Δεκάδες νέα πλήγματα στον πυρηνικό σταθμό της Ζαπορίζια και στη γύρω περιοχή
Maxar |
Από τους καλοκαιρινούς μήνες μέχρι και σήμερα ο πυρηνικός σταθμός της Ζαπορίζια και η περιοχή γύρω από αυτόν έχουν πληγεί επανειλημμένα |
Η περιφέρεια Ζαπορίζια - τα περισσότερα εδάφη της οποίας, συμπεριλαμβανομένου του πυρηνικού εργοστασίου, τελούν υπό ρωσικό έλεγχο - βρίσκεται στο επίκεντρο της ουκρανικής αντεπίθεσης, σύμφωνα με το Κίεβο. Η δε Μόσχα υπονοεί πως η Ουκρανία επιδιώκει ένα πυρηνικό δυστύχημα προκειμένου να μπουν κι άλλα κράτη στον πόλεμο.
Από τους καλοκαιρινούς μήνες μέχρι και σήμερα ο πυρηνικός σταθμός και η περιοχή γύρω από αυτόν έχουν πληγεί επανειλημμένα και συχνά ο σταθμός λειτουργεί με γεννήτριες.
«Σκόπιμα και στοχευμένα» πυρά εναντίον του πυρηνικού σταθμού κατήγγειλε την Κυριακή ο επικεφαλής της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας (ΙΑΕΑ), Ρ. Γκρόσι. «Εκρήξεις σημειώθηκαν στον χώρο αυτού του μεγάλου πυρηνικού σταθμού, κάτι που είναι εντελώς απαράδεκτο», δήλωσε, ενώ απέφυγε να κατονομάσει ποιος ευθύνεται. «Οποιος κι αν είναι πίσω από αυτό, πρέπει να σταματήσει αμέσως. Παίζετε με τη φωτιά! Οσοι το κάνουν γνωρίζουν τι πλήττουν», ανέφερε.
Στο μεταξύ, ο επικεφαλής της ρωσικής εταιρείας ατομικής ενέργειας «Rosatom» προειδοποίησε χτες για τον κίνδυνο πυρηνικού δυστυχήματος, λέγοντας πως η ρωσική πλευρά βρισκόταν προχτές σε ολονύχτιες διαπραγματεύσεις με την ΙΑΕΑ.
Η Διεθνής Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας του ΟΗΕ έχει καλέσει για τη δημιουργία μιας «ζώνης ασφαλείας» γύρω από τον σταθμό, κάτι που ο επικεφαλής της «Rosatom» είπε ότι θα είναι δυνατό μόνο αν εγκριθεί από τις ΗΠΑ. «Η μεγάλη απόσταση ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και τη Ζαπορίζια δεν θα πρέπει να είναι επιχείρημα για τις ΗΠΑ προκειμένου να καθυστερήσουν την απόφαση για μια ζώνη ασφαλείας», είπε.
Από την πλευρά του ο Ουκρανός Πρόεδρος, Β. Ζελένσκι, μιλώντας στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση του ΝΑΤΟ, κάλεσε τα κράτη να προσφέρουν «εγγυημένη προστασία από το ρωσικό σαμποτάζ στις πυρηνικές εγκαταστάσεις».
Η ΙΑΕΑ έχει εγκαταστήσει από το φθινόπωρο επιθεωρητές μέσα στον πυρηνικό σταθμό της Ζαπορίζια, οι οποίοι μπόρεσαν να δουν ορισμένες από τις εκρήξεις από τα παράθυρα όπου βρίσκονταν.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του Οργανισμού, περισσότερα από 10 πλήγματα είχαν στόχο την περιοχή γύρω από τον σταθμό το Σαββατοκύριακο. Μάλιστα, «υπήρξαν ζημιές σε αρκετά ευαίσθητα σημεία», εκτίμησε ο Γκρόσι, ενώ διευκρίνισε ότι δεν έχουν πληγεί οι πυρηνικοί αντιδραστήρες, αλλά «κυρίως η περιοχή όπου βρίσκονται νέα και χρησιμοποιημένα πυρηνικά καύσιμα».
