Αποσπάσματα από την ομιλία του Νίκου Σοφιανού, μέλους του ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ
Για τους Χώρους Εποπτευόμενης Χρήσης μίλησε ο Παναγιώτης Κατηφές, υπεύθυνος του Τμήματος Κατά των Ναρκωτικών και για την αθώωση της κάνναβης η Λήδα Α. Μαλάμη, μέλος του Τμήματος. Σημαντικές παρεμβάσεις έκαναν εκπρόσωποι των Σωματείων Εργαζομένων στα Κέντρα Πρόληψης, στο ΚΕΘΕΑ, στο 18 ΑΝΩ, στον ΟΚΑΝΑ, μέλη των Συλλόγων Οικογένειας θεραπευτικών προγραμμάτων, το ΕΣΥΝ.
Τις θέσεις του ΚΚΕ για τις αρνητικές εξελίξεις στο κοινωνικό ζήτημα της τοξικοεξάρτησης παρουσίασε ο Νίκος Σοφιανός, μέλος του ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ. Παραθέτουμε την ομιλία του:
Ως Κόμμα επιλέξαμε να πάρουμε αυτήν την πρωτοβουλία, συνεχίζοντας τη συζήτηση για το ζήτημα της τοξικοεξάρτησης, γιατί εκτιμάμε ότι κλιμακώνονται αρνητικές εξελίξεις με την πολιτική της σημερινής κυβέρνησης.
Ξέρουμε ότι η αντιλαϊκή πολιτική, η πολιτική υπεράσπισης της στρατηγικής του μεγάλου κεφαλαίου απαιτεί αυταρχισμό, αλλά και ενσωμάτωση τμημάτων του λαού στη στρατηγική του κεφαλαίου. Πολλές φορές «το ψάρι βαφτίζεται κρέας», το πρόβλημα, όπως η διάδοση των ναρκωτικών, παρουσιάζεται ως φυσικό φαινόμενο και η αποδοχή του ή ο συμβιβασμός με αυτό ως αναγκαστική λύση. Ο συμβιβασμός με τα ναρκωτικά, η διάδοσή τους, κυρίως στη νεολαία, είναι κοινωνική καταστολή.
Ακριβώς σε αυτό το πλαίσιο και ως έκφραση του κυβερνητικού αυταρχισμού ήρθε και η παρέμβαση στο ΚΕΘΕΑ. Από την πρώτη στιγμή που ανακοινώθηκε η Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου της κυβέρνησης για τον διορισμό των μελών του ΔΣ του ΚΕΘΕΑ, ως Κόμμα σταθήκαμε αντίθετοι. Σταθήκαμε αντίθετοι, γιατί θεωρούμε ότι είναι μια πολιτική παρέμβαση της κυβέρνησης που στοχεύει στο χτύπημα της ίδιας της φιλοσοφίας αυτού που πρεσβεύει το ΚΕΘΕΑ, δηλαδή στη φιλοσοφία της «στεγνής θεραπείας». Λέμε καθαρά ότι ο διορισμός του ΔΣ του ΚΕΘΕΑ από την κυβέρνηση είναι άμεση παρέμβαση στο χαρακτήρα και τη λειτουργία του, με στόχο να ασκεί την εκάστοτε κυβερνητική πολιτική για τα ναρκωτικά και τις εξαρτήσεις, όπως έχει γίνει όλα αυτά τα χρόνια με τον ΟΚΑΝΑ.
Η πολιτική της ΕΕ για την τοξικοεξάρτηση μέσα από τα οχτώ διαφορετικά στρατηγικά σχέδια που έχει αλλάξει από τη Συνθήκη του Μάαστριχτ μέχρι σήμερα, προσδιορίζει την τοξικομανία ως ιατρικό κυρίως πρόβλημα, γι' αυτό προτάσσει και ως μοντέλο θεραπείας τα υποκατάστατα ηρωίνης, όπως η μεθαδόνη και η βουπρενορφίνη. Μάλιστα, η σημερινή κυβέρνηση ετοιμάζεται να το πάει ένα βήμα παρακάτω, με τα προγράμματα take home της ναλοξόνης, δηλαδή την εκπαίδευση του εξαρτημένου ή της οικογένειάς του να λαμβάνει στο σπίτι μόνος του το υποκατάστατο. Ετσι ακόμα και τα προγράμματα αυτά της συντήρησης πλέον γίνονται σιγά σιγά ατομική υπόθεση του κάθε χρήστη και αποσπάται κάθε επαφή με δομές θεραπείας. Η ίδια η εξάρτηση εδραιώνεται ακόμα περισσότερο ως ατομική υπόθεση και αποσιωπούνται τόσο τα κοινωνικά αίτια, όσο και η ανάγκη της κοινωνικής κινητοποίησης για την επίλυσή του.
