Το γνωστό σκηνικό που δημιούργησε η Συνθήκη του Ντέιτον
ΣΑΡΑΓΕΒΟ.-
Νέοι τραυματισμοί ΝΑΤΟικών στρατιωτών και πολιτών από το ναρκοθετημένο (υπ)έδαφος της Βοσνίας εκδηλώθηκαν μέσα στο τελευταίο τριήμερο. Την ίδια στιγμή, η ένταση φουντώνει στο τελευταίο σερβικό προάστιο, (Γκραμπαβίτσα), που παραδίδεται σήμερα στη διοίκηση της κροατομουσουλμανικής ομοσπονδίας, ενώ στη Γενεύη οι ηγέτες των χωρών που προέκυψαν από τη διάλυση της πρώην Γιουγκοσλαβίας εξέταζαν, υπό τη στενή παρακολούθηση των ΗΠΑ και των Ευρωπαίων εταίρων, τρόπους για την περαιτέρω εφαρμογή της προβληματικής Συνθήκης του Ντέιτον.
Σύμφωνα με τα ξένα ειδησεογραφικά πρακτορεία, χτες τα ξημερώματα ένας Πορτογάλος στρατιώτης της πολυεθνικής ΝΑΤΟικής δύναμης στη Βοσνία και δύο Βόσνιοι (ένας στρατιώτης και ένας πολίτης) τραυματίστηκαν κατά την έκρηξη νάρκης στο Γκόραζντε. Ο Πορτογάλος λοχαγός φέρει σοβαρά τραύματα στα άνω άκρα, ενώ η έκταση των τραυμάτων των δύο Βόσνιων δεν είχε γίνει γνωστή μέχρι αργά χτες βράδυ.
Επιπλέον, το περασμένο Σάββατο, κατά τη διάρκεια τριών διαφορετικών επεισοδίων, τραυματίστηκαν τρεις ΝΑΤΟικοί στρατιώτες. Στο πρώτο απ' αυτά ένας νεαρός Ολλανδός στρατιώτης τραυματίστηκε από "κατά λάθος" εκπυρσοκρότηση του όπλου του. Γάλλος στρατιώτης που επέβαινε σε φορτηγό τραυματίστηκε όταν το όχημα προσέκρουσε σε νάρκη στην περιοχή "Σίστιτσα" κοντά στο Κόνιτς. Ενας ακόμη Γάλλος τραυματίστηκε στο Οστρικ, (20 χλμ δυτικά του Σαράγεβο) από έκρηξη νάρκης.
Στα θύματα της νάρκης καταμετρούνται και πολίτες. Σύμφωνα με δημοσίευμα κυριακάτικης εφημερίδας του Σαράγεβο, η 16χρονη Χάρις Τσέβρικ και η 46χρονη μητέρα της, Μπεγκζά, έπεσαν θύματα νάρκης το απόγευμα του Σαββάτου στο προάστιο Νετζάριτσι, της βοσνιακής πρωτεύουσας. Η 16χρονη σκοτώθηκε ακαριαία και η μητέρα της φέρει σοβαρότατα τραύματα στο κεφάλι, στο στήθος και στα κάτω άκρα.
Δεκάδες σπίτια καίγονταν μέχρι αργά χτες το απόγευμα στην Γκραμπαβίτσα, το τελευταίο σερβικό προάστιο του Σαράγεβο που παραδίδεται σήμερα στην κροατομουσουλμανική ομοσπονδία. Οι Σέρβοι κάτοικοι του προαστίου έχουν εγκαταλείψει τις εστίες τους κατά χιλιάδες τις τελευταίες ημέρες και στο προάστιο έχουν απομείνει ελάχιστοι με την πρόθεση να πάρουν και αυτοί το δρόμο της προσφυγιάς μέσα στο προσεχές διάστημα. Τραγικές φιγούρες οι μορφές των ηλικιωμένων που, μέχρι αργά χτες, επιχειρούσαν να εγκαταλείψουν την Γκραμπαβίτσα. Σύμφωνα με ΝΑΤΟικούς αξιωματούχους, εκτός από τους πυρπολισμούς κτιρίων, τα τελευταία 24ωρα αναφέρθηκαν και λεηλασίες περιουσιών.
