Σοβαρά ερωτήματα γύρω από το στόχο της θεσμοθέτησης για πρώτη φορά «Φυλακών υψίστης ασφαλείας»
Το νέο Σωφρονιστικό Κώδικα, ο οποίος περιλαμβάνεται στο νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης «Ρυθμίσεις Ποινικού και Σωφρονιστικού Δικαίου και άλλες διατάξεις», συζητά η αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή. Κορύφωση της αντιδραστικής φιλοσοφίας του νομοσχεδίου είναι οι διατάξεις με τις οποίες θεσμοθετούνται για πρώτη φορά στην Ελλάδα οι «φυλακές υψίστης ασφαλείας». Οι διατάξεις του προδιαγράφουν απάνθρωπες συνθήκες εγκλεισμού, ενώ προκαλούνται ερωτήματα για το στόχο ενός τέτοιου θεσμού.
Συγκεκριμένα, το νομοσχέδιο κατηγοριοποιεί τις φυλακές σε Τύπο Α, Β και Γ. Στην κατηγορία Α ανήκουν «οι υπόδικοι, κρατούμενοι για χρέη και κρατούμενοι για εγκλήματα κατά περιουσίας και ιδιοκτησίας που έχουν τελεστεί χωρίς βία ή απειλή και καταδίκη σε ποινή φυλάκισης». Στις φυλακές τύπου Β κρατούνται όλοι οι υπόλοιποι κρατούμενοι.
Οι φυλακές τύπου Γ«ορίζονται με απόφαση του υπουργού Δικαιοσύνης και κρατούνται αποκλειστικά κατάδικοι ή υπόδικοι κατά τα οριζόμενα στην παράγραφο 6 του άρθρου 11 του νόμου 2776/99 που είναι ο Σωφρονιστικός Κώδικας». Για την ακρίβεια, στις φυλακές αυτές θα κρατούνται υπόδικοι ή κατάδικοι για τα λεγόμενα «πολιτειακά εγκλήματα», «ναζιστική εγκληματική βία», όσοι έχουν τελέσει τα εγκλήματα «άσκηση βίας κατά μελών του προσωπικού» των φυλακών των δύο άλλων τύπων, όπως και «εγκλήματα τρομοκρατίας», όρος που αφήνει περιθώρια, κάτω από προϋποθέσεις, να ποινικοποιηθούν οι εργατικοί - λαϊκοί αγώνες.
Οσον αφορά τους όρους κράτησης στις φυλακές τύπου Γ, προβλέπεται ότι οι κρατούμενοι δεν δικαιούνται άδειες και ημιελεύθερη διαβίωση, ενώ οι επισκέψεις, οι τηλεφωνικές, τηλεγραφικές, επιστολικές επικοινωνίες «είναι δυνατόν - όπως αναφέρεται στην αιτιολογική έκθεση - να περιορίζονται ακόμη περισσότερο από τον εσωτερικό κανονισμό του καταστήματος», που ήδη είναι αυστηρός, αφού, όπως αναφέρεται στην έκθεση, πρόκειται για «ειδικό καθεστώς μεταχείρισης». Υπ' αυτό το απάνθρωπο καθεστώς οι υπόδικοι ή κατάδικοι των φυλακών τύπου Γ θα πρέπει να βρίσκονται από 4 έως 10 χρόνια.
Να σημειωθεί ότι κατά τη διαδικασία της χτεσινής ακρόασης φορέων διαφώνησαν όλοι οι φορείς (δικαστές, εισαγγελείς, εργαζόμενοι) που συμμετείχαν.
Ο ειδικός αγορητής του ΚΚΕ Γιάννης Γκιόκας επισήμανε ότι «με πρόσχημα πραγματικά γεγονότα, αρνητικά φαινόμενα και περιστατικά (...) θεσμοθετείται και εγκαινιάζεται ένας νέος τύπος φυλακών», που ανατρέπει όλο το σωφρονιστικό σύστημα που υπήρχε μέχρι σήμερα, ακόμη και με τα προβλήματα που είχε.
Το οργανωμένο έγκλημα, η λεγόμενη τρομοκρατία, άλλες εγκληματικές πράξεις, όπως η ναζιστική εγκληματική βία, τόνισε, «δεν αναπτύσσονται εξαιτίας της έλλειψης της νομοθεσίας και των ανεπαρκών μέτρων ασφάλειας στις φυλακές, αλλά γιατί υπάρχουν νήματα που τα δένουν με το ίδιο το σύστημα και τους μηχανισμούς του».
