Ενας «δικός» μας άνθρωπος, για χρόνια δημοσιογράφος στον «Ριζοσπάστη», στην τηλεόραση του «902» και συγγραφέας, έχασε το περασμένο Σάββατο τη μάχη που έδινε για μέρες στην εντατική
Με τον Τάσο Σωτηράκη και την Ερωφίλη στην πρεμιέρα του «Αρη» |
Πνεύμα ανήσυχο, πολυγραφότατη και πολυσχιδής, με πλούσιο έργο σε κάθε τομέα με τον οποίο καταπιάστηκε.
«Από την πληγή μου κοίταξα του κόσμου την πληγή», έγραφε ο Γιάννης Ρίτσος και αυτός ο στίχος την είχε καθορίσει, καθώς όπως έλεγε: «Οταν νιώθεις δική σου την πληγή του κόσμου γίνεσαι δυνατότερος από την ευθύνη. Και όταν νιώθεις ότι είσαι δυνατός είσαι και αισιόδοξος. Αν κάποιες φορές λυγίζεις είναι γιατί πρέπει να φτάσεις στον γκρεμό για να βγάλεις πάλι φτερά για να πετάξεις». Και αυτό το έκανε πράξη η Σοφία, με τη ζωή και το έργο της.
Ευτύχησε να ζήσει σε ένα περιβάλλον γεμάτο ασφάλεια και αγάπη με τους αγαπημένους της γονείς και τα αδέρφια της. «Ξημερώνει/ Σαββάτο σήμερα/ στο χωριό των παιδικών μου αστεριών/ αυτή τη μέρα τη θυμάμαι καθαρά/ όνειρα πεντακάθαρα/ ολόλευκα κρεμασμένα στην αυλή του σπιτιού μου/ πάνω από τις ανθισμένες βιολέτες της Ανοιξης/ ή τα χιονισμένα σχέδια της μητέρας στον κήπο της/ πάνω από τα μελαγχολικά εργαλεία του πατέρα/ και τα ευλογημένα παιχνίδια των αδελφών μου/ Με κλειστά τα μάτια ξαναβλέπω την πλύση της μάνας/ που καμάρωνε στον ήλιο του καθαρού/ αλλά και στο σκοτάδι/ σημάδι ήταν της επιστροφής/ από το νυχτέρι της γειτονιάς», θα γράψει χρόνια αργότερα ανασυνθέτοντας τις παιδικές της μνήμες.
Με τον ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ, Δημήτρη Κουτσούμπα, και την Αλέκα Παπαρήγα |
Ερχόμενη στην Αθήνα για σπουδές, πιο πολλές ώρες περνούσε στην «Ιριδα» κάνοντας πρόβες με το θεατρικό του Πανεπιστημίου παρά στα αμφιθέατρα.
Παράλληλα με τη δημοσιογραφία πραγματοποιεί δειλά - δειλά και την εμφάνισή της στο χώρο του βιβλίου. Η αρχή έγινε με δύο ποιητικές συλλογές και τη βιογραφία της Σ. Μπέλλου. Ομως έγραφε χρόνια πριν. Το πρώτο της θεατρικό ήταν «Ο πόνος είναι άντρας» για τη ζωή και το έργο του Γιαννούλη Χαλεπά, αλλά δεν το έστειλε παρά το 2010 στο διαγωνισμό του ΥΠΠΟ, όπου και βραβεύτηκε.