Πέρα, όμως, από την ένταση που αναφέρεται στα - έως χτες... - σερβικά προάστια του Σαράγεβο, εκρηκτική φαίνεται πως είναι η κατάσταση και σε άλλες περιοχές της κεντρικής Βοσνίας. Σύμφωνα με το κροατικό πρακτορείο "ΗΙΝΑ", τις μουσουλμανικές αρχές της πόλης Μπουγκόινα κατηγόρησαν προχτές οι Κροάτες της Βοσνίας ότι χρησιμοποιούν "καταπιεστικές μεθόδους" προκειμένου να παρεμποδίσουν την επιστροφή Κροατών προσφύγων στην περιοχή. Ο πρόεδρος του εξόριστου Δημοτικού Συμβουλίου της Μπουγκόινα, Ιβαν Μίλετιτς, κατήγγειλε ότι η μουσουλμανική Αστυνομία της πόλης ενέτεινε τελευταία, κατά τη διάρκεια των νυχτερινών περιπολιών της, τους ελέγχους ταυτότητας στους Κροάτες κατοίκους της πόλης, καθιστώντας "αδύνατη την επίτευξη ισοπολιτείας στους κόλπους της κροατομουσουλμανικής ομοσπονδίας".
Στη Γενεύη συναντήθηκαν χτες ο Κροάτης Πρόεδρος, Φράνιο Τούτζμαν, ο Βόσνιος αντιπρόεδρος, Εγιούπ Γκάνιτς, ο Σέρβος Πρόεδρος, Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, σε μία προσπάθεια να εξετάσουν τα προβλήματα εφαρμογής της Συνθήκης του Ντέιτον για την ειρήνευση στη Βοσνία - Ερζεγοβίνη. Από τη σύνοδο κορυφής δε θα μπορούσαν να λείψουν ούτε ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Ουόρεν Κρίστοφερ, ούτε εκπρόσωποι ευρωπαϊκών κυβερνήσεων, μεταξύ των οποίων και της - παρά τις πρόσφατες αντιρρήσεις - κυβέρνησης του Προέδρου της Ρωσίας, Μπορίς Γιέλτσιν. Η Ρωσία είχε αποφασίσει αρχικά να μη συμμετάσχει στη σύνοδο της Γενεύης, σε ένδειξη διαμαρτυρίας για το γεγονός ότι οι ΗΠΑ οργάνωσαν τη συγκεκριμένη συνάντηση ενώ ήδη επίκειται υπουργική σύνοδος της Ομάδας - Επαφής στις 23 Μάρτη στη Μόσχα.
ΤΑΪ - ΠΕΪ.-
Διατηρείται το κλίμα έντασης στα στενά της Ταϊβάν, καθώς οι στρατιωτικές ασκήσεις των δυνάμεων της Κίνας συνεχίζονται, ενώ ο πρωθυπουργός της Ταϊβάν, Λιεν Τσαν, έδωσε εντολή στα στρατεύματα της χώρας του να "ενισχύσουν την πολεμική τους ετοιμότητα".
Την ίδια ώρα, στις ΗΠΑ, ο υφυπουργός Αμυνας Ουίνστον Λορντ είπε σε τηλεοπτική εκπομπή ότι "ορισμένα χαμηλόβαθμα στελέχη της κινεζικής κυβέρνησης δήλωσαν σε Αμερικανούς αξιωματούχους που επισκέφθηκαν τη χώρα ότι δε θα τολμήσουμε να υπερασπιστούμε την Ταϊβάν, επειδή θα πέσουν βροχή οι πυρηνικοί πύραυλοι στο Λος Αντζελες". Ο Λορντ, πάντως, αμέσως αφότου... εκτόξευσε τη δήλωση - πυροτέχνημα, φρόντισε να την υποβαθμίσει. Χαρακτήρισε την "απειλή" αυτή - η οποία δε διευκρίνισε από ποιους αξιωματούχους προήλθε, ούτε πότε διατυπώθηκε - "στοιχείο ορισμένης παραπληροφόρησης και εν μέρει ψυχολογικού πολέμου".
