Οι κυρώσεις στοχεύουν σε «αλλαγή κυβέρνησης» στο Ιράν, ομολογούν Αμερικανοί αξιωματούχοι
© KEYSTONE / PETER KLAUNZER |
Από τη χτεσινή άφιξη του Ροχανί στην Ελβετία |
Ο Πρόεδρος του Ιράν, Χασάν Ροχανί, ξεκίνησε χτες επίσημες επαφές στην Ευρώπη. Στην Ελβετία, όπου το 2015 υπεγράφη η διεθνής συμφωνία για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα (JCPOA), μίλησε για «ευκαιρία να μιλήσουμε για το μέλλον αυτής της συμφωνίας».
Το Σάββατο, ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Μπαχράμ Γασεμί, είχε πει ότι «μέσα στο σημερινό πλαίσιο της αποχώρησης των ΗΠΑ (...) και των εντατικών διαπραγματεύσεων ανάμεσα στο Ιράν και την Ευρώπη για να βρεθούν τα μέσα για να διαφυλαχθεί αυτή η συμφωνία», το ταξίδι Ροχανί στην Ευρώπη «είναι κεφαλαιώδους σημασίας, στο βαθμό που θα μπορέσει να παράσχει έναν ακριβέστερο πίνακα της συνεργασίας ανάμεσα στο Ιράν και την Ευρώπη».
Μετά την Ελβετία, ο Ροχανί θα βρεθεί και στην Αυστρία, που από την Κυριακή ανέλαβε για έξι μήνες την προεδρία της ΕΕ.
Στο μεταξύ, η κυβέρνηση του Ιράν ανακοίνωσε ότι θα διευκολύνει περαιτέρω την εξαγωγή πετρελαίου από ιδιωτικές εταιρείες, προκειμένου να «αντιμετωπίσει» τις κυρώσεις των ΗΠΑ. Οπως δήλωσε μάλιστα ο πρώτος αντιπρόεδρος της ιρανικής κυβέρνησης, Εσάκ Τζαχανγκιρί, «όποιος προσπαθήσει να πάρει το ιρανικό μερίδιο της αγοράς πετρελαίου θα διαπράξει δόλια ενέργεια κατά του Ιράν, και μια μέρα θα πληρώσει γι' αυτό».
Ο υπουργός Πετρελαίου του Ιράν, Μπιζάν Ζανγκανέχ, έστειλε επιστολή στον πρόεδρο του ΟΠΕΚ, αναφέροντας ότι «κάθε μονομερής αύξηση της παραγωγής πάνω από τις δεσμεύσεις των κρατών - μελών που έχει αποφασίσει ο ΟΠΕΚ θα ωθούσε τις ΗΠΑ να λάβουν ξανά δράση ενάντια στο Ιράν». Είχε προηγηθεί νέα παρέμβαση των ΗΠΑ, με τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ να ζητά από τη Σαουδική Αραβία να αυξήσει την ημερήσια παραγωγή πετρελαίου «ίσως έως και σε 2 εκατ. βαρέλια ημερησίως», εξαιτίας των εξελίξεων σε Ιράν και Βενεζουέλα.
Πάντως, αν και ο Τραμπ ισχυρίστηκε ότι ο Σαλμάν συμφώνησε, στη σχετική ανακοίνωση του Λευκού Οίκου αναφέρθηκε πως ο Σαουδάραβας μονάρχης «διαβεβαίωσε μεν ότι το Βασίλειο διαθέτει εφεδρική παραγωγική δυνατότητα 2 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα», που όμως «θα χρησιμοποιήσει με σωφροσύνη αν και όποτε είναι απαραίτητο, για να διασφαλιστεί η ισορροπία στην αγορά».
Σε μια παράλληλη εξέλιξη, ο Ρεπουμπλικάνος πρώην πρόεδρος του αμερικανικού Κογκρέσου, Νιουτ Γκίνγκριτς, μιλώντας σε εκδήλωση που οργάνωσε η ιρανική αντιπολίτευση στο Παρίσι, δήλωσε ότι «ο μόνος τρόπος προκειμένου να υπάρξουν εγγυήσεις για την ασφάλεια στην περιοχή είναι να αντικατασταθεί η δικτατορία από μια δημοκρατία, κι αυτός πρέπει να είναι ο σκοπός μας».
Ο Γκίνγκριτς εμφάνισε την αυστηροποίηση των κυρώσεων ως εργαλείο χρήσιμο για την αλλαγή κυβέρνησης στο Ιράν, και μεταξύ άλλων είπε ότι «χρειάζεται μια εκστρατεία για να ντροπιαστούν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, που δεν θέλουν να υποστηρίξουν την ελευθερία και τη δημοκρατία».
