Από κινητοποίηση των εργαζομένων του κλάδου |
Στο πλαίσιο αυτό, οργανώνει περιφερειακές συσκέψεις, στις οποίες καλεί όλα τα πρωτοβάθμια σωματεία του κλάδου στην κάθε περιοχή, ανεξάρτητα αν αυτά είναι μέλη της Ομοσπονδίας ή όχι. Μέχρι σήμερα συσκέψεις έχουν πραγματοποιηθεί σε Αττική, Θεσσαλία, Εύβοια - Βοιωτία και Αργολίδα. Στις αρχές Δεκέμβρη, όταν ο γύρος των συσκέψεων θα έχει ολοκληρωθεί, θα συγκληθεί το Διοικητικό Συμβούλιο της Ομοσπονδίας για να εκτιμήσει τη συνολική συζήτηση και να αποφασίσει τα επόμενα βήματα. Στόχος είναι να κλιμακωθεί η πάλη για την υπογραφή Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας (ΣΣΕ) με αγωνιστικές πρωτοβουλίες, που θα έχουν ως πρώτη κορύφωση κλαδική απεργία έως το Μάρτη του 2018.
Η μάχη αυτή για την υπογραφή Συμβάσεων δεν ξεκινά τώρα. Η Ομοσπονδία έχει ήδη καταθέσει στον ΣΕΒ σχέδια Συμβάσεων για τους διάφορους υποκλάδους. Στην τελευταία συνάντηση, που έγινε μέσα στο καλοκαίρι, ωστόσο, πατώντας πάνω στο καθεστώς ουσιαστικής διάλυσης των ΣΣΕ που διαμόρφωσαν οι κυβερνήσεις ΝΔ - ΠΑΣΟΚ και μονιμοποίησε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ, οι εργοδότες επανέλαβαν πως θεωρούν ως σημείο εκκίνησης των μισθών τα 586 ευρώ, επιβεβαιώνοντας πως ο στόχος τους είναι να μειώσουν ακόμα περισσότερο την τιμή της εργατικής δύναμης. Είναι εξάλλου γνωστή η επιχειρηματολογία των βιομηχάνων, που βλέπουν τις ΣΣΕ ως «εμπόδιο» για την ανταγωνιστικότητα και τις επενδύσεις, το ίδιο και οι κάλπικοι ισχυρισμοί πως οι ΣΣΕ - και όχι το κυνήγι του μέγιστου καπιταλιστικού κέρδους - «αναγκάζουν» τις επιχειρήσεις να προχωρούν σε απολύσεις ή να χρησιμοποιούν «μαύρη» εργασία.
Οι δυνάμεις της Ομοσπονδίας μέσα από τις περιφερειακές συσκέψεις ξεκαθαρίζουν ότι η υπογραφή Συμβάσεων με αυξήσεις θα είναι αποτέλεσμα της μαζικής κινητοποίησης του κλάδου, της διεκδικητικής μάχης, της πίεσης προς την εργοδοσία, και όχι ξεκομμένα της διαπραγμάτευσης ενός Διοικητικού Συμβουλίου με τους βιομηχάνους και τις ενώσεις τους.
Στην Αττική το κλαδικό Συνδικάτο και τα πρωτοβάθμια σωματεία που ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμα της Ομοσπονδίας για την περιφερειακή σύσκεψη, αποφάσισαν να οργανώσουν συλλαλητήριο στις 12 Δεκέμβρη με αίτημα την υπογραφή ΣΣΕ με αυξήσεις. Τα σωματεία προχωρούν σε συνεδριάσεις Διοικητικών Συμβουλίων, συγκαλούν Γενικές Συνελεύσεις, οργανώνουν εξορμήσεις και περιοδείες ενημερώνοντας τους εργαζόμενους και καλώντας τους να πάρουν μέρος.