Ρωσία και Ουκρανία αλληλοκατηγορήθηκαν εκ νέου για τους βομβαρδισμούς στην περιοχή του σταθμού.
Πιο συγκεκριμένα, η Μόσχα ανέφερε πως 15 ουκρανικά βλήματα και περισσότεροι από 20 «όλμοι μεγάλου βεληνεκούς» εκτοξεύθηκαν κατά του εργοστασίου, κοντά σε μια εγκατάσταση αποθήκευσης πυρηνικών αποβλήτων και σε ένα κτίριο που στεγάζει πρόσφατα χρησιμοποιημένα πυρηνικά καύσιμα. Σύμφωνα με τον ρωσικό φορέα εκμετάλλευσης πυρηνικής ενέργειας Rosenergoatom, δεν εντοπίστηκαν ραδιενεργές εκπομπές.
Η ουκρανική υπηρεσία ατομικής ενέργειας Energoatom κατηγόρησε τη Ρωσία για τουλάχιστον 12 πλήγματα, σημειώνοντας ότι επιδίδεται «σε πυρηνικό εκβιασμό».
Παράλληλα, σφοδρές μάχες και βομβαρδισμοί εξελίσσονται σε Χερσώνα, Λουγκάνσκ και Ντονέτσκ.
Οι σφοδρότερες μάχες σημειώθηκαν το Σαββατοκύριακο, σύμφωνα με τον Β. Ζελένσκι, στην περιοχή του Ντονέτσκ - την οποία από το καλοκαίρι οι ρωσικές δυνάμεις προσπαθούν να θέσουν εξολοκλήρου υπό έλεγχο - ενώ στην περιοχή Λουγκάνσκ, την οποία έχουν καταλάβει οι Ρώσοι, και οι Ουκρανοί προσπαθούν να αποσπάσουν εδάφη, καταγράφηκαν «σχεδόν 400 ρωσικές επιθέσεις του πυροβολικού».
Στη Χερσώνα, από σημαντικό τμήμα της οποίας πρόσφατα αποσύρθηκαν οι ρωσικές δυνάμεις, συνεχίζονται οι ρωσικοί βομβαρδισμοί. Η πόλη της Χερσώνας παραμένει χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα, τρεχούμενο νερό και θέρμανση.
Στα «υπονοούμενα» των ΗΠΑ και άλλων κρατών του ΝΑΤΟ για ενδεχόμενες διαπραγματεύσεις Κιέβου - Μόσχας, αλλά και στις «διακριτικές» επαφές των ΗΠΑ με τη Ρωσία το τελευταίο διάστημα αναφέρθηκε ο σύμβουλος του Ουκρανού Προέδρου, Μ. Ποντολιάκ.
«Οταν έχεις την πρωτοβουλία στο πεδίο της μάχης, είναι λίγο περίεργο να λαμβάνεις προτάσεις του είδους: Ούτως ή άλλως δεν μπορείτε να κάνετε τα πάντα μέσω της στρατιωτικής οδού, διεξαγάγετε διαπραγματεύσεις», είπε ο Ποντολιάκ και πρόσθεσε: «Αυτό σημαίνει ότι η χώρα που αντεπιτίθεται, που ανακτά τα εδάφη της, πρέπει να υποχωρήσει μπροστά στη χώρα που χάνει», πρόσθεσε.
Ο ίδιος διευκρίνισε ότι η Δύση «δεν ασκεί πίεση στην Ουκρανία», ωστόσο εξέφρασε απογοήτευση για το γεγονός πως «οι εταίροι μας εξακολουθούν να πιστεύουν ότι είναι ακόμη εφικτό να επιστρέψουμε στην εποχή πριν από τον πόλεμο, όταν η Ρωσία ήταν ένας αξιόπιστος εταίρος».
Σύμφωνα με τον σύμβουλο του Ουκρανού Προέδρου, η Μόσχα «δεν έχει κάνει καμία άμεση πρόταση» στο Κίεβο για συνομιλίες, αλλά μεταφέρει μέσω μεσολαβητών προτάσεις ακόμη και για το ενδεχόμενο εκεχειρίας, κάτι που το Κίεβο θεωρεί ελιγμό προκειμένου να υπάρξει ανάπαυλα στις μάχες και στο μεταξύ η Ρωσία «θα εκπαιδεύσει τους εφέδρους, θα βρει επιπλέον όπλα».
