Associated Press |
Καπνοί βγαίνουν από ένα σπίτι στην περιοχή του Κουμάνοβο |
Οι «συμβουλές» ΝΑΤΟ και ΕΕ φαίνεται πως εισακούγονται και οι πολιτικές δυνάμεις των Σκοπίων, αποφασίζοντας χτες την προκήρυξη πρόωρων γενικών εκλογών το αργότερο μέχρι το Γενάρη του 2002, φαίνονται σχεδόν έτοιμες να προχωρήσουν στο σχηματισμό κυβέρνησης εθνικής ενότητας με τον Λιούπτσο Γκεοργκιέφσκι να παραμένει -κατά πάσα πιθανότητα...- στον πρωθυπουργικό θώκο. Εκτός από την πολιτική παράταξη του πρωθυπουργού (VMRO-DPMNE) η νέα κυβέρνηση φαίνεται πως θα περιλαμβάνει στελέχη από το Δημοκρατικό Κόμμα Αλβανών (του Αρμπέν Τζαφέρι), το Φιλελεύθερο Κόμμα, τη Σοσιαλδημοκρατική Ενωση Μακεδονίας (SDSM) και το αντιπολιτευόμενο «Κόμμα Δημοκρατικής Ευημερίας» των Αλβανών. Σύμφωνα με τις «νουθεσίες» και το «σχέδιο» των αξιωματούχων ΝΑΤΟ και ΕΕ, αυτή η εξέλιξη υποτίθεται πως θα λειτουργήσει καταλυτικά στην αντιμετώπιση της σύρραξης του στρατού με τους Αλβανούς αυτονομιστές. Ωστόσο, οι πρώτοι οιωνοί δε φάνηκαν να ευνοούν μια τέτοια εξέλιξη, καθώς ο διοικητής του «Απελευθερωτικού Στρατού» «Σόκολι» («Γεράκι») απείλησε με νέο και μεγαλύτερο αιματοκύλισμα, αξιώνοντας τη συμμετοχή των Αλβανών αυτονομιστών, όχι μόνον στο τραπέζι του διαλόγου για την εξεύρεση λύσης, αλλά και στην κυβέρνηση(!) λέγοντας:«Οποιαδήποτε κυβέρνηση σχηματιστεί δίχως τη συμμετοχή του "Εθνικού Απελευθερωτικού Στρατού" δε θα κάνει άλλο τι από το να επιτρέψει να χυθεί περισσότερο αίμα»...
Οσο για τις επιχειρήσεις του στρατού; Αυτές συνεχίστηκαν χτες με μεγάλη ένταση. Οι ανακοινώσεις εκπροσώπων των ενόπλων δυνάμεων πως το βαρύ πυρ του στρατού έφεραν κάποιο αποτέλεσμα και πως άρχισαν οι αποχωρήσεις αυτονομιστών από ορισμένες θέσεις τους ελέγχονται ως ανακριβείς...
Μέχρι αργά χτες το απόγευμα, το μόνο που έλειπε από τη νέα τετρακομματική κυβέρνηση εθνικής ενότητας ήταν η επίσημη αναγγελία ακριβούς σύνθεσή της, και αυτό παρά το γεγονός πως ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Αντόνιο Μιλοσόφσκι είχε αναφερθεί στο σχηματισμό της με βεβαιότητα κάνοντας μάλιστα λόγο για «ευρεία κυβέρνηση». Ωστόσο, αργά χτες το βράδυ, το «Δημοκρατικό Κόμμα Αλβανών» του Αρμπέν Τζαφέρι φάνηκε να υπαναχωρεί με εκπρόσωπό του να δηλώνει πως η συγκεκριμένη παράταξη προτιμά λίγο περισσότερο χρόνο, για να πάρει μια τέτοια σοβαρή υπόθεση... Αυτή η εξέλιξη, ανάγκασε αργότερα τον πρωθυπουργό Γκεοργκιέφσκι να προβεί στην ακόλουθη δήλωση προς το πρακτορείο «Ρόιτερς»: «Το μεγαλύτερο μέρος της συμφωνίας έχει κλείσει. Είμαι αισιόδοξος πως θα σχηματίσουμε έναν ευρύτερο κυβερνητικό συνασπισμό αύριο. Χρειάζεται ακόμη ένας κάποιος πιο ραφιναρισμένος συντονισμός...».