Οπως και στις άλλες περιοχές της χώρας, οι όροι των κλαδικών Συμβάσεων, που έχουν πλέον λήξει, εφαρμόζονται μόνο σε ένα μικρό ποσοστό εργαζομένων μέσω ατομικών συμβάσεων. Παράλληλα, επιβάλλονται μειώσεις σε μισθούς, ενώ αυξάνονται σταθερά ο αριθμός και η αναλογία των εργαζομένων που πληρώνονται με τα 586 ευρώ μεικτά της ΕΓΣΣΕ ή που δουλεύουν ως εργολαβικοί αλλά και με άλλες μορφές «ευελιξίας».
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του εργοστασίου της «Coca - Cola» στο Σχηματάρι. Μετά το κλείσιμο όλων των υπόλοιπων εργοστασίων που είχε η επιχείρηση στην Ελλάδα, η συγκεκριμένη εγκατάσταση αναβαθμίστηκε ως «η μεγαλύτερη εντός των 28 χωρών του ομίλου». Στην πράξη, από τη μία, εργαζόμενοι πετάχτηκαν στην ανεργία μετά το «λουκέτο» στα υπόλοιπα εργοστάσια και, από την άλλη, στην εγκατάσταση στο Σχηματάρι προστίθενται όλο και περισσότεροι εργαζόμενοι που δουλεύουν στη νέα μονάδα με συμβάσεις ορισμένου χρόνου και μέσα από εργολάβους.
Σε άλλες επιχειρήσεις υπάρχουν εργαζόμενοι που ειδοποιούνται με μήνυμα στο κινητό τους τηλέφωνο αν και πότε θα πάνε στη δουλειά, αν θα ανανεωθεί η σύμβαση ορισμένου χρόνου ή θα επιστρέψουν στην ανεργία.
Στο φόντο αυτό, οι εκπρόσωποι μιας σειράς σωματείων τόνισαν την ανάγκη η παρέμβαση και η δράση να συμβάλλουν ώστε να «σπάνε» οι γραμμές που χαράσσει η εργοδοσία ανάμεσα στους εργαζόμενους, διαχωρίζοντάς τους σε «παλιούς» και «νέους», σε «μόνιμους» και εργολαβικούς ή εποχικούς. Μέσα από τις παρεμβάσεις που έγιναν τονίστηκε ότι η Σύμβαση δεν αφορά μόνο τους μισθούς αλλά και μια σειρά από ζητήματα, όπως τα ωράρια, οι εργασιακές σχέσεις, οι συνθήκες υγιεινής και ασφάλειας, που επίσης «καίνε» τους εργαζόμενους.
Σχέδιο δράσης σε κάθε χώρο δουλειάς με επίκεντρο τις Συμβάσεις επεξεργάζονται το κλαδικό και μια σειρά από επιχειρησιακά σωματεία από την περιοχή της Εύβοιας και της Βοιωτίας.
Στη σύσκεψη που οργανώθηκε από την Ομοσπονδία, σημαντική ήταν η συμμετοχή μεταναστών, εκλεγμένων στις διοικήσεις των σωματείων. Οι εργαζόμενοι αυτοί, ξεπερνώντας δυσκολίες που έχουν να κάνουν με τη γλώσσα και την επικοινωνία, έχουν συμβάλει αποφασιστικά στην ενότητα και οργάνωση των εργαζομένων του κλάδου, ενώ αντίστοιχη συμβολή θα έχουν στη μάχη για την υπογραφή Συμβάσεων.
Στη συζήτηση τέθηκε το πρόβλημα των συνθηκών εντατικοποίησης που αντιμετωπίζουν οι εργαζόμενοι, με δουλειά όλες τις μέρες της βδομάδας, υπερωρίες που «τεντώνουν» τον καθημερινό χρόνο εργασίας, εργατικά «ατυχήματα» που αυξάνονται από την πίεση και την κούραση.
Στη σύσκεψη αναδείχθηκε το θετικό παράδειγμα του επιχειρησιακού σωματείου στον όμιλο «Νηρέας». Το σωματείο υπερασπίζεται σταθερά, με τη δράση του, τα δικαιώματα των εργαζομένων, έχει επεξεργαστεί σχέδιο Επιχειρησιακής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας και παλεύει για την υπογραφή της. Με τον τρόπο αυτό συνέβαλε καθοριστικά στην προσπάθεια της Ομοσπονδίας να διαμορφώσει σχέδιο Σύμβασης για τον υποκλάδο των θαλασσοκαλλιεργειών.