Xτες η Κοινοβουλευτική Συνέλευση του ΝΑΤΟ ενέκρινε ψήφισμα της Ουκρανίας στο οποίο αναφέρεται ότι η Ρωσία δρα «ως κράτος τρομοκράτης» και απευθύνει έκκληση για τη σύσταση ειδικού Διεθνούς Δικαστηρίου για τη ρωσική επιθετικότητα.
«Ενα τέτοιο δικαστήριο θα επιτρέψει όχι μόνο να καταδικαστούν οι άμεσοι εκτελεστές των εγκλημάτων πολέμου, αλλά και η ανώτατη ηγεσία της Ρωσικής Ομοσπονδίας. Η απόφαση θα σταλεί στις κυβερνήσεις και τα Κοινοβούλια όλων των χωρών - μελών του ΝΑΤΟ», σύμφωνα με τον Ουκρανό εκπρόσωπο.
Πρόσφατα η Λετονία και η Εσθονία κήρυξαν τη Ρωσία χώρα - χορηγό της τρομοκρατίας. Η Γερουσία της Πολωνίας και η Βουλή της Τσεχίας επίσης ψήφισαν απόφαση με την οποία κηρύσσουν την κυβέρνηση της Ρωσίας καθεστώς τρομοκρατίας.
Επίσης, η Κοινοβουλευτική Συνέλευση του Συμβουλίου της Ευρώπης (ΚΣΣΕ) έχει κηρύξει τη Ρωσία χώρα με καθεστώς τρομοκρατίας, ενώ αντίστοιχο ψήφισμα επεξεργάζεται το Ευρωκοινοβούλιο.
Σε αυτό το πλαίσιο οι ουκρανικές αρχές ελπίζουν σε μια αύξηση των παραδόσεων δυτικών όπλων «κυρίως τον χειμώνα», τόνισε ο Ποντολιάκ, αναφέροντας ότι υπάρχει ανάγκη για «ακόμη 150 - 200 άρματα μάχης, περίπου 300 τεθωρακισμένα», περίπου 100 συστήματα πυροβολικού, 50 - 70 συστήματα εκτόξευσης πολλαπλών ρουκετών, κυρίως τα αμερικανικά HIMARS, καθώς και «10 - 15 συστήματα αντιαεροπορικής άμυνας για να κλείσουμε τον ουρανό».
Επίσης, αναφέρθηκε στους αμερικανικούς πυραύλους ATACMS, που έχουν βεληνεκές 300 χλμ., ενώ αυτό των πυραύλων που διαθέτει τώρα η Ουκρανία δεν ξεπερνά τα 80 χλμ., ένα πάγιο αίτημα του Κιέβου προς την Ουάσιγκτον. Αυτοί οι πύραυλοι, σημείωσε ο προεδρικός σύμβουλος, «θα φέρουν κοντά το τέλος του πολέμου», επιτρέποντας στην Ουκρανία να «καταστρέψει μεγάλες αποθήκες» του ρωσικού στρατού.
Ο υπουργός Αμυνας της Νέας Ζηλανδίας, Πίνι Χενάρε, επισκέφθηκε το Κίεβο την Κυριακή, συζητώντας με τον Ουκρανό ομόλογό του την παράταση από τη Νέα Ζηλανδία της αποστολής εκπαίδευσης πεζικού των ουκρανικών στρατευμάτων ως τον Ιούλη του 2023 στη Βρετανία. Η Νέα Ζηλανδία ανακοίνωσε την προηγούμενη βδομάδα ότι θα στείλει επιπλέον 66 στρατιωτικούς στη Βρετανία για να βοηθήσουν στην εκπαίδευση Ουκρανών στρατιωτών.
Νέο κέντρο εκπαίδευσης Ουκρανών στρατιωτών θα «στήσει» η κυβέρνηση της Ισπανίας στο Τολέδο, το οποίο θα αρχίσει να λειτουργεί στα τέλη Νοέμβρη, όπως ανακοίνωσε ο Ισπανός σοσιαλδημοκράτης πρωθυπουργός, Π. Σάντσεθ.
