Τις προθέσεις και τους επιδιωκόμενους στόχους της ομιλίας του για το Σκοπιανό διευκρίνισε χτες ο επίτιμος πρόεδρος της ΝΔ Κ. Μητσοτάκης,ο οποίος ταυτόχρονα δεν έχασε την ευκαιρία να απαντήσει με έντονο ύφος στους "ανώνυμους κύκλους" της Προεδρίας της Δημοκρατίας.
Ο πρώην πρωθυπουργός, ο οποίος φροντίζει να διατηρεί καθημερινή παρουσία στα πολιτικά πράγματα, δήλωσε ότι με τα όσα είπε προχτές δεν επιδίωξε να επιτεθεί εναντίον κανενός. Ηθελα, είπε, να ρίξω πέτρα στο τέλμα, να μιλήσουν όλοι καθαρά. Επανέλαβε την πρότασή του για επάνοδο του Σκοπιανού στον ΟΗΕ, αποδοχή του πακέτου Βανς και σύνθετη ονομασία, ενώ επέκρινε την κυβέρνηση γιατί κρύβει τις προθέσεις της και δεν έχει το θάρρος να πάρει μια πρωτοβουλία. Επίσης χαρακτήρισε ως απόλυτο λάθος τη θέση του κυβερνητικού εκπροσώπου ότι η κυβέρνηση δεσμεύεται από την απόφαση των πολιτικών αρχηγών του Απρίλη του 1992. "Η κυβέρνηση δεν είναι από τίποτα δεσμευμένη να κάμει τη σωστή πολιτική. Αν ξεκινά έτσι, τότε βρίσκεται μπροστά σε αδιέξοδο". Προχωρώντας ακόμα περισσότερο, υπέδειξε στον πρωθυπουργό να συγκαλέσει νέα σύσκεψη των πολιτικών αρχηγών, για να "αποκτήσει ελευθερία κινήσεων".
Ερωτηθείς αν συμφωνεί με την πρόταση του ΚΚΕ να δοθούν στη δημοσιότητα τα πρακτικά των συσκέψεων των πολιτικών αρχηγών, ο Κ. Μητσοτάκης διευκρίνισε ότι η αναφορά που έκανε για τις ευθύνες της πολιτικής ηγεσίας δεν αφορούσε το ΚΚΕ. Είπε συγκεκριμένα: "Μια διόρθωση μόνο θέλω να κάνω. Το Κομμουνιστικό Κόμμα δεν υπάγεται σε αυτούς που ανέφερα. Διότι το Κομμουνιστικό Κόμμα είχε από την αρχή μια διακεκριμένη και ξεκάθαρη θέση". Οσον αφορά τη δημοσιοποίηση των πρακτικών, μετέφερε την ευθύνη στην Προεδρία, λέγοντας ότι θα το κρίνει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας.
"Ανεύθυνοι κύκλοι"
Κληθείς να σχολιάσει την προχτεσινή αντίδραση κύκλων της Προεδρίας, υπό τη μορφή δήλωσης πολιτικών παρατηρητών, ο πρώην πρωθυπουργός χρησιμοποίησε σκληρές εκφράσεις: "Με ανώνυμους και ανεύθυνους κύκλους δε συνομιλώ. Διερωτώμαι μόνο, πρόσθεσε, ποιος θα προστατεύσει τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας από αυτούς τους ανεύθυνους και ανώνυμους κύκλους, οι οποίοι ενεργούν και μιλούν για λογαριασμό του".
Από την Προεδρία της Δημοκρατίας χτες δε δόθηκε συνέχεια στο θέμα, ενώ ο Μ. Εβερτ απέφυγε επιμελώς να πάρει θέση στη διαμάχη. Αντίθετα ο αντιπρόεδρος του κόμματος Ι. Βαρβιτσιώτης ζήτησε τη δημοσιοποίηση των πρακτικών.
Από την πλευρά του ο Ε. Βενιζέλος,αφού επανέλαβε ότι η κυβέρνηση περιβάλλει με απόλυτο σεβασμό το πρόσωπο του Προέδρου της Δημοκρατίας, δήλωσε ότι η κυβέρνηση δεν έχει αντίρρηση για τη δημοσιοποίηση των πρακτικών, αλλά μετέθεσε την ευθύνη στην Προεδρία, επισημαίνοντας ότι τα πρακτικά δεν είναι υλικά χρήσιμα μόνο για την εσωτερική πολιτική αντιπαράθεση.
