Στη συνάντηση αναδείχθηκαν από τους εκπροσώπους των φορέων οι βαριές επιπτώσεις που θα έχει το κυβερνητικό αυτό εγχείρημα στην προστασία και ανάδειξη του αρχαίου πολιτιστικού πλούτου, καθώς και στις εργασιακές σχέσεις των εργαζομένων στους διάφορους τομείς του υπουργείου Πολιτισμού.
Πιο συγκεκριμένα, ο Λιονής Δέδες, πρόεδρος του Ενιαίου Συλλόγου Υπαλλήλων ΥΠΠΟ Αττικής, Στερεάς και νήσων, υπογράμμισε ότι η μετατροπή των μουσείων σε ΝΠΔΔ είναι πολιτική κατεύθυνση που ξεκινά από το 1997. Σημείωσε ακόμα ότι αυτή η εξέλιξη αποτελεί προάγγελο ίδρυσης και άλλων φορέων ιδιωτικοοικονομικής διαχείρισης στους αρχαιολογικούς χώρους, και συνδέεται με τα κυβερνητικά προτάγματα περί «εξωστρέφειας» και οικονομικής «αυτάρκειας» των μουσείων, τονίζοντας ότι το τελευταίο είναι πολύ επικίνδυνο, γιατί κανένα μουσείο δεν μπορεί να καλύψει τα έξοδά του. Ανέφερε μάλιστα ότι η αντίθεση στη συγκεκριμένη κυβερνητική επιλογή αγγίζει σχεδόν το σύνολο των εργαζομένων στα κρατικά μουσεία.
Η πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων, Δέσποινα Κουτσούμπα, επεσήμανε ότι ο Σύλλογος έχει ανοίξει το θέμα εδώ και ένα χρόνο και ότι το ζητούμενο από όλες τις δραστηριότητες των φορέων των εργαζομένων είναι να μην έρθει το νομοσχέδιο στη Βουλή. Στάθηκε στο ζήτημα της κατάργησης της ενότητας που υπάρχει σήμερα στην Αρχαιολογική Υπηρεσία, ανάμεσα στο διοικητικό τμήμα της και σ' αυτό των επιστημονικών - δημιουργικών δραστηριοτήτων της, τις οποίες θα αναλάβουν τα διορισμένα ΔΣ των ΝΠΔΔ, καθιστώντας την Αρχαιολογική έναν γραφειοκρατικό μηχανισμό. Επίσης σημείωσε ότι μια σειρά δραστηριότητες των κρατικών μουσείων, όπως οι βιβλιοπαρουσιάσεις, οι εκθέσεις, τα εκπαιδευτικά προγράμματα κ.λπ., θα πάψουν να γίνονται δωρεάν, η δε φύλαξη των αρχαιοτήτων και άλλες υπηρεσίες θα περάσουν σε ιδιωτικές εταιρίες, θέτοντας σε κίνδυνο την ασφάλειά τους.
Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ενωσης Συντηρητών Αρχαιοτήτων, Γιάννης Βερροιόπουλος, είπε ότι το ζήτημα είναι καθαρά ιδεολογικό, αν η πολιτιστική κληρονομιά αποτελεί δημόσιο αγαθό ή μέσο για την αύξηση του κεφαλαίου των εταιρειών. Η προοπτική είναι να περάσει όλος αυτός ο σχεδιασμός και στη διαχείριση των αρχαιολογικών χώρων. Επεσήμανε ακόμα ότι η αλλαγή του νομικού καθεστώτος των κρατικών μουσείων δεν αποκλείεται να οδηγήσει σε άρση της εξαίρεσης των μουσείων αυτών από την εκμετάλλευσή τους, μέσω της Εταιρείας Ακινήτων Δημοσίου ΑΕ.
Ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Σωματείου Εκτακτου Προσωπικού ΥΠΠΟ, Μιχαήλ Ζερβός, αφού αναφέρθηκε στην αβέβαιη τύχη των μικρών περιφερειακών μουσείων μετά την παύση χρηματοδότησής τους από τα έσοδα των μεγάλων μουσείων, στάθηκε ιδιαίτερα στα εργασιακά προβλήματα που ήδη υπάρχουν και θα διογκωθούν, όπως η διαρκής μείωση του μόνιμου προσωπικού, αφού μια σειρά νευραλγικοί τομείς - όπως οι αρχαιολογικές ανασκαφές - έχουν περάσει στα χέρια εταιρειών.
Η Κέρκυρα Χαρχάλου, μέλος του ΔΣ της Πανελλήνιας Ενωσης Φύλαξης Αρχαιοτήτων, αναφέρθηκε στο παράδειγμα του Μουσείου της Ακρόπολης, που ως ΝΠΔΔ αποτελεί «παράδειγμα προς μίμηση» για τα άλλα μουσεία και στο οποίο οι μέρες ελεύθερης πρόσβασης είναι πολύ λιγότερες, ενώ λιγότερα είναι και τα μειωμένα εισιτήρια για ειδικές κατηγορίες. Απαντώντας στο επιχείρημα της κυβέρνησης ότι με τη μετατροπή των μουσείων σε ΝΠΔΔ θα ενισχυθεί η εξωστρέφειά τους, υπογράμμισε τις επιτυχίες και τις διακρίσεις που έχουν ήδη τα κρατικά μουσεία.