Ο Γκεοργκιέφσκι επιβεβαίωσε, πάντως, πως και τα δύο κοινοβουλευτικά κόμματα των Αλβανών θα συμμετάσχουν στην κυβέρνηση, όπως επίσης και η «Σοσιαλδημοκρατική Ενωση Μακεδονίας».... Ετσι, εάν όλα πάνε καλά μέχρι τέλους, σήμερα θα ανακοινωθεί η νέα κυβέρνηση εθνικής ενότητας, που θα συγκροτείται από τέσσερα κόμματα, τα οποία θα διαθέτουν συνολικά 96 έδρες στην 120μελή βουλή, όπερ θα της προσδώσει το πλεονέκτημα της πλειοψηφίας των δύο τρίτων και τη δυνατότητα να θέσει σε εφαρμογή νέους νόμους ακόμη και συνταγματικές τροπολογίες...
Την είδηση σχηματισμού μιας «ευρείας κυβέρνησης εθνικής ενότητας» είχε αναγγείλει, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων των Σκοπίων και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Αντόνιο Μιλοσόφσκι, ο οποίος και διέψευσε τις πρότερες φήμες που ήθελαν τη συμμετοχή του «Κόμματος Δημοκρατικής Ευημερίας» του Ιμέρ Ιμέρι στην κυβέρνηση υπό τον όρο της άμεσης παύσης των πυρών του στρατού κατά των αυτονομιστών ανταρτών...
Μέχρις ότου μπουν και οι τελευταίες πινελιές στον καμβά σχηματισμού της κυβέρνησης εθνικής ενότητας, είχαν προηγηθεί τα τελευταία τρία 24ωρα πυρετώδεις συσκέψεις και συναντήσεις των ηγετών και των τεσσάρων κομμάτων με τον πρόεδρο της ΠΓΔΜ, Μπόρις Τραϊκόφσκι και τον ύπατο εκπρόσωπο της ΕΕ Χαβιέ Σολάνα. Οι ηγέτες των τεσσάρων κομμάτων που είχαν συσκέψεις με τους Μ.Τραϊκόφσκι και Χ.Σολάνα ήταν ο πρωθυπουργός και αρχηγός του κόμματος «VMRO» Λιούπτσο Γκεοργκιέφσκι, ο Μπράνκο Τσερβενκόσκι της«Σοσιαλδημοκρατική Ενωση Μακεδονίας», ο Αρμπέν Τζαφέρι του «Δημοκρατικού Κόμματος Αλβανών» και ο Ιμέρ Ιμέρι του «Κόμματος Δημοκρατικής Ευημερίας».
Αν και επισήμως δεν είχε ανακοινωθεί -τουλάχιστον έως νωρίς χτες βράδυ- η ακριβής σύνθεση της νέας κυβέρνησης, εντούτοις συγκλίνουσες πληροφορίες έφεραν το «VMRO» του πρωθυπουργού Γκεοργκιέφσκι να καταλαμβάνει έξι υπουργεία - μεταξύ των οποίων και το υπουργείο Εσωτερικών- η «Σοσιαλδημοκρατική Ενωση Μακεδονίας» και οι σύμμαχοί της τέσσερα υπουργεία - (από τα οποία η Ενωση Σοσιαλδημοκρατών θα έχει τα υπουργεία Εξωτερικών και Αμυνας) και τα δυο αλβανικά κόμματα («Δημοκρατικό Κόμμα Αλβανών» του Α.Τζαφέρι και «Κόμμα Δημοκρατικής Ευημερίας» του Ι. Ιμέρι) πέντε υπουργεία.
Οι αυτονομιστές αντάρτες πάντως δε φάνηκαν διόλου ικανοποιημένοι από τον οσονούπω σχηματισμό της νέας κυβέρνησης. Εις εκ των διοικητών των Αλβανών αυτονομιστών, ονόματι «Σόκολι» («Γεράκι») μιλώντας.... στο ειδησεογραφικό πρακτορείο του Κοσσυφοπεδίου «ΚΟΣΟΒΑ-ΠΡΕΣ» αντέδρασε με οργή στην είδηση του σχηματισμού της νέας κυβέρνησης στα Σκόπια και προέβλεψε μεγαλύτερο αιματοκύλισμα.