Εθεσε το ερώτημα γιατί επιλέγονται «τα αδικήματα περί τρομοκρατίας και τα λεγόμενα πολιτειακά εγκλήματα; Και μένουν απέξω άλλα σοβαρά εγκλήματα, όπως είναι οι διατάξεις για το μεγαλεμπόριο ναρκωτικών;».
Οπως σημείωσε, πρέπει να υπάρχουν μέτρα ασφάλειας στις φυλακές, ωστόσο είναι άλλο πράγμα η ενίσχυση της ασφάλειας των φυλακών και είναι άλλο η δημιουργία φυλακών με κρατούμενους χωρίς κανένα απολύτως δικαίωμα, που θα μετατραπούν σε αγρίμια.
Το πρόβλημα του νομοσχεδίου είναι ότι αντιμετωπίζει την ασφάλεια και το σωφρονισμό ως δύο ανταγωνιστικά μεγέθη. Ενώ η προσπάθεια σωφρονισμού και κοινωνικής επανένταξης συμβάλλει και στην ασφάλεια. Για παράδειγμα, ρώτησε, το ίδιο μπορεί να φυλαχτεί μία φυλακή με υπεράριθμους και το ίδιο μία φυλακή με αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης, όπου υπάρχουν προγράμματα θεραπείας και απεξάρτησης από τα ναρκωτικά, εργασίας κ.λπ.;
Το ΚΚΕ, τόνισε, διεκδικεί ουσιαστικά μέτρα πρόληψης, σωφρονισμού και κοινωνικής επανένταξης, έχοντας επίγνωση ότι το σημερινό οικονομικό - κοινωνικό σύστημα, η σήψη του και οι «αξίες» του γεννούν και αναπαράγουν το εγκληματικό φαινόμενο.
Δήλωση του κοινοβουλευτικού εκπροσώπου του ΚΚΕ για την υπόθεση των υποβρυχίων και την αποστολή της δικογραφίας στη Βουλή
Μία μέρα μετά την ανακοίνωση της παραλαβής από τη Βουλή της δικογραφίας που σχηματίστηκε περί ενδεχόμενης ποινικής ευθύνης υπουργών - μελών της κυβέρνησης και συγκεκριμένα των Ευ. Βενιζέλου, πρώην υπουργού Εθνικής Αμυνας και Γ. Παπακωνσταντίνου, πρώην υπουργού Οικονομικών, για την υπόθεση των υποβρυχίων, οι δύο εισαγγελείς (Π. Παπανδρέου και Α. Ελευθεριάνος) που διαβίβασαν τη δικογραφία στη Βουλή, κλήθηκαν να δώσουν εξηγήσεις για το γεγονός ότι στο διαβιβαστικό αναφέρονται σε προκαταρκτική εξέταση. Στην εισαγγελέα του Αρείου Πάγου Ευ. Κουτζαμάνη, όπου κλήθηκαν στο πλαίσιο πειθαρχικής έρευνας, υποστήριξαν ότι τήρησαν τη διατύπωση που προβλέπει ο νόμος περί ευθύνης υπουργών.
«Κακή» χαρακτηρίζεται από την πλευρά του Αρείου Πάγου η διατύπωση του διαβιβαστικού, αφού ούτε έγινε προκαταρκτική έρευνα, ούτε θα μπορούσε να γίνει, όπως αναφέρεται, για περίπτωση που εμπίπτει στην αρμοδιότητα της Βουλής.
Σε σχέση με την υπόθεση των υποβρυχίων και την αποστολή της δικογραφίας στη Βουλή, ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΚΚΕ, Νίκος Καραθανασόπουλος, έκανε την ακόλουθη δήλωση:
«Το ΚΚΕ όλα αυτά τα χρόνια καταδικάζει την πολιτική ιδιωτικοποίησης και συρρίκνωσης της Ναυπηγοεπισκευαστικής βιομηχανίας και έχει θέσει ζήτημα συγκρότησης εξεταστικής επιτροπής για να διερευνηθούν αν υπάρχουν και ποινικές ευθύνες για τις συμβάσεις για τα υποβρύχια, τη διάλυση των Ναυπηγείων κλπ. Γι' αυτό και ψήφισε στη Βουλή υπέρ της πρότασης για συγκρότηση εξεταστικής επιτροπής που, με ευθύνη της κυβερνητικής πλειοψηφίας, απορρίφθηκε.
