Μια περιήγηση στην έκθεση που λειτουργεί μέχρι το τέλος του Οκτώβρη στον πολιτιστικό πολυχώρο «Μάνος Λοΐζος» του δήμου Νίκαιας
Η έκθεση, που άνοιξε προχτές τις πόρτες της προκαλώντας στους επισκέπτες μεγάλη συγκίνηση αλλά και θαυμασμό για το πραγματικά πλούσιο περιεχόμενό της, θα λειτουργεί μέχρι τις 31 Οκτώβρη, εφτά μέρες τη βδομάδα, από τις 10 το πρωί έως τη 1 το μεσημέρι και από τις 5 έως τις 8 το απόγευμα.
Το πλήθος κόσμου που έδωσε το «παρών» από την πρώτη μέρα της έκθεσης, το ενδιαφέρον που καταγράφηκε στα πρόσωπα πριν την έναρξη, αλλά κυρίως μετά την περιήγηση, αποδεικνύουν ότι η έκθεση αυτή είναι ένα ζωντανό, ένα βιωματικό ταξίδι στην Ιστορία. Είναι μια γνωριμία με την αλήθεια, όπως γράφτηκε από απλούς ανθρώπους που παλεύουν με στόχο να κάνει ένα βήμα μπρος η Ιστορία, με στόχο το σοσιαλισμό.
Με ένα κόκκινο γαρίφαλο στο χέρι και με τα μάτια διψασμένα για την αλήθεια, για τη γνώση, για την επαφή με το μεγαλείο της συλλογικής αγωνιστικής δράσης που εμπνέεται από τις πιο πρωτοπόρες ιδέες και καθοδηγείται από το φορέα αυτών των ιδεών, το Κομμουνιστικό Κόμμα, ο κόσμος περιηγήθηκε στον εκθεσιακό χώρο: Από ταμπλό σε ταμπλό, στο πέρασμα από τις 7 θεματικές ενότητες της έκθεσης αλλά και στην «καρδιά» της, εκεί που προβάλλονται σε προθήκες ντοκουμέντα και υλικά, το πλήθος κοντοστέκεται για να ρίξει μια ματιά στο μεγαλείο των αγώνων του λαού.
Αισθήματα συγκίνησης διάχυτα και εμφανή: Ενα δάκρυ, μια λίγο μεγαλύτερη στάση απέναντι από φωτογραφίες, ένα χαμόγελο... Ανθρωποι όλων των ηλικιών έβρισκαν ένα κομμάτι δικό τους μέσα στα εκθέματα. Απέναντι στη γυμνή αλήθεια, στις χιλιάδες θηριωδίες της αστικής τάξης και το μένος της απέναντι στην εργατιά που ξεσηκώνεται και στην πρωτοπορία της που καθοδηγεί τις μάζες, πλημμυρίζεις θυμό, αγανάκτηση... Μα μπροστά στο μεγαλείο της πάλης, στο μεγαλείο της συλλογικής δράσης για την κατάργηση της εκμετάλλευσης ανθρώπου από άνθρωπο, τα αισθήματα που μένουν είναι η αποφασιστικότητα και η αισιοδοξία. Για να δυναμώσει η πάλη, για να πάρουν τα όνειρα εκδίκηση...
Από τις ρίζες του κομμουνιστικού κινήματος... |
Τα εκθέματα είναι μοναδικά: Μια αυθεντική κάρτα μέλους της Α΄ Διεθνούς, γκραβούρες και φωτογραφίες «ζωντανεύουν» τα οδοφράγματα του 1848 στη Γαλλία, τον ξεσηκωμό και τις εκτελέσεις των κομμουνάρων του Παρισιού (1871), την Πρωτομαγιά στο Σικάγο του 1886, τη Β΄ Διεθνή, τη Ρωσική Επανάσταση το 1905, την Οχτωβριανή επανάσταση αλλά και τα πρώτα «σκιρτήματα» του εργατικού και σοσιαλιστικού κινήματος στην Ελλάδα...