Ο Αντ. Σαμαράς ζήτησε να ισχύσει η απόφαση του συμβουλίου των πολιτικών αρχηγών.
Το ΚΚΕ
Στη συνεχιζόμενη φιλολογία για τις αποφάσεις της σύσκεψης των πολιτικών αρχηγών, τον Απρίλη του 1992, απάντησε χτες ο Μάκης Κοψίδης,μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ και υπεύθυνος του Γραφείου Τύπου.
Απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων σχετικά με τις δηλώσεις πολιτικών παραγόντων για τη σύσκεψη των πολιτικών αρχηγών, ο Μ. Κοψίδης δήλωσε:
"Στη συνεχιζόμενη φιλολογία για τις αποφάσεις της περιβόητης σύσκεψης, το ΚΚΕ απαντά:
1. Αρνούμαστε να μπούμε στο παιχνίδι της παραπληροφόρησης και μετάθεσης ευθυνών που επιδίδονται πρωταγωνιστές εκείνης της σύσκεψης. Η θέση του ΚΚΕ ήταν κρυστάλλινη από την πρώτη στιγμή, ήταν το μόνο κόμμα που δεν υπέγραψε το κοινό ανακοινωθέν και χρεώθηκε το προσωνύμιο "Λακεδαιμόνιοι" από το σύνολο σχεδόν των ΜΜΕ.
2. Ολοι όσοι υπέγραψαν το κοινό ανακοινωθέν έχουν ακέραια την ευθύνη για την εξέλιξη που είχε η υπόθεση των σχέσεων με την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας και για τον εμπαιγμό του ελληνικού λαού.
3. Δε μας ξενίζει η υποκρισία της κας Δαμανάκη. Αν θέλει να μοιραστεί την ευθύνη της υπογραφής της με κάποιους, ας ψάξει σε άλλους χώρους. Το ΚΚΕ δεν προσφέρεται. Ας σταματήσουν τα ψέματα π. χ. ότι στη σύσκεψη δε συζητήθηκε το πακέτο Πινέιρο. Σε κάθε περίπτωση η απάντησή μας είναι: Ας δημοσιευτούν τα πρακτικά, όπως εδώ και ένα χρόνο επισήμως ζητάμε".
Συμφωνεί με όρους ο Εβερτ
Συμφωνεί με τις περισσότερες διατάξεις του σχεδίου νόμου περί ευθύνης υπουργών ο πρόεδρος της ΝΔ Μ. Εβερτ,τον οποίο επισκέφτηκε χτες το πρωί στη Ρηγίλλης ο υπουργός Δικαιοσύνης Γ. Κουβελάκης.
Απαριθμώντας αργότερα ο Μ. Εβερτ τις διατάξεις που συμφωνεί, ανέφερε ότι αποδέχεται η πρόταση κατηγορίας να υπογράφεται από 30 βουλευτές, η σύσταση της προανακριτικής επιτροπής να γίνεται με απλή πλειοψηφία των παρόντων, η επιτροπή να αναθέτει τη διενέργεια συγκεκριμένων ανακριτικών πράξεων σε δικαστές ή εισαγγελείς, την κατάργηση ενδιάμεσης διαδικασίας παραπομπής απευθείας στο δικαστήριο και τη δυνατότητα της Βουλής να αναθέτει την υπεράσπιση της κατηγορίας σε εισαγγελείς που κληρώνονται από μέλη του Ειδικού Δικαστηρίου.
Η διαφωνία του Μ. Εβερτ επικεντρώνεται στην έγκριση της απόφασης της προανακριτικής επιτροπής από 180 βουλευτές, όπως προτείνει ο υπουργός Δικαιοσύνης. Στην πραγματικότητα, δήλωσε ο πρόεδρος της ΝΔ, με τη διάταξη αυτή καταργείται ο νόμος και δημιουργούμε το ακαταδίωκτο. Αν δεν αποσυρθεί, πρόσθεσε, αυτή η διάταξη, δεν μπορούμε να συμφωνήσουμε με το νόμο. Η πρόταση της ΝΔ είναι η παραπομπή να γίνεται με πλειοψηφία 151 βουλευτών.
Επίσης ο Μ. Εβερτ δε συμφωνεί με τη διάταξη να παραγράφονται τα αδικήματα εντός τριών ετών.