Η ίδια η πολιτική της ΕΕ για τα ναρκωτικά είναι φανερό ότι προσπαθεί να συγκαλύψει την πραγματική αιτία του φαινομένου, που είναι βασικά οι κοινωνικοοικονομικές συνθήκες μέσα στις οποίες εμφανίζεται. Συντηρεί το φαινόμενο της τοξικομανίας αφού το αποσυνδέει από τις αιτίες που το γεννούν και το αναπαράγουν. Η εξάρτηση από ψυχοδραστικές ουσίες είναι κοινωνικό φαινόμενο στο οποίο συνδράμουν πολλοί παράγοντες - οικογένεια, κοινωνία, κουλτούρα, οικονομική κατάσταση, πολιτιστικό περιβάλλον - παράγοντες που διαμορφώνουν την προσωπικότητα του ατόμου. Αρα μιλάμε για ένα κοινωνικό φαινόμενο το οποίο είναι πολυπαραγοντικό και έχει τις ρίζες του, ως προς τον τρόπο εμφάνισης και διάδοσής του, στα αδιέξοδα που γεννά αυτό εδώ, το ίδιο το σύστημα, ο καπιταλισμός στον άνθρωπο.
Ο τρόπος με τον οποίο προσεγγίζεις τον χαρακτήρα της εξάρτησης είναι αναγκαία συνθήκη για να την αντιμετωπίσεις κιόλας. Προσεγγίζοντας την εξάρτηση με μια τάση ιατρικοποίησης, την αντιμετωπίζεις κυρίως φαρμακολογικά, όπως σήμερα με τα υποκατάστατα ηρωίνης.
Προσεγγίζοντας την εξάρτηση ως ένα δυναμικό και σε διαρκή εξέλιξη φαινόμενο, γιατί δεν είναι στατικό και αμετάβλητο το προφίλ του χρήστη, μπορείς να την αντιμετωπίσεις μέσα από τη «στεγνή» θεραπευτική προσέγγιση.
Εμείς στηρίζουμε την ενίσχυση της «στεγνής θεραπείας» κυρίως γι' αυτό που στοχεύει ως θεραπευτική φιλοσοφία, την αλλαγή του ανθρώπου. Με αυτήν την αφετηρία, στηρίζουμε τόσα χρόνια την ίδια τη φιλοσοφία που πρεσβεύουν το ΚΕΘΕΑ, το 18 ΑΝΩ, το ΑΡΓΩ στο Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης, η μονάδα ΔΙΑΠΛΟΥΣ στο Νοσοκομείο της Κέρκυρας, αλλά και τα «στεγνά» προγράμματα που λειτουργεί ο ΟΚΑΝΑ.
Θέλουμε να σταθούμε σε ένα - δύο ζητήματα που τα θεωρούμε πολύ σοβαρά και τα οποία φανερώνουν και τη στρατηγική σύμπλευση όλων των άλλων κομμάτων και στο ζήτημα των ναρκωτικών.
Θεωρούμε ότι ήταν υποκριτικό το ενδιαφέρον του ΣΥΡΙΖΑ για το χτύπημα στο ΚΕΘΕΑ και τη φιλοσοφία του ως «στεγνού θεραπευτικού προγράμματος», όταν η όλη πολιτική που άσκησε ως κυβέρνηση για το ζήτημα των ναρκωτικών ουσιαστικά έστρωνε το δρόμο για να γιγαντωθεί η κοινωνική ανοχή στα ναρκωτικά και την εξάρτηση από αυτά.
Η πολιτική που άσκησε η προηγούμενη κυβέρνηση ουσιαστικά ναρκοθέτησε ακόμα περισσότερο την Πρόληψη, αλλά και τη Θεραπεία, αφού με την κοινωνική ανοχή για τα ναρκωτικά εξοβελίζεται στον νεανικό και στο γενικό πληθυσμό το κίνητρο για θεραπεία.
Δεν υπάρχει μήπως σήμερα συμφωνία όλων των αστικών κομμάτων με τον αντιεπιστημονικό διαχωρισμό των ναρκωτικών σε «σκληρά και μαλακά»;
Λες και υπάρχουν «σκληρές και μαλακές» αιτίες που στρέφουν έναν νέο άνθρωπο στη χρήση και την εξάρτηση.