«Οποιαδήποτε κυβέρνηση σχηματιστεί... δίχως τη συμμετοχή του Απελευθερωτικού Στρατού θα οδηγήσει στο χύσιμο ακόμη περισσότερου αίματος... Αυτοί που προκάλεσαν αυτή την κρίση θα πρέπει να καθίσουν και να μιλήσουν μαζί μας», είπε ο «Σόκολι».
Ενα άλλο στέλεχος των Αλβανών αυτονομιστών που δρουν στην ΠΓΔΜ, ο διοικητής «Χόχτζα», μιλώντας νωρίτερα τηλεφωνικά στο «Ασοσιέιτεντ Πρες», υποστήριζε πως η κυβέρνηση Γκεοργκιέφσκι «είναι σε βαθιά κρίση εξαιτίας της ευρείας λαϊκής υποστήριξης προς τους αντάρτες».... Ο ίδιος, μάλιστα, διέψευσε κατηγορηματικά τις πληροφορίες εκπροσώπων του στρατού της ΠΓΔΜ πως οι αυτονομιστές άρχισαν να αποσύρονται από ορισμένες περιοχές του βορρά. Αντίθετα, οι μόνοι που φαίνεται πως «αποχωρούν» από τα σπίτια τους, είναι πολλοί από τους κατοίκους των χωριών της βορειοδυτικής ΠΓΔΜ. Νεότερα στοιχεία αναφέρουν πως το κύμα προσφύγων προς Κοσσυφοπέδιο ή προς ασφαλέστερες περιοχές της ΠΓΔΜ ανέρχεται σε περίπου 6.000 άτομα. Πιο συγκεκριμένα, τα γυναικόπαιδα φαίνεται πως μεταβαίνουν σε ασφαλέστερες περιοχές της ΠΓΔΜ, ενώ ο ανδρικός πληθυσμός των προσφύγων φαίνεται να κατευθύνεται προς το Κοσσυφοπέδιο...
Παράλληλα με τις εξελίξεις στην πολιτική σκηνή των Σκοπίων, οι εξελίξεις στον πολεμικό τομέα ήταν εξίσου πυρετώδεις. Οι δυνάμεις του στρατού της ΠΓΔΜ συνέχισαν και χτες την επιχείρηση «εκκαθάρισης» της περιφέρειας Κουμάνοβο από τους Αλβανούς αυτονομιστές με τον εκπρόσωπο του στρατού, συνταγματάρχη Μπλάγκογια Μαρκόφσκι να δηλώνει χτες το απόγευμα: «Η επιχείρηση θα συνεχιστεί μέχρι την εξολόθρευση των τρομοκρατών»....
Ο ίδιος πρόσθεσε ότι οι δυνάμεις της ΠΓΔΜ έπληξαν με πυροβολικό και άρματα μάχης «στόχους που είχαν καθοριστεί εκ των προτέρων» και πως τα στρατιωτικά ελικόπτερα συμμετείχαν κάνοντας επιχειρήσεις αναγνώρισης και εντοπισμού στόχων. Υποστήριξε δε πως οι δυνάμεις των ανταρτών υπέστησαν «βαριές απώλειες» και πως δεν τραυματίστηκε ούτε καν ένας στρατιώτης της ΠΓΔΜ...
Ξένα ειδησεογραφικά πρακτορεία αναφερόμενα στις χτεσινές εξελίξεις στο μέτωπο των συγκρούσεων μετέδωσαν πως το περασμένο 24ωρο, οι δυνάμεις του στρατού της ΠΓΔΜ εξαπέλυσαν σφοδρή επίθεση στις θέσεις των ανταρτών, χρησιμοποιώντας τα πυροβόλα στρατιωτικών ελικοπτέρων, βαρύ πυροβολικό, ολμοπυροβόλα και εκτοξευτές ρουκετών με επίκεντρο το χωριό Βάξιντσε (απέχει 25 χλμ βόρεια των Σκοπίων)...
Και ενώ οι ρουκέτες και οι όλμοι σφύριζαν πάνω από τα σπίτια χωριών της βορειοδυτικής ΠΓΔΜ, στη Νέα Υόρκη, ο ΓΓ του ΟΗΕ, Κόφι Ανάν, προειδοποιούσε για την εκδήλωση μιας ακόμη σοβαρότερης «σύρραξης με άμεσες συνέπειες για ολόκληρη την περιοχή των Βαλκανίων εάν δεν υπάρξει άμεση παύση της βίας». Την ίδια περίπου ώρα, στην Ουάσιγκτον, ο εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Αρι Φλέιτσερ, αρκέστηκε να δηλώσει πως ο Πρόεδρος Μπους «υποστηρίζει τις προσπάθειες της κυβέρνησης των Σκοπίων να πολεμήσει τους εξτρεμιστές που προκάλεσαν τη βία στην περιοχή».
