ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ-ΑΓΚΥΡΑ.-
Η τουρκική λίρα έχανε χτες το απόγευμα πάνω από το 28% της αξίας της, μετά την απόφαση της κυβέρνησης του Μπουλέντ Ετζεβίτ να αφήσει ελεύθερη τη διακύμανση του εθνικού νομίσματος - σε μια εξέλιξη που πρόκειται, το δίχως άλλο, να πλήξει περισσότερο τα πιο ασθενή, εισοδηματικά, λαϊκά στρώματα της γειτονικής χώρας.
Η ισοτιμία της τουρκικής λίρας με το δολάριο έφτασε στο χτεσινό κλείσιμο της χρηματαγοράς στις 962.499:1. Νωρίτερα την Πέμπτη είχε ξεπεράσει το 1 εκατ.:1, για πρώτη φορά στην Ιστορία, σύμφωνα με το «Ασοσιέιτεντ Πρες».
Τα επιτόκια δανεισμού έπεσαν στο 2.700% από 7.500% (!) που ήταν την Τετάρτη, προκαλώντας τρόμο στις «αγορές», που ήδη έχουν έρθει πάνω-κάτω λόγω του φόβου μιας γενικότερης πολιτικής κρίσης.
Οι «αγορές» περίμεναν να ακούσουν πώς η κυβέρνηση Ετζεβίτ πρόκειται να αντιμετωπίσει τη διαφαινόμενη κατάρρευση του αντιπληθωριστικού της προγράμματος, το οποίο «στηρίζει» (μέχρι νεωτέρας...) το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ). Στο μεταξύ, ο υπουργός Οικονομικών, Ρετζέπ Ονάλ, και ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας, Γκαζί Ερτζέλ, εξέδωσαν κοινή δήλωση με την οποία βεβαιώνουν ότι θα υπάρξει «πρόνοια» για να μην υποτιμηθεί υπερβολικά η τουρκική λίρα. «Αναμένουμε να φτάσουμε σε συμφωνία για τον επανασχεδιασμό του προγράμματος, το οποίο εφαρμόζουμε με το ΔΝΤ, βασισμένο σε ένα νέο και ρεαλιστικό πλαίσιο». Κατ' αρχάς θετική εμφανίστηκε να είναι ως προς την υποτίμηση η ηγεσία του διεθνούς χρηματοπιστωτικού ιδρύματος, αφού ο γενικός διευθυντής του ΔΝΤ, Χορστ Κέλερ, δήλωσε (το αμίμητο): «Μετά από μια πιθανή αρχική αύξηση, ο πληθωρισμός μπορεί να συνεχίσει να μειώνεται»! Σε ανεπίσημο επίπεδο το ΔΝΤ «ανησυχεί» σφόδρα και αυτό φάνηκε από την κατεπείγουσα μετάβαση του επικεφαλής του γραφείου του για την Τουρκία, Κάρλο Κοταρέλι, στην Αγκυρα για συνομιλίες.
Η υποτίμηση της λίρας είχε μια «σταθεροποιητική» αντίδραση στο Χρηματιστήριο της Κωνσταντινούπολης, ο Γενικός Δείκτης του οποίου κέρδισε κάπου 10%, ωστόσο η άνοδος αυτή είναι ενδεχομένως απατηλή, αφού πρόκειται μάλλον για τον συνήθη κερδοσκοπικό καιροσκοπισμό των «αγορών». Ο πληθωρισμός, ο οποίος επισήμως παρουσιάζεται στο 30%, αναμένεται «προσωρινά» να αυξηθεί (το 1999 ήταν κάπου 70%). Ο αρχικός στόχος της κυβέρνησης για το 2001 ήταν 10-12%.
Ορισμένοι αναλυτές εμφανίζονται αισιόδοξοι με το επιχείρημα ότι η πιο «φτηνή» λίρα θα ευνοήσει τις εξαγωγές και τον τουρισμό, αλλά ο οικονομολόγος Φαρούκ Σελτζούκ αντιθέτως λέει ότι η ύφεση, που ήδη προβλεπόταν ότι θα πλήξει την τουρκική οικονομία το πρώτο τρίμηνο, θα «παραταθεί». Αυτό θα έχει καταστρεπτικά αποτελέσματα για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και σηματοδοτεί νέες θυσίες για τους χαμηλόμισθους και τους συνταξιούχους. Ο ανταποκριτής του CNN Τοντ Μπέντζαμιν χαρακτηρίζει τις χτεσινές ειδήσεις «πολύ άσχημα νέα για τον απλό άνθρωπο στην Τουρκία».