Στη συζήτηση αναπτύχθηκε τι σημαίνει για κάθε χώρο δουλειάς η υπογραφή Συλλογικών Συμβάσεων με αυξήσεις και ποια βήματα πρέπει να γίνουν σε επιχειρησιακό και κλαδικό επίπεδο. Προέκυψε ότι όπου υπάρχει οργάνωση σε επίπεδο επιχείρησης (επιχειρησιακό σωματείο, επιτροπή του κλαδικού, Επιτροπή Αγώνα) υπάρχουν καλύτερες προϋποθέσεις. Στις επιχειρήσεις όπου ο βαθμός της οργάνωσης είναι χαμηλός, τα σωματεία βάζουν στόχο, μέσα από τη δραστηριότητα για το ζήτημα των Συμβάσεων, να ενισχυθούν με νέες δυνάμεις, να μετρήσουν περισσότερους εργαζόμενους στις γραμμές τους και στις κινητοποιήσεις ώστε να διαμορφωθούν και εκεί καλύτεροι όροι.
Πλούσια συζήτηση έγινε στη σύσκεψη των σωματείων της Θεσσαλίας, μιας περιφέρειας όπου συγκεντρώνονται δεκάδες επιχειρήσεις του κλάδου και χιλιάδες εργαζόμενοι. Χαρακτηριστικά, μόνο στο νομό της Λάρισας στον κλάδο απασχολούνται περίπου 3.000 άτομα, ενώ ο αριθμός αυτός ανεβαίνει στα 4.500 άτομα τους μήνες κατά τους οποίους στις επιχειρήσεις εργάζεται και εποχικό προσωπικό.
Υπό το πρίσμα αυτό, τα σωματεία αναλαμβάνουν σημαντικό μερίδιο της ευθύνης να προετοιμάσουν τον κλάδο για επιτυχημένη απεργιακή κινητοποίηση. Ιδιαίτερο βάρος δίνουν στην παρέμβαση στους νέους εργαζόμενους, οι οποίοι, όπως τονίστηκε και στη σύσκεψη, δεν ξέρουν καν τι σημαίνει Συλλογική Σύμβαση.
Σημαντική πείρα υπάρχει στην περιοχή και για... τα έργα και τις ημέρες των «ενώσεων προσώπων», με χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτό της επιχείρησης «Ολυμπος» του ομίλου Σαράντη. Η «ένωση προσώπων» συγκροτήθηκε εκεί το 2012 και αξιοποιήθηκε πολλαπλά από την εργοδοσία: Υπέγραψε μειώσεις που ισοπέδωσαν αρχικά τους μισθούς στα 751 ευρώ. Ο κατήφορος δεν σταμάτησε εκεί. Σταδιακά οι παλιότεροι εργαζόμενοι απολύθηκαν και τη θέση τους πήραν ακόμα φθηνότεροι νεοπροσλαμβανόμενοι. Σήμερα, το 70% των εργαζομένων δουλεύει με τον κατώτερο μισθό των 586 ευρώ.
Οι συνθήκες και οι όροι εργασίας των εποχικών εργαζομένων βρέθηκαν στο επίκεντρο της σύσκεψης στην Αργολίδα, καθώς το κλαδικό Συνδικάτο, που ανήκει στη δύναμη της Ομοσπονδίας, είναι σταθερά προσανατολισμένο στην οργάνωση των εποχικών στα συσκευαστήρια και τις άλλες επιχειρήσεις της περιοχής.