Τα προβλήματα που αφορούν τη Ναυπηγοεπισκευαστική βιομηχανία και τα υποβρύχια αναδεικνύουν τις ευθύνες των κυβερνήσεων της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ, τις ευθύνες της ΕΕ και των κομμάτων που τη στηρίζουν.
Σχετικά με την αποστολή δικογραφίας στη Βουλή για το θέμα των υποβρυχίων, το ΚΚΕ επαναφέρει τη θέση του για την ανάγκη ουσιαστικής διερεύνησης της υπόθεσης και σημειώνει ότι το έγκλημα σε βάρος της Ναυπηγοεπισκευαστικής βιομηχανίας και η υπόθεση των υποβρυχίων είναι διαρκές έγκλημα κατά του λαού που δεν μπορεί να παραγραφεί».
Στο φόντο της κατ' ουσίαν αναγγελίας αποχώρησης από τη ΔΗΜΑΡ του Γρ. Ψαριανού και της άρνησης της μειοψηφίας να συμμετάσχει στην προσυνεδριακή διαδικασία, συνεδριάζει το Σαββατοκύριακο η ΚΕ του κόμματος. Η μειοψηφούσα «Μεταρρυθμιστική Τάση» διαφώνησε εξαρχής με τη διεξαγωγή συνεδρίου, με τον επικεφαλής της Σπ. Λυκούδη να καταγγέλλει πως θα πρόκειται για αναμέτρηση «στρατοπέδων» και «επιβεβαίωση της κυριαρχίας ενός μηχανισμού» πάνω σε ένα κόμμα «κουρασμένο και ηττημένο», που «κανένα ζήτημα δε θα λύσει». Επικαλούμενα αυτή τη θέση, στελέχη της μειοψηφίας δηλώνουν πως είναι συνεπή με την απόφαση να μην πάρουν μέρος σε κανενός είδους πολιτική ή οργανωτική προετοιμασία. Εως αργά χτες βράδυ, βρισκόταν σε εξέλιξη σύσκεψη της «Μεταρρυθμιστικής Τάσης» για τον καθορισμό της στάσης της, ενόψει της συνεδρίασης της ΚΕ και γενικότερα.
Στο μεταξύ, σαν προαναγγελία ανεξαρτητοποίησής του εξέλαβαν στην Αγίου Κωνσταντίνου τα όσα είπε χτες ο «εξαφανισμένος» Γρ. Ψαριανός, μιλώντας στο ρ/σ «Βήμα». «Δεν αποχωρώ εγώ από τη ΔΗΜΑΡ. Η ΔΗΜΑΡ φεύγει από εμένα» είπε, συμπληρώνοντας πως αντί για τη συνεδρίαση της ΚΕ, θα συμμετάσχει στο συνέδριο του «Ποταμιού», προσθέτοντας σιβυλλικά «μπορεί αυτό να σημαίνει κάτι, μπορεί να μη σημαίνει και τίποτα».
Η ΔΗΜΑΡ «έχει κάνει μια κωλοτούμπα» πρόσθεσε, «έχει κηρύξει στρατιωτική συμμαχία με τον ΣΥΡΙΖΑ και έχει συρρικνωθεί (...) Το διακηρυγμένο σχέδιο ότι ενώ λέγαμε όχι στη συζήτηση για την Κεντροαριστερά (...), δεν μιλάμε ούτε με το ΠΑΣΟΚ, ούτε με την Ελιά, ούτε με τα Ποτάμια, ούτε με τα ρυάκια, τώρα μιλάμε με όλους (...), αλλά με την προϋπόθεση ότι όλοι μετά θα πάμε με τον ΣΥΡΙΖΑ».
Ο Γρ. Ψαριανός πρόσθεσε πως ανέμενε κάποιοι να αναλάβουν την ευθύνη για την «προσάραξη», αντί να θέτουν τα θέματα σε ψηφοφορίες και κατέληξε λέγοντας «δε θα συμμετάσχω στις κομματικές διεργασίες ενός πράγματος που το θεωρώ νεκρό (...) Μπορεί να μην είμαι και εγώ μόνο που θα φύγω. Μπορεί να είναι πολλοί περισσότεροι».