Και η συνέχεια λίγο - πολύ γνωστή. Τα έργα της, οι θεατρικές διασκευές της γνωρίζουν μεγάλη επιτυχία και αγαπιούνται από το κοινό. Για την Σοφία, αυτή η περιπέτεια της γραφής στην οποία είχε ριχτεί, ξεκινούσε από την ανάγκη του «Εμείς». «Το Εγώ δεν υπάρχει, γιατί γράφοντας δεν είμαι εγώ... Είμαι ο Αρης, ο Λένι, ο Τζωρτζ, ο Τζόνι, η Τζένη, ο Αγιάννης, η Σωτηρία, ο Βασίλης, η Κατερίνα, ο Χαλεπάς, ο Γιώργης, ο Παναγής, η Μυρτιά, η Ελένη, ο Πολκ, ο Κέισι, η Φαντίνα, ο Γαβριάς, η μάνα, ο πατέρας, ο γιος, η κόρη. Εχω ζήσει στην Τρίερ, στην Οκλαχόμα, στο επαναστατημένο Παρίσι, στο Βουνό, στη Μακρόνησο και το Τρίκερι, στη Θεσσαλονίκη του 1947, στην Καλιφόρνια, στη Συρία, στο Βιετνάμ, τη Γιουγκοσλαβία, στο στρατόπεδο της Τερεζίν. Εχω γεννηθεί, πεθάνει, αυτοκτονήσει, έχω ζήσει. Είμαστε όλοι, οι ήρωες μιας εποχής, πολλών εποχών, μιας ιστορίας, πολλών ιστοριών, που πονάμε, ελπίζουμε, ερωτευόμαστε, αγαπάμε, ονειρευόμαστε, απελπιζόμαστε, υποφέρουμε, αγωνιζόμαστε, γελάμε ή κλαίμε. Είμαστε μια φωνή που θέλει ν' ακουστεί μέσα στον θόρυβο της εκμετάλλευσης, της απομόνωσης και της σιωπής...».
Στη γενέτειρά της, την Χαραυγή Κοζάνης, έγινε την Κυριακή η κηδεία της |
Το τελευταίο «αντίο» στην Σοφία ειπώθηκε την Κυριακή στη γενέτειρά της, τη Χαραυγή Κοζάνης. Ημασταν όλοι εκεί για να την αποχαιρετίσουμε. Η μητέρα της Μαρίκα, τα αδέρφια της Μυρώδης και Σταύρος, συγγενείς, συνάδελφοι από τον «Ριζοσπάστη» και τον «902», συγχωριανοί, σύντροφοι και συναγωνιστές, φίλοι και συνεργάτες. Με τη σημαία του ΚΚΕ να τη σκεπάζει και την εφημερίδα, ένα τετράδιο και ένα στυλό στο πλευρό της, για να τη «συντροφεύουν».
Το «παρών» έδωσε αντιπροσωπεία της ΚΕ του ΚΚΕ με επικεφαλής τον Κύριλλο Παπασταύρου, μέλος του ΠΓ της ΚΕ και διευθυντή του «Ριζοσπάστη». Επίσης, αντιπροσωπεία της Επιτροπής Περιοχής Δυτικής Μακεδονίας του ΚΚΕ, με επικεφαλής τους συντρόφους Θανάση Χαστά, Τίνα Κουζιάκη και Γιάννη Κανάτσιο και αντιπροσωπεία του Τμήματος Πολιτισμού της ΚΕ του ΚΚΕ. Εκ μέρους του Γραφείου του ΚΣ της ΚΝΕ παραβρέθηκε ο Νίκος Ζαχαρόπουλος.
Στεφάνια έστειλαν η Κεντρική Επιτροπή του ΚΚΕ, ο ΓΓ της ΚΕ Δημήτρης Κουτσούμπας, η Επιτροπή Δυτικής Μακεδονίας του ΚΚΕ, ο «Ριζοσπάστης» με τον «902».
Εκ μέρους της Κόμματος, την Σοφία αποχαιρέτισε ο Περικλής Κουρμούλης, μέλος της ΚΕ και αρχισυντάκτης του «Ριζοσπάστη». Ανάμεσα σε άλλα σημείωσε: «Αγωνίστρια της ζωής, η Σοφία έδωσε με παλικαριά την τελευταία της μάχη, αυτή τη φορά για να κρατηθεί στη ζωή. Δεν τα κατάφερε. Και αυτό μας γεμίζει πόνο.