Δεν υπάρχει μικρή ή μεγάλη κατάκτηση των εργαζομένων χωρίς την ουσιαστική συμβολή του ΚΚΕ. Αυτό αποτυπώνεται στη δεύτερη ενότητα, μέσα από υλικά και εικόνες από το 1ο Συνέδριο της ΓΣΕΕ το 1918, την ιδρυτική συνάντηση του ΣΕΚΕ το Νοέμβρη του ίδιου χρόνου, την ανακοίνωση της ΚΕ για τη μετονομασία του ΣΕΚΕ σε ΚΚΕ στις 12 Δεκέμβρη 1924, από απεργίες και κινητοποιήσεις που σημάδεψαν τα τελευταία 90 χρόνια της Ιστορίας του τόπου, από τις φωτογραφίες και τα εξώφυλλα του «Ριζοσπάστη» και της «Αυγής» που δίνουν «ζεστές» τις ειδήσεις: Εργατικοί αγώνες, κρατική καταστολή, το αίμα χιλιάδων πρωτοπόρων εργατών...
Το ΚΚΕ πάντα πρωτοπόρο στις κορυφαίες στιγμές της ταξικής πάλης |
Με τον «Λένιν» του Μαγιακόφσκι και τη «Ρουσία» του Καζαντζάκη μεταφερόμαστε στην τρίτη ενότητα που μέσα από φωτογραφικό υλικό, μέσα από δημοσιεύματα του επαναστατικού Τύπου αναδεικνύει ότι από την ίδρυσή του μέχρι σήμερα το ΚΚΕ είναι κόμμα πιστό στις αρχές του προλεταριακού διεθνισμού, κόμμα διεθνιστικό - πατριωτικό. Οι φωτογραφίες μάς ταξιδεύουν: Στο λόχο «Νίκος Ζαχαριάδης» στον ισπανικό εμφύλιο, στις μπριγάδες αλληλεγγύης σε Νικαράγουα και Κούβα...
«Η Ελλάδα σέρνει το χορό, ψηλά με τους αντάρτες, χιλιάδες δίπλες ο χορός, χιλιάδες τα τραπέζια κι είν' οι νεκροί στα ξάγναντα πρωτοπανηγυριώτες»... Οι στίχοι του Αγγ. Σικελιανού συνοδεύουν τα ταμπλό της τέταρτης ενότητας που απλώνονται μπροστά στον επισκέπτη. Οι πιο λαμπρές σελίδες της λαϊκής πάλης: Η ΕΑΜική Αντίσταση, ο ηρωικός Δεκέμβρης του 1944 και βέβαια η κορυφαία στιγμή της ταξικής πάλης στην Ελλάδα, η τρίχρονη εποποιία του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας. Η απολογία του Νίκου Μπελογιάννη, η τρομοκρατία ενάντια στους αγωνιστές που ακολούθησε τη συμφωνία της Βάρκιζας, η μάχη του Γράμμου, ο ελιγμός του Βίτσι, τα εγχειρίδια των ανταρτών για τις πρώτες βοήθειες και το χειρισμό του ασύρματου...
Κόμμα Διεθνιστικό - Πατριωτικό |
Αυτό αποτελεί τη μεγαλύτερη κατάκτηση του Κόμματος, του εργατικού και λαϊκού κινήματος. Η έκτη ενότητα της έκθεσης συμπυκνώνει τα διδάγματα από την Ιστορία - πάλη κατά του οπορτουνισμού. Εκτίθενται υλικά από τις δεκαετίες του '50 και του '60, την ίδρυση της ΕΔΑ, την επιχείρηση διάχυσης του ΚΚΕ στην ΕΔΑ, την 12η Ολομέλεια το 1968 και την ίδρυση του ΚΚΕ εσωτερικού, τα μέλη του οποίου έδωσαν στο ΚΚΕ την προβοκατόρικη ονομασία «ΚΚΕ εξωτερικού».