Για εμάς, ως Κόμμα, σημασία δεν έχει στη χρήση ή την εξάρτηση η χημική υπόσταση της ουσίας, αλλά οι συνέπειες σε ό,τι αφορά την αποξένωση του ανθρώπου από το κοινωνικό σύνολο, η αποκοινωνικοποίησή του, από τον ίδιο τον προσδιορισμό του δηλαδή, μέσα στην κοινωνία.
Δεν υπάρχει μήπως σήμερα συμφωνία όλων των αστικών κομμάτων στη νομιμοποίηση των ναρκωτικών με αιχμή την κάνναβη;
Εχουν προσδώσει στην κάνναβη διάφορες ιδιότητες, γιατί τους ενδιαφέρει η νομιμοποίηση της ψυχαγωγικής χρήσης της κάνναβης. Δηλαδή να αποδεχτούμε ως τρόπο διασκέδασης τη φυγή από την πραγματικότητα. Ξέρουν πολύ καλά τι κάνουν και πού στοχεύουν. Θέλουν το λαό και τη νεολαία στο περιθώριο και στη «μαστούρα» του συστήματός τους, του καπιταλιστικού. Θέλουν τον νέο άνθρωπο να μην μπορεί να σηκώσει κεφάλι στα δεινά που του ετοιμάζουν. Ενδιαφέρονται μόνο για τα κέρδη από την κάνναβη και όχι για την εξάρτηση και την αύξηση της χρήσης από το νεανικό πληθυσμό.
Η βάση της συμφωνίας τους είναι στην αποδοχή της ναρκω-κουλτούρας ως τρόπου ζωής. Κόπτονται όλοι για το «ατομικό δικαίωμα στη χρήση ναρκωτικών», απομονώνοντας τις κοινωνικές αιτίες που στρέφουν έναν νέο άνθρωπο στα ναρκωτικά, αφού ήδη του έχουν καταπατήσει με την πολιτική τους κάθε άλλο δικαίωμα στη μόρφωση, στην υγεία, στην εργασία, στον αθλητισμό, στον πολιτισμό.
Από αυτήν την κοινή αφετηρία, συμφωνούν όλα τα αστικά κόμματα και στους Χώρους Εποπτευόμενης Χρήσης. Δεν τους ενδιαφέρει ο χρήστης, απλά να μην ενοχλεί και να μην είναι ορατός τους νοιάζει, να μη χαλάει τη μόστρα της Αθήνας για να γίνει το κέντρο της πιο θελκτικό για τις ανάγκες του τουριστικού κεφαλαίου.
Η ίδια η αποδοχή των Χώρων Εποπτευόμενης Χρήσης που ως ζήτημα το άνοιξε η ΝΔ το 2013 και το 2018 το νομοθέτησε ο ΣΥΡΙΖΑ, δείχνει όχι μόνο την αντίληψή τους για τις εξαρτήσεις αλλά κυρίως πώς θέλουν τον άνθρωπο, έξω από την κοινωνική ζωή και δράση.
Με την αποδοχή του θανάτου το ΚΚΕ δεν θα συμβιβαστεί. Το ΚΚΕ με τις δυνάμεις του στο κίνημα, στη Βουλή και στην Τοπική Διοίκηση θα αντιπαλέψει αυτήν την αρνητική εξέλιξη.
Με την πολιτική τους διαδοχικά όλες οι κυβερνήσεις ΝΔ, ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ έχουν ρίξει πολύ «νερό στο μύλο», ώστε και τα ναρκωτικά να αθωωθούν στην κοινωνική συνείδηση και κυρίως στους νέους ανθρώπους, αλλά και να απαξιωθεί κάθε κίνητρο για θεραπεία.
Η πολιτική που διαδοχικά έχουν ασκήσει οι κυβερνήσεις στη χώρα μας για το ζήτημα των ναρκωτικών, προτάσσοντας τη «μείωση της βλάβης», έχει αποτύχει.
Πρώτα έφεραν τα προγράμματα με υποκατάστατα ηρωίνης (μεθαδόνη και βουπρενορφίνη), μετά γενίκευσαν τα προγράμματα υποκατάστασης στα δημόσια νοσοκομεία, τώρα φέρνουν τους Χώρους Εποπτευόμενης Χρήσης και ετοιμάζονται και για προγράμματα με υποκατάστατο της ηρωίνης στο σπίτι ή από τα φαρμακεία.