Οχι μόνο επειδή χάσαμε έναν δικό μας άνθρωπο. Αλλά κι επειδή η Σοφία έφυγε στην πιο δημιουργική ίσως στιγμή της ζωής της.
Τώρα που πιο ώριμα, πιο κατασταλαγμένα, πιο διεισδυτικά, πιο "ήσυχα κι απλά" θα μπορούσε θα δώσει ακόμα περισσότερα στο Κόμμα και στην Τέχνη του λαού, μ' αυτό που αγαπούσε περισσότερο απ' όλα: Τη συγγραφή και τις διασκευές για το θέατρο.
Παρά την καλλιτεχνική άπνοια που έφεραν οι περιορισμοί της πανδημίας, η Σοφία έγραφε αυτήν την περίοδο θεατρικά, σενάρια για τον κινηματογράφο και την τηλεόραση, ζωγράφιζε, είχε ξεκινήσει τη βιογραφία της Μπέτυς Βαλάση και ετοιμαζόταν να ξεχυθεί στα θέατρα, διψασμένη γι' αυτό που της είχε λείψει περισσότερο μέσα στην καραντίνα».
Από τα τέλη της δεκαετίας του 1980, δούλεψε ως δημοσιογράφος του "Ριζοσπάστη" και έγινε μέλος του ΚΚΕ. Την υπογραφή και τη σφραγίδα της άφησε και στην τηλεόραση του "902" με εκπομπές, συνεντεύξεις και αφιερώματα.
Ανθρωπος πρόσχαρος και κοινωνικός, αναγνωριζόταν από ευρύτερο κόσμο που εκτιμούσε τα έργα και το ταλέντο της. Γινόταν έτσι γέφυρα για να αποκτήσει το Κόμμα δεσμούς με ανθρώπους του Πολιτισμού και όλων των ειδών της Τέχνης».
Κλείνοντας τον αποχαιρετισμό είπε: «Εκτός λοιπόν από την ολοζώντανη μνήμη της, εκτός από το γλυκό της χαμόγελο, κρατάμε και το σπουδαίο έργο της, για να το συστήσουμε στις νεότερες γενιές των μελών του Κόμματος και της ΚΝΕ, ως ένα ολοζώντανο μάθημα ιστορίας, αγώνων και τέχνης στρατευμένης στην ανύψωση του λαού, για να κερδίσει τα πάντα, επειδή τα πάντα του ανήκουν! Σ' ευχαριστούμε Σοφία, καλό δρόμο».
Με την Σωτηρία Μπέλλου |
Ανακοίνωση του Γραφείου Τύπου της ΚΕ
Ανακοίνωση για το θάνατο της Σ. Αδαμίδου εξέδωσε το Γραφείο Τύπου της ΚΕ του ΚΚΕ, στην οποία σημειώνει:
«Το ΚΚΕ με μεγάλη θλίψη αποχαιρετά την συντρόφισσα Σοφία Αδαμίδου, που "έφυγε" από τη ζωή μετά από πολυήμερη νοσηλεία στην Εντατική. Με το ανήσυχο και δημιουργικό της πνεύμα, με τη δημοσιογραφική της πένα και το συγγραφικό της ταλέντο άφησε το στίγμα της στο καλλιτεχνικό ρεπορτάζ και στην καλλιτεχνική δημιουργία, υπηρετώντας το Κόμμα μέχρι τον πρόωρο θάνατό της.
Η Σοφία Αδαμίδου γεννήθηκε το 1963 στη Χαραυγή Κοζάνης. Μεγάλωσε σε ένα οικογενειακό περιβάλλον που κυριαρχούσαν οι αγωνιστικές παραδόσεις.