Καθώς εντείνονται οι συνολικότερες διεργασίες για την αναμόρφωση του αστικού πολιτικού συστήματος, στο ΠΑΣΟΚ, μπροστά και στο συνέδριό του που σχεδιάζεται για το φθινόπωρο, αναπτύσσεται και μια παραφιλολογία περί νέου προέδρου του κόμματος.
Ο Μιχ. Χρυσοχοΐδης ερωτηθείς χτες για το αν θα είναι υποψήφιος, δεν το απέκλεισε. Αρκέστηκε μόνο να απαντήσει ότι «στο ΠΑΣΟΚ θέλουμε να εργαστούμε όλοι μαζί για να πάμε σε ένα μαζικό συνέδριο. Ενα συνέδριο στο οποίο θα κληθούν όλοι, και αυτοί που είναι σήμερα στο ΠΑΣΟΚ και αυτοί που σήμερα δεν είναι (...) Για μια πρόταση εξουσίας, για ένα ΠΑΣΟΚ που θα θελήσει να διεκδικήσει ξανά, με την αυτοδύναμη πρότασή του, την ηγεσία της χώρας».
Την ίδια ώρα, με τη Ντ. Μπακογιάννη συναντήθηκε χτες ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Ευ. Βενιζέλος. Σύμφωνα με πληροφορίες, αντικείμενο της συνάντησης ήταν τα θέματα εξωτερικής πολιτικής, καθώς η Ντ. Μπακογιάννη θα συμμετάσχει τη Δευτέρα στις εργασίες του Συμβουλίου της Ευρώπης.
Πιθανολογείται, ωστόσο, ότι οι δυο τους συζήτησαν και για τον αντικαταστάτη της Μ. Δαμανάκη στη θέση της επιτρόπου της Ελλάδας στην Κομισιόν. Παλαιότερα είχαν κυκλοφορήσει διάφορα σενάρια περί μεταπήδησης στη θέση αυτή του Ευ. Βενιζέλου, αν δεν «περπατούσε» στις ευρωεκλογές το σχήμα ΠΑΣΟΚ - Ελιά. Ακολούθησαν άλλες φήμες περί ενδιαφέροντος της Ντ. Μπακογιάννη για μια τέτοια μετακίνηση, ενώ και η ίδια, σε ερωτήσεις που έχει δεχθεί σε συνεντεύξεις για αυτό το ενδεχόμενο, δεν το απέκλεισε.
Υπενθυμίζεται, άλλωστε, ότι λίγα 24ωρα πριν από τον κυβερνητικό ανασχηματισμό, πριν από δύο σχεδόν βδομάδες, η Ντ. Μπακογιάννη είχε συναντήσει και τον πρωθυπουργό Αντ. Σαμαρά, χωρίς ωστόσο να γίνει επισήμως γνωστό το αντικείμενο της συνάντησης.
Τέλος, εγκρίθηκε από το Χριστιανοδημοκρατικό Κόμμα η πρόταση του προέδρου του Ν. Νικολόπουλου (πρώην βουλευτής και υφυπουργός της ΝΔ) για συνεργασία με τους ΑΝΕΛ. Στην εισήγησή του, ο Νικολόπουλος τόνισε ότι «ο κατακερματισμός των κεντροδεξιών αντιμνημονιακών δυνάμεων αλλοιώνει τη βούληση της κοινωνίας, υπηρετώντας εκ της πλαγίου τον μνημονιακό κυβερνητικό συνασπισμό». Πρόσθεσε ότι στόχος του είναι να δημιουργηθεί «ο κεντροδεξιός ΣΥΡΙΖΑ». Αναφερόμενος δε, στο ενδεχόμενο συνεργασίας με τον ΣΥΡΙΖΑ, είπε ότι οι κόκκινες γραμμές του κόμματός του εδράζονται στο τρίπτυχο «Πατρίδα - Θρησκεία - Οικογένεια», το οποίο «θα αποτελεί την οδηγό παράσταση». Αναφερόμενος στην εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας είπε ότι πρέπει να είναι κεντροδεξιός και να εκλεγεί από νέα Βουλή.