Τελικά, ποια είναι τα αποτελέσματα της «μείωσης της βλάβης» ως κυρίαρχης αντιναρκωτικής πολιτικής; Ούτε η χρήση μειώθηκε, ούτε η εξάρτηση μειώθηκε, ούτε η πρόληψη αναπτύχθηκε.
Σήμερα, έχουμε τριπλασιασμό της χρήσης στις μαθητικές ηλικίες, τις νέες κοπέλες, δηλαδή τις μαθήτριες, να μπαίνουν πιο δυναμικά στη χρήση κυρίως με χρήση χαπιών, τον πειραματισμό με τα ναρκωτικά κυρίως με κάνναβη να έχει κατέβει στα 14 έτη, δηλαδή από το Γυμνάσιο.
Ακόμα απέχουμε από αυτό που συμβαίνει σε χώρες της ΕΕ και στις ΗΠΑ όπου έχουν νομιμοποιηθεί τα ναρκωτικά και αυξάνεται συνεχώς η χρήση τους, όπως και η εγκληματικότητα. Και απέχουμε, γιατί στη χώρα μας υπάρχουν θύλακες αντίστασης στη νομιμοποίηση και στο συμβιβασμό με τα ναρκωτικά. Δεν είναι τυχαίο ότι, ενώ στην Ελλάδα η μέση χρήση κάνναβης στον μαθητικό πληθυσμό είναι κοντά στο 9%, στο σύνολο της ΕΕ είναι κοντά στο 24% και στις ΗΠΑ στο 36%. Τέτοιο είναι το αμερικάνικο και ευρωπαϊκό μοντέλο που οραματίζονται.
Η ίδια η ζωή και η κοινωνική πείρα έχουν δείξει ότι σε χώρες που νομιμοποιήθηκε η κάνναβη ή διαμορφώθηκε ανοχή στη χρήση, έχει πολλαπλασιαστεί η χρήση από πολύ μικρές ηλικίες. Η μέση χρήση σήμερα στις μαθητικές ηλικίες στην Τσεχία φτάνει στο 54%, στη Γαλλία στο 42%, στην Ισπανία στο 39%, στη Δανία στο 38%.
Εκεί οδεύει και η δική τους πολιτική και την ίδια περίοδο έρχονται και απαξιώνουν ακόμα περισσότερο τη «στεγνή θεραπεία», όταν μάλιστα αυξάνονται στη χώρα μας τα αιτήματα για απεξάρτηση εφήβων από την κάνναβη.
Οπως είπα και πριν, συνολικά τις εξαρτήσεις δεν πρέπει να τις βλέπεις στατικά, αλλά ως ένα κοινωνικό φαινόμενο που αντικειμενικά διαρκώς εξελίσσεται, ώστε να προσαρμόζεις και τον τρόπο αντιμετώπισης του φαινομένου. Σήμερα, το προφίλ του χρήστη στη χώρα μας καθορίζεται από την πολυ-τοξικομανία. Αφού, στη χώρα μας, πάνω από τους 7 στους 10 εξαρτημένους «κάνουν» παράλληλα πάνω από 3 ουσίες. Αρα να αναρωτηθούμε, πόσο αποτελεσματικό είναι το μοντέλο της διαχείρισης ουσιαστικά της εξάρτησης με τα υποκατάστατα ηρωίνης, όταν οι αμιγώς ηρωινομανείς είναι σήμερα ένας μικρός υποπληθυσμός, μέσα στο σύνολο αυτών των εξαρτημένων;
Η παντελής αποτυχία της προσέγγισης με τα υποκατάστατα ηρωίνης ως θεραπεία έχει απαντηθεί ήδη, πάλι από τη ζωή. Σε χώρες της Ευρώπης η μεθαδόνη είναι η κύρια ουσία εξάρτησης για την όποια απευθύνεται σε «στεγνό πρόγραμμα», όπως στη Δανία, που είναι περίπου ο 1 στους 2, ενώ στην ίδια χώρα το 45% των θανάτων από ναρκωτικά έχουν ως βάση τη μεθαδόνη. Σήμερα και στη χώρα μας έχουν αρχίσει και προσεγγίζουν «στεγνά θεραπευτικά προγράμματα» και ζητούν βοήθεια εξαρτημένοι από μεθαδόνη.