Οι οικονομολόγοι συμφωνούν ότι οι λόγοι της παρούσας «κρίσης» στην Τουρκία είναι «περισσότερο πολιτικοί παρά οικονομικοί» και αποδίδουν ευθύνες στην «απροσεξία» του Προέδρου Αχμέντ Νετζντέντ Σεζέρ και του πρωθυπουργού Μπουλέντ Ετζεβίτ, που με τους «καυγάδες» τους προκάλεσαν πανικό. Η πολιτική διαμάχη συνεχιζόταν και χτες, με τον μεν Σεζέρ να ανακοινώνει ότι δεν παραιτείται και την οργιάζουσα φημολογία περί «ανασχηματισμού» να διαψεύδεται από εκπρόσωπο του πρωθυπουργού Ετζεβίτ.
Η κυβέρνηση Μπους πάντως χτες υποστήριξε «πλήρως» την απόφαση «της καλής φίλης και πολύτιμης συμμάχου» Τουρκίας να αφήσει ελεύθερη τη διακύμανση της λίρας και επανέλαβε διά στόματος υπουργού Θησαυροφυλακίου, Πολ Ο' Νιλ, ότι στηρίζει το πρόγραμμα του ΔΝΤ.
Η Ασουμάν, μια 50χρονη απλή γυναίκα της Τουρκίας, μάλλον δε συμφωνεί. «Ξυπνήσαμε το πρωί με πολύ λιγότερα χρήματα απ' ό,τι χτες», είπε. «Δεν περιμένουμε τίποτα πια από τους πολιτικούς μας. Δεν τους εμπιστευόμαστε».
Associated Press |
Αντάρτης του FARC μπροστά σε αντιαμερικανικό γκράφιτι |
«Οι αντάρτες πυροβολούσαν από όλες τις κατευθύνσεις... εμείς πυροβολούσαμε εκ των άνω με τα ελικόπτερα».
Αυτή είναι η περιγραφή του Φερνάντο Αριστισάμπαλ, συγκυβερνήτη ενός εκ των ελικοπτέρων, σύμφωνα με το βρετανικό BBC, τα οποία πήραν μέρος στις τελευταίες μάχες που εκτυλίχτηκαν στο νότο της χώρας, τις τελευταίες μέρες, πάντα με πρόσχημα τον «πόλεμο κατά των ναρκωτικών». Σύμφωνα με τις πληροφορίες κατά τη διάρκεια των μαχών ένα ελικόπτερο καταρρίφθηκε αλλά το πλήρωμα του ελικοπτέρου διασώθηκε από άλλα πολεμικά ελικόπτερα, εκ των οποίων κάποια είχαν για πλήρωμα Αμερικανούς πολίτες οι οποίοι βρίσκονται στο μισθολόγιο του υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ!
Αναλυτές υποστηρίζουν ότι τα τελευταία γεγονότα θα ξαναπυροδοτήσουν εντάσεις, καθώς αποτελούν απόδειξη της άμεσης ανάμειξης των Αμερικανών στον εμφύλιο πόλεμο που μαίνεται στην Κολομβία περισσότερο από 37 χρόνια και η έμμονη ρητορική των Αμερικανών, ότι οι 500 στρατιωτικοί που βρίσκονται στην Κολομβία απλά εκπαιδεύουν τις Ενοπλες Δυνάμεις και δε λαμβάνουν μέρος στις μάχες, θα πέσει στο κενό. Εξάλλου τονίζουν και πάλι αναλυτές, οι «Ενοπλες Επαναστατικές Δυνάμεις της Κολομβίας» -(FARC-EP) έχουν επανειλημμένως τονίσει ότι οι ΗΠΑ κατευθύνουν και παίρνουν μέρος σε μία επίθεση «κατά των ναρκωτικών», κάτι που συνιστά σαφέστατη παραβίαση της κυριαρχίας της χώρας και όπως έχουν διευκρινίσει στις πρότερες ανακοινώσεις τους οι FARC-EP, θεωρούν τα αμερικανικά πολεμικά ελικόπτερα αλλά και τους Αμερικανούς στρατιώτες, που είναι τμήμα του «Σχεδίου Κολομβία», ως εχθρούς.
