοινωνεί με τα Χανιά και ζητά ενισχύσεις, προετοιμάζοντας νέο αιματοκύλισμα. Πράγματι στάλθηκαν αμέσως 100 στρατιώτες από τα Χανιά και 150 από το Ρέθυμνο και ανεχώρησαν αμέσως ο στρατηγός Μπακόπουλος και ο αρχηγός της χωροφυλακής, που φτάσανε το πρωί στο Ηράκλειο.
Στις 6.30 το πρωί της Δευτέρας άρχισαν και πάλι οι κωδωνοκρουσίες. Πάνω από 5.000 λαού συγκεντρώθηκε στο Καμαράκι. Αμέσως, στάλθηκαν ένοπλες δυνάμεις να τους διαλύσουν. Επακολούθησε σύγκρουση και οι χωροφύλακες και ο στρατός πυροβόλησαν. Κατά τη σύγκρουση πολλοί χωροφύλακες αφοπλίσθησαν από το εξαγριωμένο πλήθος, που αντιμετώπισαν θαρραλέα τη νέα δολοφονική επίθεση.
Εν τω μεταξύ χωροφύλακες συγκεντρώθηκαν στο φούρνο του Τσουβαλίδη και άρχισαν να πυροβολούν κατά του πλήθους. Εκεί διεξάχθηκε πραγματική μάχη επί ώρες. Επίσης έγιναν κι άλλες συμπλοκές σε πολλά σημεία της πόλης και τον τραυματισμό πολλών. Δύο εργάτες έμειναν επί τόπου. Ο ένας ήταν ένα παιδί που περνούσε από το πεζοδρόμιο.
Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι συνολικά οι τραυματισμένοι είναι 50 περίπου και οι νεκροί 6 ή 7. Πάντως, οι αρχές αρνούνται να δώσουν ονόματα και ούτε επιτρέπουν σε κανένα να επισκεφθεί τους τραυματίες στις κλινικές που είναι στοιβαγμένοι».
Στη δολοφονική επίθεση φαίνεται να έδρασαν και φασίστες, εκτός του στρατού και της αστυνομίας. Εργάτης που κάνει τον ανταποκριτή για λογαριασμό του «Ριζοσπάστη», γράφει στις 7 Αυγούστου (το κείμενό του δημοσιεύεται στις 9 Αυγούστου): «Τα θύματα του μακελειού, που έγινε εδώ στην πόλη μας είναι πολύ περισσότερα από κείνα που ανακοινώνουν οι αρχές. Εδώ ο κόσμος υπολογίζει σε 15 τους σκοτωμένους και 40 και πάνω τους βαρειά τραυματισμένους (...) Από κείνη την ώρα ως την άλλη μέρα (σ.σ. από την Κυριακή έως τη Δευτέρα) έπεφταν χάμω κορμιά εργατών. Ας σημειωθεί κι αυτό το χαρακτηριστικό: Διάφοροι φασίστες είχαν πιάσει τις στέγες των σπιτιών και με πιστόλια πυροβολούσαν πάνω στους εργάτες».
Στο πρωτοσέλιδο του «Ριζοσπάστη», στις 7 Αυγούστου, σε ξεχωριστό πλαίσιο δημοσιεύονται τα ονόματα των νεκρών: «Ελευθέριος Βλαντάκης, Ιωάννης Αδαμάκης, Νικόλαος Ανδρουλάκης, Αιμίλιος Σταμπολής, Αθανασ. Αντωνογιαννάκης, Δημήτριος Σταμπολής. Εργάτες απεργοί του Ηρακλείου σκοτωμένοι από τις δολοφονικές σφαίρες των οργάνων της πλουτοκρατίας, επειδή ζήτησαν το δίκιο τους, το ψωμί τους». Στις 8 Αυγούστου, ο «Ριζοσπάστης» σημειώνει ότι πέθανε ακόμα ένας, που ήταν τραυματίας, ο Γ. Βλαντάκης.
Παρόλο που η απεργία εμφανίζεται να λήγει στις 5 Αυγούστου, η πόλη του Ηρακλείου συνεχίζει να βρίσκεται σε πολιορκία. Στις 8 Αυγούστου ο «Ριζοσπάστης» γράφει: «Ο στρατιωτικός νόμος εξακολουθεί να ισχύει, ομαδικές συλλήψεις άρχισαν, ομαδικοί εκτοπισμοί αποφασίστηκαν από τις τοπικές αρχές. Στις ντόπιες εφημερίδες εφαρμόζεται λογοκρισία. Η τηλεγραφική επικοινωνία με το υπόλοιπο νησί απαγορεύεται. Ολοι οι δρόμοι προς τα χωριά έχουν καταληφθεί από στρατό και χωροφυλακή. Τα τηλεγραφήματα που στέλνονται από το Ηράκλειο στον αθηναϊκό τύπο λογοκρίνονται».