Ξαναλέμε ότι εμείς ως Κόμμα στηρίζουμε και προτάσσουμε τη «στεγνή» θεραπευτική προσέγγιση, γιατί απευθύνεται σε όλες τις ουσίες, γιατί μπορεί να απαντήσει στην εξέλιξη του φαινομένου της εξάρτησης από ναρκωτικές ουσίες, γιατί ενισχύει την ικανότητα του ανθρώπου να προσδιορίζεται μέσα στο κοινωνικό σύνολο ως κοινωνικό ον.
Η δική μας αντίληψη για το ζήτημα της τοξικοεξάρτησης έχει ως βάση τη θέση του ανθρώπου ως κοινωνικό ον, στο κέντρο της κοινωνίας ως παραγωγό, αλλά και συμμέτοχο στην άσκηση της πολιτικής και κοινωνικής ζωής.
Η κοινωνία για την οποία εμείς παλεύουμε θέτει τον άνθρωπο και τις διευρυμένες ανάγκες του στο επίκεντρο, θέτει τον άνθρωπο πρωταγωνιστή και δημιουργό της ίδιας της κοινωνίας. Κανένας άνθρωπος δεν μπορεί και δεν πρέπει να είναι στο περιθώριο της ζωής και δράσης. Από αυτήν τη σκοπιά, εμείς ως Κόμμα έχουμε ασίγαστο μέτωπο απέναντι σε όλα τα ναρκωτικά, με τις εξαρτήσεις από ψυχοτρόπες ουσίες.
Η αντίληψή μας για την αντιμετώπιση του φαινομένου σήμερα εδράζεται στο τρίπτυχο: Πρωτογενής Πρόληψη - θεραπεία - κοινωνική επανένταξη.
Δηλαδή, έμφαση στην πρόληψη σε πληθυσμούς που ακόμα δεν έχουν πειραματιστεί με τις ουσίες, «στεγνή» θεραπευτική προσέγγιση (με τα προγράμματα υποκατάστασης να αφορούν πολύ συγκεκριμένους πληθυσμούς, όπως υπερήλικες χρήστες, εγκυμονούσες, κ.λπ. και να γίνονται ολοκληρωμένα και αυτά, π.χ. και με ψυχολογική υποστήριξη του χρήστη), ουσιαστικά μέτρα για την κοινωνική επανένταξη του πρώην χρήστη ή εξαρτημένου, όπως στήριξη για εργασία, μόρφωση, καταπολέμηση του στιγματισμού και άλλα.
Παλεύουμε απέναντι στην πολιτική της κυβέρνησης της ΝΔ, που αξιοποιεί το δρόμο που άνοιξε ο ΣΥΡΙΖΑ και στο ζήτημα της θεραπείας από τα ναρκωτικά, που φαίνεται να οδεύει προοπτικά στη συνέργεια δυο τελείως διαφορετικών φιλοσοφιών: της υποκατάστασης και της «στεγνής θεραπείας». Παλεύουμε να αποσυρθεί η Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου για το ΚΕΘΕΑ, να αποσυρθεί το άρθρο για τους Χώρους Εποπτευόμενης Χρήσης.
Η πολιτική της σημερινής κυβέρνησης στηρίζεται στη λογική «κόστος - όφελος», με αποτέλεσμα να ενισχύεται η διαχείριση του προβλήματος της τοξικοεξάρτησης και κάτω από αυτήν τη λογική θα πάμε για συνέργεια προγραμμάτων με διαφορετικές φιλοσοφίες, αυτό βλέπουμε εμείς ως βασική εξέλιξη. Θέλουν τα «στεγνά» προγράμματα να έχουν έναν υποστηρικτικό ρόλο δίπλα στα προγράμματα μείωσης της βλάβης, ενώ ενισχύεται η είσοδος των ιδιωτών και των ΜΚΟ στην πρόληψη και τη θεραπεία.
Η πολιτική διαδοχικά των κυβερνήσεων έχει οδηγήσει σήμερα:
Με αυτήν την κατάσταση είναι κατανοητό ότι σήμερα δεν μπορούμε να μιλάμε από την μεριά του κράτους για σοβαρή και ουσιαστική αντιμετώπιση του κοινωνικού ζητήματος της τοξικοεξάρτησης. Δεν μπορεί η αντιμετώπιση του φαινομένου να στηρίζεται στην προσφορά των εργαζομένων στους χώρους αυτούς. Χρειάζεται μια άλλη πολιτική για τα ναρκωτικά, γιατί και η χτεσινή και η σημερινή έχει φανεί ότι είναι ξοφλημένη.