Στην ίδια εκδήλωση μίλησε και ο πρώην δήμαρχος Νέας Υόρκης και στενός συνεργάτης του Τραμπ, Ρούντι Τζουλιάνι, υποστηρίζοντας ότι πρέπει να ασκηθεί μποϊκοτάζ σε βάρος των εταιρειών που «συνεχίζουν να συναλλάσσονται με αυτό το καθεστώς (σ.σ. το ιρανικό)». «Είμαστε η ισχυρότερη οικονομία του κόσμου (...) κι αν σου κόβουμε την πρόσβαση καταρρέεις». Ο Τζουλιάνι χαρακτήρισε «κλέφτες» τους σημερινούς Ιρανούς ιθύνοντες και συμπλήρωσε: «Αυτούς ενισχύει η Ευρώπη (...) φονιάδες, υποστηρικτές της τρομοκρατίας. Αντί να αδράξουν την ευκαιρία να τους ανατρέψουν, (οι Ευρωπαίοι) είναι πλέον αυτοί που τους υποστηρίζουν».
Εν αναμονή της συνάντησης Τραμπ - Πούτιν
ΔΑΜΑΣΚΟΣ - ΜΟΣΧΑ - ΑΓΚΥΡΑ.--
Επαφές σε διάφορα επίπεδα συνεχίζονται σχετικά με την επόμενη μέρα στη Συρία, εν αναμονή και της συνάντησης που θα έχουν οι Πρόεδροι ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και Ρωσίας Βλαντιμίρ Πούτιν, στις 16 Ιούλη, στο Ελσίνκι της Φινλανδίας.
Οπως δήλωσε ο σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας του Τραμπ, Τζον Μπόλτον,«η βασική λογική για τη διμερή συνάντηση είναι: Ας συζητήσουν (σ.σ. Τραμπ - Πούτιν) και ας δούμε πού ακριβώς μπορεί να υπάρξει χώρος για πρόοδο, ή πού μπορεί να συνειδητοποιήσουν ότι δεν υπάρχει καθόλου τέτοιο περιθώριο». Χτες, ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε ότι «ένα θέμα όπως η Κριμαία δεν μπορεί να είναι και δεν θα είναι ποτέ στην ατζέντα των συνομιλιών, καθώς η Κριμαία αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της Ρωσίας», και πρόσθεσε: «Ολα τα άλλα θέματα είναι ζήτημα συναίνεσης, συζητήσεων και αναζήτησης μιας πιθανής κοινής βάσης».
Την ίδια στιγμή, ενδεικτικές της κινητικότητας είναι και οι επαφές που φέρονται να έχουν δυνάμεις της συριακής αντιπολίτευσης με Ρώσους αξιωματούχους, σχετικά με μια πιθανή «αποκατάσταση» του ελέγχου του συριακού κράτους στη νοτιοδυτική επαρχία Ντεράα. Το συριακό πρακτορείο SANA συνέχισε να μεταδίδει πλάνα που εμφανίζουν τον κυβερνητικό στρατό να ανακτά όλο και περισσότερα τμήματα της Ντεράα.
Πάντως, η Αγκυρα (που συνεχίζει ακάθεκτη τις επιχειρήσεις στο βόρειο Ιράκ) έσπευσε να εκφράσει ανησυχίες για τις συνεχιζόμενες επιχειρήσεις του συριακού στρατού στην Ντεράα, υποστηρίζοντας ότι «οι επιθέσεις αυτές υπονομεύουν τις προσπάθειες που καταβάλλονται στο πλαίσιο της διαδικασίας της Αστάνα και της Γενεύης, με στόχο να περιοριστεί η βία επί του πεδίου και να βρεθεί πολιτική λύση στην κρίση».
Ο εκπρόσωπος του τουρκικού ΥΠΕΞ, Χαμί Ακσόι, ανέφερε ότι η επαρχία Ντεράα περιλαμβάνεται στις λεγόμενες «ζώνες αποκλιμάκωσης» (των οποίων η χάραξη αποτελεί βέβαια προσπάθεια παρέμβασης της μίας πλευράς στα σχέδια της άλλης) και ζήτησε «από τους άλλους εγγυητές της συμφωνίας της Αστάνα (σ.σ. Ρωσία - Ιράν - Τουρκία) και τη διεθνή κοινότητα να σταματήσουν τις επιθέσεις αυτές».