Η Ενωτική ΓΣΕΕ, αντιδρώντας στα γεγονότα καλεί τη ΓΣΕΕ και την Πανελλαδική Συνομοσπονδία Εργασίας, όπως και όλα τα συνδικάτα να απαντήσουν με πανελλαδική απεργία. Στην ανακοίνωσή της σημειώνει: «Αν η εργατική τάξη αφήσει αναπάντητο το χτύπημα αυτό της μοναρχοφασιστικής αντίδρασης (...) κάθε φορά που θα ζητούμε ψωμί θα μας δίνουν καυτό μολύβι στα στήθια».
Παράλληλα, θέτει το εξής πλαίσιο αιτημάτων: Αρση όλων των τρομοκρατικών μέτρων, άμεση απομάκρυνση των Ενόπλων Δυνάμεων από το Ηράκλειο Κρήτης. Σύλληψη και αυστηρή τιμωρία του νομάρχη Ηρακλείου και των επικεφαλής των τοπικών αστυνομικών αρχών, αποζημίωση των θυμάτων δολοφονικής επίθεσης, ικανοποίηση των αιτημάτων εργατών σιδηροβιομηχανίας Πειραιώς, εργατών Ηρακλείου και όσων άλλων εκκρεμούν.
Η ΓΣΕΕ δεν παίρνει απόφαση και τελικά, σε συνεννόηση με την Πανελλαδική Συνομοσπονδία Εργασίας, η Ενωτική ΓΣΕΕ κηρύσσει πανελλαδική απεργία στις 13 Αυγούστου. Ομως και η Πανελλαδική Συνομοσπονδία κάνει πίσω και η όποια αγωνιστική αντίδραση του συνόλου των εργαζομένων εξαντλείται σε μια δίωρη στάση εργασίας...
Μαζική παρουσία στην απεργιακή συγκέντρωση είχε το ΠΑΜΕ Υγείας - Πρόνοιας
Οι δυνάμεις του ΠΑΜΕ στη χτεσινή συγκέντρωση και πορεία στη Θεσσαλονίκη |
Στην κινητοποίηση συμμετείχαν μαζικά οι δυνάμεις του ΠΑΜΕ Υγείας - Πρόνοιας, αλλά και από το Δημόσιο, καθώς την ώρα εκείνη υπήρχε στάση εργασίας. Πήραν ακόμα μέρος η ΣΕΑΑΝ, ο Ενιαίος Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων ΑμΕΑ Αττικής και Νήσων, το Σωματείο Εργαζομένων σε Μονάδες - Ιδρύματα - Σχολεία Ειδικής Αγωγής (ΣΕΜΙΣΕΑ), δυνάμεις της ΠΑΣΕΒΕ και της ΟΓΕ.
Μαζική ήταν η παρουσία σπουδαστών από Σχολές Υγείας. Εκ μέρους του Φοιτητικού Συλλόγου της Νοσηλευτικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθήνας, η Δήμητρα Καστόρη σημείωσε πως φοιτητές και σπουδαστές ασκούνται σε συνθήκες επικίνδυνες, προκειμένου να «μπαλώνουν» τα κενά ως τζάμπα εργατικό δυναμικό.
Ομιλία στη συγκέντρωση έκανε ο πρόεδρος της ΠΟΕΔΗΝ, Μιχάλης Γιαννάκος. Σύντομο χαιρετισμό απηύθυνε ο Δήμος Κουμπούρης, πρόεδρος της Ομοσπονδίας Συνταξιούχων ΙΚΑ, καθώς την ίδια ώρα, έξω από το υπουργείο βρισκόταν και η συγκέντρωση των συνταξιούχων. Τη στήριξη του ΚΚΕ μετέφερε με χαιρετισμό στη συγκέντρωση ο Γιώργος Λαμπρούλης, βουλευτής του Κόμματος. Χαιρέτισαν επίσης εκπρόσωποι άλλων φορέων και κομμάτων.