Ωστόσο, τα γεγονότα αποκαλύπτουν ακόμη μια πτυχή που περιπλέκει επίσης το ιδιαίτερα επικίνδυνο σκηνικό στη λατινοαμερικάνικη χώρα: Την ανάμειξη Αμερικανών πολιτών -επαγγελματιών πιλότων - στις μάχες, που βρίσκονται στη μισθοδοσία του αμερικανικού ΥΠΕΞ. Ειδικά μετά την ανακοίνωση των FARC-EP ότι αυτή η «διαφορά» δεν αλλοιώνει την ανάμειξη των Αμερικανών... Το θέμα πια που τίθεται είναι πόσο δευρυμένη είναι αυτή η ανάμειξη, ειδικά λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι οι ειρηνευτικές συνομιλίες μεταξύ των FARC-EP και της κυβέρνησης επαναλαμβάνονται μετά το αδιέξοδο και την κατάρρευση που τις είχε παγώσει εντελώς για περισσότερους από τρεις μήνες. Η επανάληψη έγινε κατορθωτή μετά τη συνάντηση, στις 9 Φλεβάρη, του Προέδρου Αντρές Παστράνα και του ηγέτη των FARC-EP Μανουέλ Μαρουλάντα, όπου και δόθηκαν διαβεβαιώσεις εκ μέρους του Παστράνα τόσο για τον «πόλεμο κατά των ναρκωτικών» ότι δεν πρόκειται να μετατραπεί σε πόλεμο κατά των ανταρτών όσο και για τη δράση των παραστρατιωτικών ομάδων.
Μέχρι στιγμής και οι δύο διαβεβαιώσεις έχουν πέσει στο κενό. Οι μάχες το αποδεικνύουν αλλά και οι στυγερές δολοφονίες που διέπραξαν την Τρίτη οι «Ενωμένες Δυνάμεις Αυτοάμυνας» - (AUC). Σύμφωνα με τους Κολομβιανούς αξιωματούχους, στη Σάντα Ρίτα δε Ιτουάγνκο, μία σχετικά απομονωμένη πόλη στις Ανδεις, 155 μίλια νοτιοδυτικά της πρωτεύουσας, σε επίθεση κατά θέσεων των ανταρτών από τις AUC, 29 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους, αντάρτες αλλά και άμαχος πληθυσμός. «Μπορούμε να επιβεβαιώσουμε το θάνατο 29 ανθρώπων», θα δηλώσει ο Αλβάρο Λονδόνο, τοπικός αξιωματούχος προς το ραδιοφωνικό σταθμό Καρακόλ και θα συμπληρώσει ότι ενδεχομένως ο αριθμός των νεκρών αυξηθεί καθώς ανθρωπιστική αντιπροσωπεία με επικεφαλής τον ιερωμένο της Σάντα Ρίτα, προσπαθεί να καταφθάσει στην περιοχή.
ΜΑΔΡΙΤΗ - ΣΑΝ ΣΕΜΠΑΣΤΙΑΝ.-
Μια έκρηξη παγιδευμένου αυτοκινήτου συγκλόνισε χτες το πρωί την πόλη Σαν Σεμπαστιάν, στη χώρα των Βάσκων και είχε ως αποτέλεσμα το θάνατο δύο ανθρώπων και τον τραυματισμό άλλων τεσσάρων.
Οι ισπανικές αστυνομικές αρχές διευκρίνισαν ότι η έκρηξη σημειώθηκε κοντά σε σιδηροδρομικό σταθμό της πόλης, ενώ έσπευσαν να αποδώσουν ευθύνες, δηλώνοντας ότι η επίθεση αυτή φέρνει τη σφραγίδα της ΕΤΑ, της οργάνωσης των Βάσκων αυτονομιστών. Ενας επιπρόσθετος λόγος, σύμφωνα με την αστυνομία, στο ότι η ΕΤΑ φέρει την ευθύνη αυτής της δολοφονικής επίθεσης, είναι το γεγονός ότι ένας εκ των τραυματιών που νοσηλεύεται σε νοσοκομείο της πόλης, είναι ένας δημοτικός σύμβουλος που ανήκει στο αντιπολιτευόμενο «Σοσιαλιστικό Κόμμα», που εκτιμάται ότι ήταν ο στόχος της επίθεσης αυτής, όπως μετέδωσε χτες ο κρατικός ραδιοσταθμός.
Πρόκειται για τον Ινάκι Ντιμπρέιγ Τσουρούκα, ο οποίος περνούσε κοντά από το σημείο της έκρηξης, κατευθυνόμενος σε επαγγελματική σχολή, στην οποία διδάσκει και τραυματίστηκε ελαφρά όπως και ο σωματοφύλακάς του. Από την έκρηξη τραυματίστηκαν τουλάχιστον τρία ακόμα άτομα. Οι δύο ήταν εργάτες, ηλεκτρικής εταιρίας στην περιοχή, οι οποίοι και τελικά υπέκυψαν στα τραύματά τους, λίγη ώρα αργότερα. Η έκρηξη ακολούθησε την προ διημέρου απόφαση της τοπικής κυβέρνησης, να προκηρύξει πρόωρες εκλογές, για τις 13 Μάη, στη χώρα των Βάσκων.