Με πλούτο και ποικιλία... ευχολογίων, «εκφράστηκε» η αντίδραση της ελληνικής κυβέρνησης απέναντι στο νέο κύκλο αίματος που εμφανίζεται στα βόρεια σύνορα της χώρας. Πίσω από τις ευχές, βέβαια, κρύβεται η απόλυτη ευθυγράμμιση της Αθήνας με τις επιλογές της δύσης, οι οποίες οδήγησαν την περιοχή στην άβυσσο.
«Θέλω να επαναλάβω για άλλη μια φορά την πάγια θέση μας, είπε ο πρωθυπουργός από το Βερολίνο όπου βρέθηκε για τη σύνοδο των ευρωπαϊκών σοσιαλιστικών κομμάτων: Είμαστε αντίθετοι σε οποιαδήποτε προσπάθεια για αλλαγή των συνόρων, για δημιουργία νέων κρατών. Είμαστε αντίθετοι στο να μεταβληθεί το σκηνικό που υπάρχει στα Βαλκάνια».
Ωστόσο, ο πρωθυπουργός, κράτησε και μια... επιφύλαξη σημειώνοντας ότι «είμαστε αντίθετοι ιδίως, η προσπάθεια αυτή να γίνεται διά της βίας».
Πώς άραγε μπορεί να αλλάξουν τα σύνορα στα Βαλκάνια χωρίς βία, δεν μπήκε στον κόπο να το εξηγήσει ο πρωθυπουργός.
Αναφορικά με τις εξελίξεις στην ΠΓΔΜ, τοποθετήθηκε και ο υπουργός Εξωτερικών Γ. Παπανδρέου σε ομιλία του στη Ν. Υόρκη. Ο υπουργός επισήμανε ότι θα πρέπει, με κάθε τρόπο, να αποτραπεί η ένοπλη σύρραξη, να ενισχυθούν οι φωνές των μετριοπαθών και να απομονωθούν αυτοί, που υποστηρίζουν ακραίες θέσεις και λύσεις. Προς αυτή την κατεύθυνση μπορούν να συμβάλουν από κοινού ΗΠΑ, ΕΕ και Ρωσία.
Σε ερώτηση, αν η Ελλάδα μένει ικανοποιημένη με τη μέχρι στιγμής αντιμετώπιση του ζητήματος της ΠΓΔΜ, κυρίως από τις ΗΠΑ, ο Γ. Παπανδρέου απάντησε ότι, καθώς η ΕΕ δεν έχει αναπτύξει ακόμη το δικό της αμυντικό σύστημα, μοιραία θα εξακολουθήσει να βασίζεται στις στρατιωτικές δυνάμεις και επιλογές των ΗΠΑ.
Στην Αθήνα ο υπουργός Τύπου Δ. Ρέππας, εμφανίστηκε καθησυχαστικός στις δηλώσεις του σημειώνοντας πως «τουλάχιστον με τα όσα μέχρι τώρα έχουν γίνει γνωστά, δε διατρέχουμε κανέναν κίνδυνο. Η κρίση αυτή είναι ελεγχόμενη και πάντως περιορίζεται σε περιοχές, οι οποίες είναι γνωστές. Δε φαίνεται ότι υπάρχει κίνδυνος εξάπλωσης της κρίσης αυτής, στην ευρύτερη περιοχή».
Περισσότερο ανήσυχος εμφανίστηκε σε δηλώσεις του ο πρόεδρος της ΝΔ Κ. Καραμανλής, ο οποίος σημείωσε ότι «είναι ανάγκη να υπάρξει άμεση κατάπαυση του πυρός και ότι πρέπει η διεθνής κοινότητα και η ΕΕ να στείλουν ένα ξεκάθαρο μήνυμα προς όλες τις εξτρεμιστικές ομάδες, ότι η βία και η απειλή χρήσης βίας δεν είναι επ' ουδενί αποδεκτοί τρόποι επίλυσης διαφορών».