Η απεργιακή συγκέντρωση στην Αθήνα |
«Απεργούμε σήμερα, γιατί οι μισθοί μας είναι εξευτελιστικά χαμηλοί και παρόλα αυτά μας χρωστούν δεδουλευμένα. Γιατί οι εργολάβοι σε καθαριότητα, σίτιση, φύλαξη παίρνουν εκατομμύρια ευρώ και έχουν σκλάβους με 3,5 ευρώ μεικτά, με μαύρη εργασία, τους έχουν για μήνες απλήρωτους, τους στύβουν σαν "λεμονόκουπες" και μετά τους απολύουν, όπως έκανε ο εργολάβος στο ΚΑΤ. Κι όλα αυτά με τις πλάτες των διοικήσεων και της κάθε κυβέρνησης. Γιατί οι ασθενείς μας πληρώνουν μια ζωή φόρους και την ώρα της ανάγκης το κράτος τους λέει να ξαναπληρώσουν για εξετάσεις, νοσήλια, θεραπεία, φάρμακα».
«Απεργούμε, γιατί η κυβέρνηση μέσα στους τέσσερις μήνες που κυβερνά, έβαλε χέρι στα ταμειακά διαθέσιμα δημόσιων οργανισμών, ασφαλιστικών ταμείων», σημείωσε και τόνισε ότι από τη λεηλασία δε γλίτωσαν τα προνοιακά ιδρύματα.
Ανέφερε ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα από την Ηπειρο, όπου η κυβέρνηση «πήρε με την τελευταία ΠΝΠ συνολικά 2.481.000 ευρώ από τέσσερα Κέντρα Προστασίας Παιδιού και από Ιδρύματα για ανάπηρους. Τη στιγμή που στοιβάζονται υγιή παιδιά στα δημόσια νοσοκομεία και μαιευτήρια με εισαγγελική εντολή, γιατί τα Ιδρύματα Πρόνοιας υπολειτουργούν».
«Η λύση βρίσκεται στην οργάνωση και στον αγώνα. Στον κοινό αγώνα υγειονομικών, εργαζομένων άλλων κλάδων, συνταξιούχων, ανέργων, αυτοαπασχολούμενων», τόνισε η Ολ. Σιάντου και συνέχισε: «Εντιμος και δίκαιος είναι ο αγώνας που διεκδικεί όλα όσα χάσαμε την περίοδο της κρίσης, δικαιώματα, μισθούς, νοσοκομεία, για την ικανοποίηση των σύγχρονων αναγκών.
Συνεχίζουμε με Γενικές Συνελεύσεις στους χώρους δουλειάς, συνεχίζουμε με δυναμικά συλλαλητήρια που οργανώνουν δεκάδες συνδικάτα στις 11 Ιούνη, σε κάθε πόλη, σε όλη την Ελλάδα. Ενάντια στα νέα "μνημόνια", στις νέες αντιλαϊκές συμφωνίες. Για να μην παρθούν νέα μέτρα, για να καταργηθούν όλοι οι αντεργατικοί νόμοι. Προετοιμαζόμαστε για νέα απεργιακή απάντηση ενάντια στο νέο μνημόνιο, όπως κι αν το βαφτίσουν».
Η Ολ. Σιάντου ξεκίνησε την ομιλία της αναφερόμενη στο εργατικό «ατύχημα» που κόστισε τη ζωή σε δύο εργάτες, ενώ ακόμα δύο νοσηλεύονται σε σοβαρή κατάσταση: «Γι' αυτά τα δύο παιδιά της εργατικής τάξης, της τάξης μας, που έχασαν τη ζωή τους για την κερδοφορία του εργοδότη, γι' αυτούς που καθημερινά χάνουν τη ζωή τους ή σακατεύονται για την ίδια αιτία, κι ας μην τους αναφέρουν τα κανάλια, δε φτάνει μόνο η θλίψη μας. Χρειάζεται και η οργή μας. Να πούμε "όχι" άλλο αίμα εργατών για τα κέρδη των αφεντικών».
Συγκέντρωση στην Αριστοτέλους και πορεία μέχρι το υπουργείο Μακεδονίας - Θράκης πραγματοποίησαν εργαζόμενοι από το χώρο της Υγείας, στο πλαίσιο της πανυγειονομικής απεργίας, συνταξιούχοι και Λαϊκές Επιτροπές της Θεσσαλονίκης.