Το "Στέιτ Ντιπάρτμεντ", πάντως, διά εκπροσώπου του, ανέφερε χτες ότι δεν έχει καμιά σχετική πληροφορία στη διάθεσή του...
Οι ασκήσεις που ξεκίνησαν χτες θα περιοριστούν στα χωρικά ύδατα της Κίνας, όπως ανέφερε ο αντιπρόεδρος της Κεντρικής Στρατιωτικής Επιτροπής στο Πεκίνο, ενώ παράλληλα ο Κινέζος πρωθυπουργός, Λι Πενγκ, προειδοποίησε τις ΗΠΑ να μη στείλουν πολεμικά σκάφη τους στα στενά της Ταϊβάν και ότι ενδεχόμενη χρήση βίας κατά της χώρας του θα έχει απρόβλεπτες επιπτώσεις.
Την εντολή να εγκαταλείψουν τις παράκτιες περιοχές και να μεταβούν στα ηπειρωτικά εδάφη της Κίνας έδωσε σήμερα το Πεκίνο στους κατοίκους δεκάδων μικρών νησιών, στα στενά της Φορμόζας, σύμφωνα με τοπικό ραδιοφωνικό σταθμό. Η κίνηση αυτή αποσκοπεί στην προστασία των κατοίκων και στην πρόληψη κάποιου ατυχήματος.
Ο Πρόεδρος της Ταϊβάν, Λι Τενγκ - Χούι, κατηγόρησε χτες την Κίνα ότι προσπαθεί να παρεμποδίσει τη διεξαγωγή των πρώτων ελεύθερων προεδρικών εκλογών στη χώρα του, εκτελώντας εκφοβιστικά γυμνάσια.
Ο Λι εκτίμησε ότι οι προσπάθειες της Κίνας "θα αποτραπούν από τους φιλειρηνικούς Κινέζους, αλλά και από τη Διεθνή Κοινότητα".
Πάντως η Κίνα επιμένει ότι δεν αποκλείει τη χρήση οποιουδήποτε μέσου για να αποτρέψει την απόσχιση της Ταϊβάν. "Η ειρηνική επανένωση και η αρχή "μια χώρα, δύο συστήματα", παραμένει βασική μας πολιτική προς την Ταϊβάν", δήλωσε χτες εκπρόσωπος του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών.
Σε ένα νέο τρίτο γύρο συνομιλιών συμφώνησαν ο ΓΓ του ΟΗΕ, Μπούτρος Γκάλι, και ο Ιρακινός αντιπρόεδρος, Ταρέκ Αζίζ, στη Νέα Υόρκη. Στις συνομιλίες αυτές, που πρόκειται να αρχίσουν στις αρχές Απρίλη, θα επανεξεταστεί η απόφαση 296 του Συμβουλίου Ασφαλείας, σύμφωνα με την οποία το Ιράκ αποκτά περιορισμένη δυνατότητα εξαγωγής πετρελαίου, με αντάλλαγμα την εισαγωγή τροφίμων και φαρμάκων. Αυτό ήταν το θέμα και του δεύτερου γύρου συνομιλιών, που έληξαν χτες χωρίς αποτέλεσμα, αφού παρουσιάστηκαν διαφωνίες ανάμεσα στις δύο πλευρές για τον τρόπο διανομής των τροφίμων και των φαρμάκων στις κουρδικές περιοχές του Βορείου Ιράκ.