Ξέρουμε ότι η διάδοση των ναρκωτικών είναι στοιχείο σύμφυτο με το ίδιο το καπιταλιστικό σύστημα, το οποίο εμείς παλεύουμε να ανατρέψουμε. Ξέρουμε ότι στο σοσιαλισμό - κομμουνισμό, στην κοινωνία για την οποία εμείς παλεύουμε, τα ναρκωτικά δεν θα έχουν θέση στον άνθρωπο και στην κοινωνία, γιατί ο άνθρωπος παραγωγός του κοινωνικού πλούτου θα είναι στο επίκεντρο της κοινωνικής και πολιτικής ζωής και όχι στο περιθώριο.
Εμείς όμως παλεύουμε και σήμερα με ολοκληρωμένο πλαίσιο πάλης, με επιστημονικά επεξεργασμένες θέσεις, που λαμβάνουν υπόψη όλες τις σύγχρονες εξελίξεις στο φαινόμενο της τοξικοεξάρτησης. Εχουμε πλαίσιο πάλης που έχει στο επίκεντρο τόσο τον χρήστη, γιατί ξέρουμε ότι αν ο ίδιος ο χρήστης το αποφασίσει μπορεί να αλλάξει τρόπο ζωής, μπορεί να «καθαρίσει» από τα ναρκωτικά, αλλά παράλληλα θέτουμε στο επίκεντρο το σύνολο της κοινωνίας και κυρίως τους νέους ανθρώπους που δεν έχουν πειραματιστεί ακόμα με τα ναρκωτικά.
Από εδώ απορρέει και η ξεκάθαρη θέση μας «όχι σε όλα τα ναρκωτικά», όχι στον αντιεπιστημονικό ψευτοδιαχωρισμό τους σε «σκληρά και μαλακά». Επίσης ξεκάθαρη είναι και η αντίθεσή μας με τους Χώρους Εποπτευόμενης Χρήσης.
Η θέση του ΚΚΕ εδράζεται στην ενιαία αντίληψη που πρέπει να διέπει την πρόληψη, τη θεραπεία και την κοινωνική επανένταξη ως άρρηκτα δεμένες. Η θεραπεία θα έχει στο επίκεντρο τη φιλοσοφία του «στεγνού» προγράμματος που θέτει στο επίκεντρο τον άνθρωπο, την αλλαγή του, την πίστη στη ζωή και στις δυνάμεις του. Για αυτό διεκδικούμε προγράμματα για πλήρη εργασιακή και κοινωνική επανένταξη των απεξαρτημένων.
Για εμάς είναι σημαντικό να προαχθεί και η έρευνα γύρω από τα ναρκωτικά στη χώρα μας, επιστημονική έρευνα που θα θέτει στο επίκεντρο τις αιτίες του φαινομένου και όχι όπως σήμερα που η έρευνα είναι χρηματοδοτούμενη κυρίως από τα μονοπώλια της κάνναβης, για να πείσουν δήθεν για τα ευεργετήματά της. Θεωρούμε ότι είναι αναγκαίο να εισαχθούν μαθήματα σχετικά με την αντιμετώπιση της τοξικοεξάρτησης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και κυρίως σε σχολές κοινωνικών επιστημών και σε ιατρικές, νομικές και παιδαγωγικές σχολές.
Το ΚΚΕ θα συνεχίσει να έχει ασίγαστο μέτωπο απέναντι στα ναρκωτικά, στη διάδοσή τους, στον τρόπο ζωής που τα συνοδεύει. Το ΚΚΕ με τις ξεκάθαρες θέσεις του καλεί το λαό, τη νεολαία και τους εργαζόμενους στο χώρο της πρόληψης και της απεξάρτησης να ορθώσουν τείχος στην αντιναρκωτική πολιτική της ΕΕ και των ελληνικών κυβερνήσεων. Σας καλούμε σε μια πλατιά συσπείρωση για μια άλλη αντιναρκωτική πολιτική που θα έχει πραγματικά στο επίκεντρο τον άνθρωπο.
Η πολιτική που ετοιμάζουν είναι ήδη ναρκοθετημένη, γιατί είναι ενταγμένη στις ανάγκες του σάπιου συστήματός τους. Από εμάς η άνοιξη εξαρτάται, δηλαδή από την ίδια την πάλη και την πίστη του λαού για ριζικότερες αλλαγές.