Οι συνθήκες δουλειάς για τους εποχικούς είναι ιδιαίτερα κακές. Στα συσκευαστήρια σταφυλιού, για παράδειγμα, οι εργαζόμενες δουλεύουν για 14 - 15 ώρες όρθιες σε θαλάμους - ψυγεία. Οι αμοιβές κινούνται στα επίπεδα της ΕΓΣΣΕ, ενώ υπάρχει ανασφάλιστη και απλήρωτη εργασία. Στη μεγάλη πλειοψηφία τους οι εποχικοί δεν ασφαλίζονται ως μισθωτοί αλλά στον ΟΓΑ ή με εργόσημο. Το αποτέλεσμα είναι να δουλεύουν χωρίς ωράριο, να μένουν χωρίς επίδομα όταν πετιούνται στην ανεργία, να μην καταγράφονται τα εργατικά «ατυχήματα».
Η υπογραφή και εφαρμογή ΣΣΕ για τους εργαζόμενους αυτούς αφορά τη διασφάλιση του 8ωρου και του 5ήμερου, τους μισθούς και τα μεροκάματα, τις συνθήκες δουλειάς, γι' αυτό η Ομοσπονδία και το κλαδικό Συνδικάτο τούς καλούν να πάρουν τη θέση τους στις κινητοποιήσεις του επόμενου διαστήματος.
«Ο κλάδος μας, η βιομηχανία Τροφίμων - Ποτών, ενώ είναι ο πιο κερδοφόρος κλάδος, την ίδια στιγμή μεγάλος αριθμός εργαζομένων σε αυτόν δουλεύει με μισθούς πείνας, που δεν φτάνουν ούτε για τα στοιχειώδη. Επεκτείνονται οι εργασιακές σχέσεις χωρίς δικαιώματα, μέσω εργολάβων - δουλεμπορικών γραφείων. Αλλοι πληρώνονται με κουπόνια, άλλοι είναι απλήρωτοι, χιλιάδες έχουν βρεθεί στην ανεργία. Τα εργατικά ατυχήματα είναι καθημερινό φαινόμενο, ενώ πολλές είναι και οι επαγγελματικές ασθένειες», σημειώνει η Ομοσπονδία σε ανακοίνωσή της για το θέμα των Συμβάσεων, αναδεικνύοντας το γεγονός ότι τα κέρδη των καπιταλιστών προϋποθέτουν το ξεζούμισμα των εργατών.
Η Ομοσπονδία καλεί σε οργάνωση σε κάθε χώρο δουλειάς και τονίζει ότι καταλυτικό ρόλο στην επίτευξη των στόχων για υπογραφή ΣΣΕ με αυξήσεις θα έχουν η συστράτευση κλαδικών και επιχειρησιακών σωματείων, η οργάνωση περισσότερων εργαζομένων σε αυτά.
«Σε αυτόν τον αγώνα πρέπει να ενταχθούν όλοι οι εργαζόμενοι κάθε επιχείρησης, είτε έχουν σύμβαση με την ίδια την εταιρεία είτε εργάζονται μέσω εργολάβου είτε με μπλοκάκι είτε με οποιαδήποτε σχέση εργασίας. Σήμερα, η οργάνωσή μας σε όλους τους εργασιακούς χώρους των Τροφίμων και Ποτών είναι η καλύτερη απάντηση στο "δεν γίνεται τίποτα" ή "αν θέλουν από μόνοι τους οι εργοδότες τότε μπορεί να πάρουμε κάτι" ή "δουλειά να είναι κι ό,τι να 'ναι", που είναι καταστροφικές λογικές για τη ζωή μας», καταλήγει.
Οι περιφερειακές συσκέψεις συνεχίζονται με βάση το εξής πρόγραμμα:
Κεντρική Μακεδονία, Κυριακή 19/11, 11 π.μ., στο Εργατικό Κέντρο Θεσσαλονίκης. Αχαΐα, Κυριακή 19/11, 11 π.μ., στο Εργατικό Κέντρο Πάτρας. Κρήτη, Κυριακή 26/11, 11 π.μ., στο Εργατικό Κέντρο Ηρακλείου. Ηπειρος, Κυριακή 3/12, 11 π.μ., στο Εργατικό Κέντρο Ιωαννίνων. Ανατολική Μακεδονία - Θράκη, Κυριακή 3/12, 12 μ., Εργατικό Κέντρο Ξάνθης.