Διευκρινίζοντας τη θέση του απέναντι στις υπάρχουσες εκκρεμότητες των συμμετόχων στις υποθέσεις της ΑΓΕΤ και των υποκλοπών μετά την αναστολή, δήλωσε ότι είναι αδιανόητο γι' αυτόν να περιφέρονται ελεύθεροι οι Χρ. Μαυρίκης και Ν. Γεωργιάδης. Διαχώρισε ωστόσο την περίπτωση του υπόδικου στρατηγού εα Ν. Γρυλλάκη, γιατί σε αντίθεση με τους άλλους δύο "δεν έχει ομολογήσει ότι έκανε υποκλοπές" (!).
Εξεταστική επιτροπή
Απαντώντας σε άλλη ερώτηση, ο Μ. Εβερτ δήλωσε ότι εάν ο αρμόδιος αντιπρόεδρος της Βουλής Π. Ζακολίκος δε δώσει την απάντηση που περιμένει και "δεν προχωρήσει σε βάθος η έρευνα και της δικής μου δηλώσεως πόθεν έσχες, εμείς θα ζητήσουμε τη σύσταση εξεταστικής επιτροπής". Η αίτηση θα υποβληθεί την επόμενη βδομάδα. Πάντως σήμερα ο Π. Ζακολίκος αναμένεται να απαντήσει στις αιτιάσεις της ηγεσίας της ΝΔ.
Στο θέμα αυτό επανήλθε ο Μ. Εβερτ, μιλώντας σε κομματική εκδήλωση, εξαπολύοντας επίθεση κατά του Α. Παπανδρέου, κατηγορώντας τον ότι παίζει με τους θεσμούς και τους χρησιμοποιεί για προσωπικούς λόγους.
Δυσαρέσκεια έχει προκαλέσει στην Αθήνα η πραγματοποίηση πενταμερούς συνάντησης στο Λονδίνο, μεταξύ Βρετανίας, Γαλλίας, Γερμανίας, Ιταλίας και Τουρκίας, με θέμα την τελωνειακή ένωση της Τουρκίας με την Κοινότητα.
Σχολιάζοντας αυτή τη συνάντηση ο υπουργός Τύπου, Ε. Βενιζέλος, επανέλαβε ότι την ελληνική θέση διατύπωσε ο πρώην υφυπουργός Εξωτερικών, Γ. Κρανιδιώτης, κατά τη πρόσφατη συνάντησή του με τον Γάλλο υπουργό Εξωτερικών, Α. Ζιπέ. Σύμφωνα με αυτή τη θέση, η Ελλάδα θα άρει το βέτο για την τελωνειακή ένωση της Τουρκίας με την Κοινότητα, αν η ΕΕ δώσει ικανοποιητική ημερομηνία έναρξης διαπραγματεύσεων ένταξης της Κύπρου στην Κοινότητα.
Οσο για την πενταμερή συνάντηση, ο Ε. Βενιζέλος σημείωσε ότι "αυτοί που παίρνουν την πρωτοβουλία πρέπει να αντιληφθούν πως οι διαβουλεύσεις για να έχουν αποτελεσματικότητα, πρέπει εκ προοιμίου να λαμβάνουν υπόψη τους όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη και όλες τις απόψεις που έχουν λεχθεί".
Αντιπροσωπεία του ΚΚΕ, με επικεφαλής τον Θόδωρο Τζιατζή,μέλος του ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ και τον Βασίλη Κολοβό,μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ και πρόεδρο της ΠΟΘΑ, συναντήθηκε με αντιπροσωπεία του Σοσιαλιστικού Κόμματος Σερβίας, αποτελούμενη από τους Αλεξάντερ Πάβλοβιτς,μέλος του ΕΓ της ΚΕ και Μίλαν Γρούμπιτς,μέλος της ΚΕ.
Κατά τη συνάντηση έγινε ανταλλαγή απόψεων και ενημέρωση για τη δράση των κομμάτων γενικότερα όσο και στα ζητήματα του πολιτισμού. Διαπιστώθηκε η κοινή θέληση για διεύρυνση της συνεργασίας μεταξύ των κομμάτων και στα ζητήματα αυτά.
Στη συζήτηση κατατέθηκαν, επίσης, σκέψεις και συγκεκριμένες προτάσεις για την αξιοποίηση της τέχνης και του πολιτισμού ως παραγόντων ειρήνης και φιλίας ανάμεσα στους λαούς των Βαλκανίων.