Αποτυπώνονται ακόμα η λαίλαπα της αντεπανάστασης του 1989 - '91 στις σοσιαλιστικές χώρες, η προπαγάνδα των αντεπαναστατικών δυνάμεων, το 13ο Συνέδριο και η διάσπαση του Κόμματος. Φωτογραφίες από συγκεντρώσεις το 1991, οπότε κομμουνιστές, χιλιάδες φίλοι του ΚΚΕ και της ΚΝΕ συσπειρώνονται. «Οι ώρες είναι οι πιο δύσκολες που γνωρίσαμε», αναγράφεται σε ένα από τα ταμπλό της έκθεσης. Παρ' όλ' αυτά το ΚΚΕ σηκώνει ψηλά τη σημαία! Μόλις κατέβηκε η κόκκινη σημαία από το Κρεμλίνο, κυκλοφορεί την επόμενη μέρα, 28 Δεκέμβρη 1991, ο «Ρ» με αυτό το εξώφυλλο: «ΕΛΠΙΔΑ η πάλη των λαών».
Η έκθεση ολοκληρώνεται με την ξεκάθαρη ενότητα: Ο σοσιαλισμός - κομμουνισμός, ο λόγος ύπαρξης και η στρατηγική του ΚΚΕ. Και μέσα από τα ντοκουμέντα του Κόμματος, με όπλο τη στρατηγική του εφορμεί με νέα δυναμική στο μέλλον, για τη νέα έφοδο προς τον ουρανό...
Χιλιάδες οι επώνυμοι και «ανώνυμοι» ήρωες του κομμουνιστικού κινήματος |
Η πρωτοπορία στους αγώνες της εργατικής τάξης |
Η επαναστατική νεολαία στο πλευρό του Κόμματος της εργατικής τάξης |
Το επίκαιρο κάλεσμα προς το λαό |
ΛΕΠΙΔΗΣ |
Στην πρώτη ενότητα της έκθεσης το Κόμμα νέου Τύπου του Λένιν |
|
Το βλέμμα καρφώνεται στην «καρδιά» της έκθεσης, στις προθήκες όπου προβάλλεται το αρχειακό υλικό και τα ντοκουμέντα, που μιλούν μόνα τους: Το τελευταίο γράμμα του Νίκου Μπελογιάννη από την απομόνωση απλώνεται μπροστά στον επισκέπτη, όπως και λόγια φυλακισμένων και εξόριστων κομμουνιστών και αγωνιστών μέσα από επιστολές στην οικογένειά τους ή φωτογραφιμένα στους τοίχους της φυλακής...
Και ο πλούτος των υλικών δε σταματάει εκεί, καθώς εκτίθενται ακόμα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν τις περιόδους της παρανομίας του ΚΚΕ: Σφραγίδες, περουκίνια, καμουφλαρισμένες εκδόσεις, υλικά για την πλαστογράφηση διαβατηρίων, αντικείμενα από παράνομα τυπογραφεία, χειρόγραφες εφημερίδες των πολιτικών εξορίστων, προκηρύξεις, μπροσούρες. Ακόμα, πομποδέκτης που χρησιμοποιήθηκε στο ΔΣΕ, πολύγραφος, γραφομηχανή, ασύρματος πόλης, όπλα του ΔΣΕ από τις μάχες στο Γράμμο (μπαζούκας, όλμοι, ρουκέτες κ.ά.), σφαίρες, χειρόγραφοι χάρτες του ΔΣΕ, αντικείμενα μαχητών του ΔΣΕ. Ξεχωρίζουν τα αντικείμενα που χρησιμοποίησαν στο ΔΣΕ ο καπετάν Γιώτης και ο Νίκος Μπελογιάννης.
Η λυσσαλέα επίθεση της αστικής τάξης και η τρομοκρατία που εξαπολύουν οι μηχανισμοί της ενάντια στους κομμουνιστές καταγράφεται με τον πιο αποκαλυπτικό τρόπο. Στην έκθεση παρουσιάζονται: Πιστοποιητικό κοινωνικών φρονημάτων, «Βιβλίον Κομμουνιστών» της Χωροφυλακής και «Βιβλίον Συμμοριτών», απόφαση εκτοπισμού της περιόδου της χούντας, δελτία της Ασφάλειας για «επικίνδυνους κομμουνιστές»... Στον αντίποδά τους, επειδή ο αγώνας συνεχίζεται, παρουσιάζονται και κωδικοποιημένα μηνύματα από την παρανομία...