Το Κίεβο επισκέφθηκε το Σάββατο ο Βρετανός πρωθυπουργός, Ρ. Σούνακ, όπου συναντήθηκε με τον Ουκρανό Πρόεδρο. Η Βρετανία θα χορηγήσει ένα νέο πακέτο 50 εκατ. στερλινών, ενώ θα αυξήσει την εκπαίδευση που παρέχει στις ουκρανικές Ενοπλες Δυνάμεις.
Καθώς συνεχίζονται τα ρωσικά πυραυλικά χτυπήματα σε ενεργειακές και άλλες υποδομές της Ουκρανίας, ο Βρετανός πρωθυπουργός ανακοίνωσε «νέα αντιαεροπορική άμυνα, περιλαμβανομένων αντιαεροπορικών όπλων, ραντάρ και εξοπλισμού κατά των drones και αυξάνοντας την ανθρωπιστική υποστήριξη για τον ψυχρό, δύσκολο χειμώνα».
Η αύξηση των πυραυλικών πληγμάτων της Ρωσίας στην Ουκρανία έχει εν μέρει σχεδιαστεί για να εξαντλήσει τα αποθέματα αεράμυνας της Ουκρανίας και οι ρωσικές δυνάμεις να αποκτήσουν κυριαρχία στον ουρανό πάνω από τη χώρα, δήλωσε ο υφυπουργός Αμυνας των ΗΠΑ, προσθέτοντας ότι η χώρα του δεν θα το επιτρέψει και θα διασφαλίσει πως «οι Ουκρανοί θα λάβουν ό,τι χρειάζονται για να διατηρήσουν την αεράμυνά τους βιώσιμη».
Στην ανάγκη «να βοηθηθεί η Ουκρανία να διασφαλίσει το μέλλον της», αναφέρθηκε ο Αμερικανός υπουργός Αμυνας, Λ. Οστιν, υπογραμμίζοντας τον ευρύτερο γεωπολιτικό ανταγωνισμό με Κίνα και Ρωσία. Η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία «ανέδειξε το πρόβλημα το οποίο αντιμετωπίζουμε στην περιοχή του Ινδικού-Ειρηνικού», είπε χαρακτηριστικά. Μάλιστα, συμπλήρωσε, οι προσπάθειες της Μόσχας να εξασφαλίσει την υποστήριξη χωρών όπως το Ιράν και η Βόρεια Κορέα δημιουργούν νέα ζητήματα ασφαλείας για τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους.
Η Γερμανία, από την πλευρά της, προχωρά σε μία ακόμη κίνηση ενίσχυσης του ρόλου της στην Ανατολική Ευρώπη, με το να προσφέρει στην Πολωνία την ανάπτυξη συστοιχίας ή συστοιχιών συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας «Patriot» για την προστασία του εναέριου χώρου της, μετά τον πύραυλο που έπληξε πολωνικό έδαφος. Σήμερα, οι γερμανικές Ενοπλες Δυνάμεις διαθέτουν 12 συστήματα «Patriot», δύο από τα οποία είναι ανεπτυγμένα στη Σλοβακία. Νωρίτερα η γερμανική κυβέρνηση είχε ανακοινώσει πως θα μεταφέρει στην Πολωνία μαχητικά «Eurofighter».
Στο μεταξύ, οι κυβερνήσεις της Γερμανίας, της Γαλλίας και της Ισπανίας κατέληξαν σε πολιτική συμφωνία για την περαιτέρω ανάπτυξη του μαχητικού αεροσκάφους νέας γενιάς (Future Combat Air System, FCAS), μετά από χρόνια διαπραγματεύσεων.
Οπως τόνισε η Γερμανίδα υπουργός Αμυνας, Κρ. Λάμπρεχτ, η συμφωνία «ενισχύει τις στρατιωτικές δυνατότητες της Ευρώπης και εξασφαλίζει την απόκτηση σημαντικής τεχνογνωσίας για τη δική μας και την ευρωπαϊκή βιομηχανία».