Σε μια παράλληλη εξέλιξη, οι ρωσικές αρχές ανακοίνωσαν ότι άγνωστης ταυτότητας μη επανδρωμένα αεροσκάφη («drones») κατερρίφθησαν κοντά στη ρωσική αεροπορική βάση Χμέιμιμ στη Συρία. Το πρακτορείο «Interfax» μετέδωσε ότι η βάση δεν υπέστη ζημιές κατά τη διάρκεια του περιστατικού, επικαλούμενο πηγές του ρωσικού στρατού.
ΑΓΚΥΡΑ.--
Στρατιωτική άσκηση που θα διαρκέσει μέχρι τις 6 Ιούλη ξεκίνησε την Κυριακή στο Ικόνιο της νότιας Τουρκίας, ενώ η χώρα στέλνει μηνύματα κλιμάκωσης των «παρεμβάσεών» της στην περιοχή - και σε στρατιωτικό επίπεδο. Στην άσκηση με τον κωδικό «Anatolia's Phoenix 2018» θα πάρουν μέρος, εκτός από την Τουρκία, η Σαουδική Αραβία και το Αζερμπαϊτζάν, ενώ τα τουρκικά ΜΜΕ περιελάμβαναν στους συμμετέχοντες και την «Τουρκική Δημοκρατία Βόρειας Κύπρου», δηλαδή το ψευδοκράτος.
Η άσκηση συμπίπτει και με τις εξαγγελίες της Αγκυρας ότι τους αμέσως επόμενους μήνες θα ξεκινήσει γεωτρήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο και ότι θα πάρει όλα τα μέτρα για τη «διαφύλαξη των συμφερόντων» της. Στο μεταξύ, χτες, τουρκικά ΜΜΕ μετέδωσαν ότι ο Ρ. Τ. Ερντογάν θα επισκεφτεί τα Κατεχόμενα στις 9 Ιούλη, στο πρώτο του ταξίδι μετά την επανεκλογή του. Μάλιστα, το Κυπριακό Πρακτορείο Ειδήσεων μετέδωσε ότι ο Ερντογάν θα εγκαινιάσει νέο, πολύ μεγάλο τέμενος στην περιοχή Μία Μηλιά, κοντά στην κατεχόμενη Λευκωσία, στο οποίο υπολογίζεται ότι θα μπορούν να προσευχηθούν πάνω από 6.000 άνθρωποι.
Στο εσωτερικό της χώρας, χτες εκδόθηκαν νέα εντάλματα σύλληψης ανώτατων στρατιωτικών που θεωρούνται ύποπτοι για συμμετοχή στην οργάνωση FETO του ισλαμιστή επιχειρηματία ιμάμη Φ. Γκιουλέν, τον οποίο το ΑΚΡ θεωρεί πρωτεργάτη της απόπειρας πραξικοπήματος του 2016. Στους διωκόμενους περιλαμβάνονταν 22 συνταγματάρχες και 27 αντισυνταγματάρχες, ενώ η σχετική «αντιτρομοκρατική» επιχείρηση αφορούσε δυνάμεις του στρατού ξηράς σε 19 επαρχίες, περιλαμβανομένης της πρωτεύουσας Αγκυρας.
Μέσα σε αυτές τις συνθήκες, χτες ανακοινώθηκε ότι πέθανε στη φυλακή ο Ζεκί Γκιουβέν, πρώην επικεφαλής του γραφείου Αγκυρας των Μυστικών Υπηρεσιών, που κρατούνταν και αυτός ως μέλος της FETO. Σύμφωνα με τις εισαγγελικές αρχές, ο Γκιουβέν πέθανε από ανακοπή.
Το ΠΑΜΕ καταγγέλλει την εταιρεία ΜΑΤΑ της Τουρκίας για την επίθεσή της εναντίον της συνδικαλιστικής δράσης και την απόλυση 29 εργαζομένων την 1η Ιούλη. Η εταιρεία ΜΑΤΑ, η οποία κατασκευάζει ανταλλακτικά αυτοκινήτων για μεγάλες πολυεθνικές όπως «Jaguar», «Tesla», «Aston Martin», «Bentley» κ.ά., προχώρησε στην απόλυση 29 εργαζομένων που συμμετείχαν στις κινητοποιήσεις του συνδικάτου. Μάλιστα, δυο από τους απολυμένους είναι οι εκπρόσωποι του Συνδικάτου Μετάλλου Birlesik Metal Is. Το ΠΑΜΕ καταγγέλλει την επίθεση της εταιρείας ΜΑΤΑ εναντίον της συνδικαλιστικής οργάνωσης και δράσης. Εκφράζει την αλληλεγγύη του στους εργαζόμενους και το συνδικάτο Birlesik Metal Is και απαιτεί την ανάκληση των απολύσεων.