Στη συγκέντρωση που έγινε μπροστά στο ΙΚΑ της Αριστοτέλους και απέναντι από τις ΥΠΕ, οι ομιλητές ανέδειξαν τα εκρηκτικά προβλήματα στα νοσοκομεία, το ΕΚΑΒ, τα ΠΕΔΥ και τα Κέντρα Υγείας, εξαιτίας των μεγάλων ελλείψεων σε προσωπικό. Μόνο από τα νοσοκομεία λείπουν περισσότεροι από 2.000 εργαζόμενοι, ενώ έχουν χαθεί και 500 κλίνες με το κλείσιμο τριών νοσοκομείων. Την ασφυξία επιτείνει η κρατική υποχρηματοδότηση. Στη συνέχεια, με πορεία κατευθύνθηκαν μέχρι το υπουργείο Μακεδονίας - Θράκης.
Βρέθηκαν δίπλα στους απεργούς υγειονομικούς. Διεκδικούν αποκλειστικά δημόσια και δωρεάν Υγεία
Ιδιαίτερα μαζική ήταν και η χτεσινή συγκέντρωση των συνταξιούχων στην Αθήνα |
Στην Αθήνα, οι Συνεργαζόμενες Συνταξιουχικές Οργανώσεις ΙΚΑ, ΕΛΤΑ, Δημοσίου, ΟΣΕ, ΟΑΕΕ, ΝΑΤ, ΟΤΑ και ΠΟΣΕ ΟΑΕΕ, έκαναν μαζική συγκέντρωση στην πλατεία Εθνικής Αντίστασης και στη συνέχεια πορεία μέχρι το υπουργείο Υγείας, όπου ήταν προγραμματισμένη η απεργιακή συγκέντρωση των υγειονομικών. Αντιπροσωπεία τους επέδωσε στον υπουργό Υγείας υπόμνημα με τα αιτήματά τους και ορίστηκε συνάντηση για τις 27 Ιούνη.
Οι συνταξιούχοι διαδήλωσαν για την κατάσταση στην Υγεία που σήμερα έχει φτάσει στο απροχώρητο, με συνθήματα όπως «Οι κόκκινες γραμμές σας είναι μια απάτη, νόμος είναι το δίκιο του εργάτη», «Με ψίχουλα και ψέματα δε θα συμβιβαστούμε, όλα τα κλεμμένα τα διεκδικούμε» και «Δώστε λεφτά για την Υγεία - Κάτω τα χέρια απ' τα νοσοκομεία».
«Απαιτούμε να δοθούν λύσεις στα προβλήματα της Υγείας τώρα, είναι άμεση ανάγκη», σημείωσε ο Δ. Κουμπούρης, μιλώντας στους συνταξιούχους έξω από το υπουργείο. Κάλεσε σε ετοιμότητα μπροστά στις αντιλαϊκές εξελίξεις και υπενθύμισε το πανελλαδικό συλλαλητήριο που διοργανώνουν οι συνταξιούχοι στην Αθήνα στις 23 Ιούνη, με πορεία στο Μέγαρο Μαξίμου.
Στη Θεσσαλονίκη και σε άλλες πόλεις, οι συγκεντρώσεις των συνταξιούχων έγιναν την ίδια ώρα και στο ίδιο μέρος με τις απεργιακές συγκεντρώσεις των υγειονομικών, σαν ένδειξη έμπρακτης αλληλεγγύης στον αγώνα τους. Μεταξύ άλλων, στη Λάρισα έγινε συγκέντρωση στο Εργατικό Κέντρο, πορεία και διαμαρτυρία στη διοίκηση της 5ης Υγειονομικής Περιφέρειας Θεσσαλίας - Στερεάς Ελλάδας.
Στο Βόλο, η συγκέντρωση έγινε έξω από νοσοκομείο, ενώ παράσταση διαμαρτυρίας έγινε και στο Νοσοκομείο Τρικάλων. Σε Κοζάνη, Πτολεμαΐδα, Αλεξανδρούπολη και Δράμα, οι συνταξιούχοι βρέθηκαν έξω από τα νοσοκομεία, στη Νάουσα στην κεντρική πλατεία, στην Καβάλα στην Πλατεία Καπνεργάτη και στην Ξάνθη στην πλατεία Ελευθερίας.
Στην Κρήτη, μαζική παράσταση διαμαρτυρίας στα γραφεία της Υγειονομικής Περιφέρειας στο Ηράκλειο έκαναν οι συνταξιουχικές οργανώσεις και σωματεία. Συμμετείχε ο βουλευτής του ΚΚΕ, Μανώλης Συντυχάκης. Συγκέντρωση έγινε και στη Ζάκυνθο.