Το σχέδιο προκάλεσε εντάσεις στον «γαλλογερμανικό άξονα». Η «Dassault» και η «Airbus», οι δύο βιομηχανίες που έχουν αναλάβει την ανάπτυξη του συστήματος, δεν έχουν μπορέσει να συμφωνήσουν για την κατανομή των καθηκόντων, παρότι διαπραγματεύονται για πάνω από έναν χρόνο.
Θεωρητικά το FCAS θα είναι επιχειρησιακό το 2040 και θα αντικαταστήσει το «Eurofighter», ενώ μέρος του αεροσκάφους θα περιλαμβάνει οπλισμένα και άοπλα UAVs.
Ενα ακόμη περιστατικό, που δείχνει τον υπαρκτό και διαρκή κίνδυνο κλιμάκωσης του πολέμου, συνέβη την προηγούμενη βδομάδα στη Βαλτική Θάλασσα, όπου δύο ρωσικά καταδιωκτικά προσέγγισαν «με επικίνδυνο και μη επαγγελματικό τρόπο» πλοία του NATO τα οποία εκτελούσαν «αποστολή ρουτίνας», όπως αναφέρει η ΝΑΤΟική πλευρά.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του ΝΑΤΟ, τα δύο ρωσικά αεροσκάφη προσέγγισαν τα πλοία ως και σε «ύψος 300 ποδών (91 μέτρων) και απόσταση 80 γιαρδών (73 μέτρων)», χωρίς οι πιλότοι τους να απαντήσουν παρά τις επανειλημμένες προσπάθειες των πληρωμάτων των πλοίων να υπάρξει επικοινωνία. Μάλιστα, το περιστατικό συνέβη «σε γνωστή περιοχή ασκήσεων, που είχε ενεργοποιηθεί για την εκπαίδευση στην αντιαεροπορική άμυνα», κάτι που «αύξησε τον κίνδυνο λάθος υπολογισμών, σφαλμάτων και δυστυχημάτων».
«Το NATO θα αντιδράσει με τον προσήκοντα τρόπο σε οποιαδήποτε ανάμειξη στη νόμιμη δραστηριότητά του στην περιοχή μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την ασφάλεια των αεροσκαφών, των πλοίων ή των πληρωμάτων του», τονίζεται.
Αλληλοκατηγορίες για εκτελέσεις αιχμαλώτων και βασανιστήρια αντάλλαξαν Ρωσία και Ουκρανία.
Η Ρωσία κατηγόρησε την Ουκρανία για την εκτέλεση άνω των δέκα Ρώσων στρατιωτών που «είχαν καταθέσει τα όπλα», καταγγέλλοντας «έγκλημα πολέμου», σύμφωνα με βίντεο που είχαν αναρτηθεί σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Ο υπεύθυνος του ουκρανικού Κοινοβουλίου για τα ανθρώπινα δικαιώματα απέρριψε τους ισχυρισμούς της Μόσχας λέγοντας ότι στο συμβάν οι Ουκρανοί στρατιώτες αμύνονταν κατά των Ρώσων που υποδύθηκαν ότι παραδίδονται για να ανοίξουν πυρ.
Από την πλευρά της, η ουκρανική Γενική Εισαγγελία ανακοίνωσε χτες ότι ανακάλυψε τέσσερις «τόπους βασανιστηρίων» που χρησιμοποιήθηκαν από τους Ρώσους στη Χερσώνα στη διάρκεια της ρωσικής κατοχής. Σύμφωνα με την ίδια πηγή, κατασχέθηκαν κλομπ, ξύλινο ρόπαλο, συσκευή για ηλεκτροσόκ, λάμπα πυρακτώσεως και σφαίρες.
Στο μεταξύ, και Ισπανοί αστυνομικοί - μεταξύ άλλων Ευρωπαίων - θα αναπτυχθούν στην Ουκρανία εντός των επόμενων βδομάδων για να συμβάλουν στη διερεύνηση πιθανών εγκλημάτων πολέμου από τις ρωσικές δυνάμεις. Το Κίεβο κάνει λόγο για 45.000 εγκλήματα πολέμου από Ρώσους στρατιωτικούς.