Εκκληση προς το Συμβούλιο Ασφαλείας να εξετάσει προσεκτικά το πρόγραμμα αφοπλισμού, που διατείνεται ότι εφαρμόζει η Βαγδάτη, απηύθυναν, την Κυριακή, οι χώρες - μέλη του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (Σαουδική Αραβία, Κουβέιτ, Μπαχρέιν, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Κατάρ, Ομάν). Μετά τη λήξη της διήμερης συνόδου του Συμβουλίου, οι συμμετέχοντες εξέδωσαν κοινό ανακοινωθέν με το οποίο επισημαίνουν ότι "το Ιράκ συνεχίζει τις προσπάθειές του να εισάγει παράνομα υλικά που χρησιμοποιούνται σε προγράμματα εξοπλισμού", ενώ κατηγορούν το καθεστώς της Βαγδάτης ότι "παράγει βακτηριολογικά και χημικά όπλα".
ΚΙΣΙΝΙΟΦ. -
Αποκλεισμένος στο γραφείο του, στη μολδαβική πρωτεύουσα, παραμένει ο υπουργός Αμυνας της χώρας, Πάβελ Κρεάνγκα, αρνούμενος να συμμορφωθεί με την απόφαση του Προέδρου της Μολδαβίας, Μιρτσέα Σνέγκουρ, να τον απαλλάξει από τα καθήκοντά του. Ο Μολδαβός υπουργός Αμυνας υποστηρίζει ότι η απόφαση του Προέδρου δεν ισχύει καθώς το Σύνταγμα της χώρας προβλέπει ότι ένας υπουργός μπορεί να απαλλαχθεί από τα καθήκοντά του μόνο με απόφαση του πρωθυπουργού της κυβέρνησης. Ολες οι επικοινωνίες στο γραφείο του υπουργού Αμυνας έχουν διακοπεί ενώ το κτίριο έχουν περικυκλώσει κυβερνητικοί στρατιώτες. Το θέμα αναμένεται να συζητηθεί μέσα στις επόμενες ώρες στο Κοινοβούλιο της χώρας, το οποίο έχει, ήδη, διαμαρτυρηθεί από χτες για την απόφαση του Προέδρου, κατηγορώντας τον ότι με αυτόν τον τρόπο προσπαθεί να ελέγξει τις ένοπλες δυνάμεις της χώρας, κάποιους μήνες πριν από τις προγραμματισμένες προεδρικές εκλογές.
ΑΛΓΕΡΙ.-
Νέες βομβιστικές επιθέσεις συγκλόνισαν, τις τελευταίες ημέρες, την Αλγερία και οι αρχές ασφαλείας της χώρας στρέφουν, και πάλι, τις υποψίες τους στο χώρο των εξτρεμιστών ισλαμιστών. Τουλάχιστον δύο άτομα έχασαν τη ζωή τους και άλλα πέντε τραυματίστηκαν από έκρηξη βόμβας, τις πρώτες πρωινές ώρες της Κυριακής, στο προάστιο Μπαρακί, νότια του Αλγερίου. Ο εκρηκτικός μηχανισμός είχε τοποθετηθεί μέσα σε έναν κάδο σκουπιδιών. Χθες νωρίς το απόγευμα, παγιδευμένο αυτοκίνητο εξερράγη στην πόλη Τίζι Ούζου, της επαρχίας της Καμπυλίας, προκαλώντας το θάνατο 5 ανθρώπων και τον τραυματισμό άλλων 10. Σύμφωνα με αστυνομικές πηγές, το αυτοκίνητο -βόμβα ήταν σταθμευμένο κοντά στο κεντρικό αστυνομικό τμήμα της πόλης. Καμία οργάνωση δεν έχει αναλάβει, επισήμως, την ευθύνη για τις δύο πολύνεκρες βομβιστικές επιθέσεις.
Οπως όπως και με ό,τι μπορούν να κουβαλήσουν, οι Σέρβοι αδειάζουν και το τελευταίο προάστιο της Γκραμπάβιτσα