Ο «Ορέστης» είναι το τελευταίο έργο που διδάχτηκε στην Αθήνα πριν την αναχώρηση του Ευριπίδη στη Μακεδονία (408 π.Χ.). Ο Ορέστης κατατρεγμένος από τις Ερινύες - ενοχές του, μαζί με την Ηλέκτρα που του συμπαραστέκεται, μηχανεύονται τρόπους διαφυγής τους από τους οργισμένους Αργείους που ζητούν την εξόντωσή τους για το αποτρόπαιο έγκλημα της μητροκτονίας. Με την άφιξη του Μενελάου, ο Ορέστης και ο Πυλάδης απειλούν να δολοφονήσουν την Ερμιόνη, εάν εκείνος δε μεταπείσει τους Αργείους. Οταν ο Μενέλαος δηλώνει αδυναμία, η Ηλέκτρα και ο Πυλάδης προχωρούν στην πυρπόληση του ανακτόρου. Η εμφάνιση του Απόλλωνα διευθετεί τη λύση.
«Ο "Ορέστης"» - σημειώνει ο Σταμάτης Φασουλής - «εκθέτει το αδιέξοδο μιας καταραμένης γενιάς σε συνθήκες πολιτικοκοινωνικής έκπτωσης. Το αιματηρό γένος των Ατρειδών, στο τέλος της δεινής πορείας του αποτυπώνει θεατρικά τα όρια ενός κόσμου που διασαλεύεται εκ βάθρων, καθώς τα πρόσωπα έρχονται από το μύθο, για να προσγειωθούν στην αγορά».
«Επανασύνδεση» στο «Θέατρο του Νέου Κόσμου» |
«Μαρλέν» στο «Δήλος» |
Στη μικρή, μακρόστενη θεατρική αίθουσα της δραματικής σχολής «Δήλος», που δημιούργησε η Δήμητρα Χατούπη, παρουσιάστηκε το έργο της Αγγλίδας Παμ Γκεμς «Μαρλέν», σε ρέουσα μετάφραση του Νίκου Αναστασόπουλου, μετάφραση που κατέστησε γλωσσικά δραστικό το - σχεδόν - μονολογικό, σε πρώτο πρόσωπο αφηγηματικό βιοψυχογράφημα, με θέμα την καριέρα, το χαρακτήρα, τους έρωτες της Μάρλεν Ντίτριχ και επίκεντρο το τελευταίο, πικρό καλλιτεχνικά, διάστημα της καριέρας της μεγάλης Γερμανίδας ντίβας της αμερικάνικης μουσικής σκηνής και οθόνης. Οπως για τα χρόνια της δόξας, την προσωπική ζωή, τα τέλη της καριέρας και την αποχώρηση της Γκρέτα Γκάρμπο έχει «χυθεί» πολύ μελάνι, έτσι έχουν γραφεί πολλά και για την «άνοδο» και την «πτώση», τους έρωτες, το χαρακτήρα της Ντίτριχ. Και η ίδια έγραψε την αυτοβιογραφία της. Πόσα απ' όλα τα θρυλούμενα είναι αληθινά και κυρίως πόσα είναι ουσιώδη, ή πόσα από τα βιογραφικά στοιχεία που περιέλαβε η Γκεμς στο έργο της ψυχογραφούν σε βάθος το χαρακτήρα και τη ζωή της Ντίτριχ, είναι άλλο θέμα. Θέμα επιλογών και προπάντων σκοπιμοτήτων της αμερικάνικης βιομηχανίας του θεάματος, αφού αυτή ακόμα εισπράττει από τη δουλιά της Ντίτριχ. Την αμερικανική βιομηχανία του θεάματος, δεν την ενδιαφέρει λ.χ., να επισημάνει σε τι επένδυε, εμμέσως, η δημιουργημένη από ναζί τραπεζίτες και το ανερχόμενο κόμμα του Χίτλερ, γερμανική κινηματογραφική εταιρία UFA, η οποία το 1929 γύρισε τον «Γαλάζιο Αγγελο». Η συγγραφέας δε λέει ότι ο Εβραίος σκηνοθέτης της ταινίας και σύζυγος της Ντίτριχ, Γιόζεφ φον Στέρνμπεργκ, όπως και άλλοι ομότεχνοί του, λόγω των ναζί και της UFA, αναγκάστηκε να διαφύγει το 1930 στις ΗΠΑ. Ούτε πρόβαλε την αντιναζιστική δράση της Ντίτριχ, και για τη διαφυγή διωκομένων, ακόμα και με παρεμβάσεις της στο Βατικανό, το οποίο βοηθούσε μόνον εκείνους τους Εβραίους που ήταν μεγιστάνες του πλούτου. Δε λέει κάτι και για μη ανέφελες και... ανθόσπαρτες ημέρες δόξας της στο Χόλιγουντ. Ακόμα και η αναφορά της στο όνομα του Χέμινγουέι περιορίζεται στον υπαινιγμό για την ερωτική σχέση του με την Ντίτριχ και όχι στην αντιφασιστική πτυχή της σχέσης αυτής.
Η συγγραφέας έγραψε ένα κείμενο για σόου περισσότερο, παρά μια δραματοποιημένη βιοεργογραφία της Ντίτριχ. Ετσι, ως αξιολογότερο συστατικό του κειμένου θεωρούμε την προσπάθεια της Γκεμς να αναδείξει την ιδιαιτερότητα και το ευάλωτο της ψυχοσύνθεσης του καλλιτέχνη - εδώ της Ντίτριχ. Μιας καλλιτέχνιδας, η οποία συνηθισμένη αλλά και «κακομαθημένη» από τις μεγάλες επιτυχίες και το αμερικανικό σταρ-σύστεμ, τσακίζεται ψυχολογικά όταν στη δύση της καριέρας της αντιμετωπίζει οικονομικές δυσκολίες, βλέπει το επερχόμενο τέλος, ακόμα και την καλλιτεχνική υπονόμευσή της από τους μάνατζερ. Αυτό το δραματουργικό στοιχείο αναδείχτηκε ως το βαρύνον στην παράσταση, χάρη στη μετρημένα ισορροπούσα μεταξύ του «θεάτρου καμπαρέ» και του ψυχολογικού θεάτρου σκηνοθεσία και του Ρουμάνου Ρασβάν Μαζίλου, ο οποίος δίδαξε και την εκφραστική κίνηση των χορευτών (Αρτεμις Ορφανίδου, Νίκος Αλεξίου, Γιώργος Αδαμαντίδης, Αντώνης Αντωνίου). Η ανάδειξη αυτού του στοιχείου, όμως, κυρίως οφείλεται στην - ασκημένη σε σημαντικούς, αληθινού ψυχολογικού βάθους ρόλους - δυναμική δραματικά, χαρακτηρολογικά ερμηνεία της Δήμητρας Χατούπη, η οποία, μάλιστα, ερμήνευσε επιτυχώς και τραγούδια - σταθμούς της Ντίτριχ, συνοδευόμενη από τον πιανίστα Θοδωρή Οικονόμου. Η Ζωή Σαντά, με το μέτρο, την αμεσότητα, τη φυσικότητα και αλήθεια της, μεγέθυνε το μικρό και «θαμπό» ρόλο της. Καλαίσθητα, παραπέμποντα στο «θέατρο καμπαρέ», ήταν τα κοστούμια και το λιτό σκηνικό της Βάλιας Σπυροπούλου, εξαιρετικά φωτισμένο από τον Ντίνο Κατσουρίδη.