Οργανώθηκε στην ΚΝΕ το 1981, σε ηλικία 18 χρόνων, αρχικά στην Κοζάνη και έπειτα στις Οργανώσεις των ΤΕΙ και της Νομικής, κατά τη διάρκεια των σπουδών της στην Αθήνα. Τον καιρό που ήταν οργανωμένη στην ΚΝΕ χρεώθηκε δουλειά στον "Οδηγητή". Από τα τέλη της δεκαετίας του 1980, δούλεψε ως δημοσιογράφος του "Ριζοσπάστη" στο καλλιτεχνικό ρεπορτάζ και έγινε μέλος του ΚΚΕ.
Υπήρξε τακτικό μέλος της Εταιρείας Θεατρικών Συγγραφέων και του Μορφωτικού Ιδρύματος της ΕΣΗΕΑ. Στην επαγγελματική της πορεία ως δημοσιογράφου εργάστηκε επίσης στην ΕΤ1, στη ΝΕΤ, στον "ΑΝΤ1", ενώ μεγάλη ήταν η προσφορά της στο καλλιτεχνικό ρεπορτάζ της τηλεόρασης του "902".
Το συγγραφικό έργο που αφήνει πίσω της είναι πλούσιο και πολυσχιδές. Εχει εκδώσει δύο ποιητικές συλλογές ("Υπάρχει μια χώρα που σου μοιάζει", "Στην αγορά του χρόνου ανειδίκευτη") και συνέγραψε τη βιογραφία της Σωτηρίας Μπέλλου, με τίτλο "Πότε ντόρτια, πότε εξάρες", το οποίο διασκεύασε για το θέατρο, με τον τίτλο "Σωτηρία με λένε".
Εμπνευσμένη από τους αγώνες του λαού, έγραψε και διασκεύασε σπουδαία θεατρικά έργα, που αγαπήθηκαν από το κοινό, μεταφέροντας με μεγάλη επιτυχία στη σκηνή μορφές και στιγμές από την ταξική πάλη στη χώρα μας.
Εργα της είναι μεταξύ άλλων ο "Αρης", βασισμένο στη ζωή και τους αγώνες του Αρη Βελουχιώτη, για το οποίο τιμήθηκε με το βραβείο "Αλέκος Σακελλάριος" από τα Κορφιάτικα βραβεία, "Οδός Αβύσσου, αριθμός 0" του Μενέλαου Λουντέμη, "Ηλιος στην πέτρα", βασισμένο στο αφήγημα της αντάρτισσας του ΔΣΕ Ελένης Τραγγανίδα - Μακρυνιώτη "Η Μυρτιά του βουνού", "Ανθρωποι και ποντίκια" του Στάινμπεκ, "Ο Τζόνι πήρε τ' όπλο του", από το βιβλίο του Ντάλτον Τράμπο κ.ά.
Με τον αδερφό της και θεατρικό συγγραφέα Μυρώδη Αδαμίδη συνεργάστηκαν μεταξύ άλλων στη συγγραφή του έργου "Καρλ, της καρδιάς μου καρδιά", εμπνευσμένο από τις επιστολές της Τζένης και του Καρλ Μαρξ.
Η ίδια έλεγε για τη συγγραφή των έργων της ότι "ξεκίνησε ως ανάγκη να μιλήσω για τα θέματα εκείνα της ιστορίας και τους ανθρώπους των ιστορικών εκείνων περιόδων που δεν έτυχαν της προσοχής που απαιτούσε η πραγματική τους αξία. Η αδιάκοπη επαφή με τη μνήμη μας δεν επιτρέπει να γκρεμιστεί τόσο εύκολα από τους αρνητές της, ούτε να παρερμηνεύονται οι αξίες και η ιστορία του λαού μας. «Η μνήμη όπου και να την αγγίξεις πονεί...», που λέει ο Σεφέρης, αλλά χωρίς πόνο δεν υπάρχει γέννα".
Το ΚΚΕ εκφράζει τα θερμά του συλλυπητήρια στην οικογένεια και τους οικείους της».