Ο αντιπρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων, Γιάννης Θεοχάρης, πρόσθεσε ότι μετά τα πέντε μουσεία η κυβέρνηση σχεδιάζει να προχωρήσει στην αποκέντρωση ορισμένων από τους σπουδαιότερους αρχαιολογικούς χώρους, και συγκεκριμένα της Κνωσού, της Μεσσήνης, της Ολυμπίας και των Δελφών. Στόχος είναι η Αρχαιολογική Υπηρεσία να υπαχθεί στους ΟΤΑ, που δεν έχουν καμία γνώση της αρχαιολογικής επιστήμης. Ως παράδειγμα για την παρέμβαση ιδιωτικών συμφερόντων στη χάραξη της κυβερνητικής πολιτικής έφερε την πρόσφατη τροποποίηση του αρχαιολογικού νόμου, με αύξηση του χρόνου εξαγωγής των δημόσιων συλλογών των μουσείων στα 50 χρόνια, η οποία - όχι τυχαία - νομιμοποιεί αντίστοιχη πρακτική του Μουσείου Μπενάκη. Η κατεύθυνση της εξωστρέφειας ανοίγει το δρόμο για να μετατραπούν τα μουσεία σε χώρους ιδιωτικής εκμετάλλευσης, όπως η έκθεση έργων σύγχρονης τέχνης από γκαλερί στα αρχαιολογικά μουσεία.
Ο πρόεδρος του Συλλόγου Εκτάκτων Αρχαιολόγων, Δημήτρης Κουφοβασίλης, σημείωσε ότι η σημερινή κυβέρνηση βρήκε έτοιμο το έδαφος από την προηγούμενη για να προχωρήσει σε αυτές τις ρυθμίσεις. Ως παράδειγμα της αγοραίας αντίληψης που εισάγεται για τα μουσεία ανέφερε ότι στο εστιατόριο του Μουσείου της Ακρόπολης τα σουπλά και τα σερβίτσια φέρουν την κάτοψη του Παρθενώνα. Στη συνέχεια είπε ότι δεν μπορεί να υποστηρίξει κανείς τη σημερινή κατάσταση των μουσείων, όπου λόγω έλλειψης προσωπικού αίθουσες του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, με σπουδαία εκθέματα, παραμένουν κλειστές. Η εικόνα που σήμερα καταγράφεται με τη φωτιά στις Μυκήνες, τις πλημμύρες στην Ακρόπολη, την τοποθέτηση ανεμογεννητριών δίπλα στο ναό του Επικούρειου Απόλλωνα, είναι φυσική συνέπεια της πολιτικής εμπορευματοποίησης της πολιτιστικής κληρονομιάς.
Η αντιπρόεδρος του Συλλόγου Πτυχιούχων Τεχνολογικής Εκπαίδευσης του ΥΠΠΟ, Κατερίνα Σπανού, εργαζόμενη στο Μουσείο Ελληνικών Λαϊκών Μουσικών Οργάνων «Φοίβος Ανωγειανάκης», εξέφρασε την αγωνία για την επόμενη μέρα των μικρών μουσείων.
Η Ελένη Ασημακοπούλου, μέλος του ΔΣ του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων, παρατήρησε πως εξετάζοντας συνολικά τη σημερινή πραγματικότητα βλέπουμε ότι η πανδημία αξιοποιείται για την αποκοπή της εργατικής τάξης, γενικότερα των λαϊκών στρωμάτων, από τον πολιτισμό που ανεβάζει το μορφωτικό επίπεδο, με το κλείσιμο των σχολείων και των χώρων Πολιτισμού.
Από την πλευρά του ΚΚΕ, ο Γιάννης Δελής είπε ότι «δώσαμε μια πρώτη μάχη με το νόμο μετατροπής του ΤΑΠ σε έναν οργανισμό ιδιωτικοοικονομικής διαχείρισης της πολιτιστικής κληρονομιάς. Εκεί φάνηκε καθαρά ότι η κυβέρνηση δηλώνει πως ο Πολιτισμός αποτελεί γι' αυτήν παράγοντα οικονομικής ανάπτυξης, μια αντίληψη που έχει ως φυσική συνέπεια την ολοσχερή εμπορευματοποίηση και παράδοση της πολιτιστικής κληρονομιάς στους επιχειρηματικούς ομίλους».
Η Ελένη Μηλιαρονικολάκη σημείωσε ότι τα όσα ειπώθηκαν αποτελούν ένα μοντέλο που εφαρμόζεται σε όλο τον κρατικό τομέα, περί «μικρού - ευέλικτου κράτους». Η πολιτική για την πολιτιστική κληρονομιά βασίζεται στις κατευθύνσεις της ΕΕ, σύμφωνα με τις οποίες η προστασία και η ανάδειξη των πολιτιστικών μνημείων, δεδομένης της μειωμένης κρατικής χρηματοδότησης, θα πρέπει να στηριχθούν στην «κοινωνία των πολιτών». Ως παράδειγμα έφερε την καταστροφή της Παναγίας των Παρισίων, που οφείλεται στην πολιτική του κόστους - οφέλους, η οποία εναποθέτει τη μοίρα των πολιτιστικών θησαυρών στα χέρια των επιχειρηματικών ομίλων και των χορηγών. Αυτός είναι ο λόγος που η πολιτιστική πολιτική των διαδοχικών κυβερνήσεων έχει ενιαία κατεύθυνση για εμβάθυνση της εμπορευματοποίησης.
Στη συνέχεια τόνισε πως «όλα τα προβλήματα που συζητήθηκαν σήμερα πηγάζουν από το ότι κριτήριο επιτυχίας στην πολιτική διαχείρισης της πολιτιστικής κληρονομιάς θεωρείται η συνεισφορά της στην κερδοφορία άλλων τομέων της οικονομίας, όπως ο Τουρισμός, οι Τηλεπικοινωνίες, οι Μεταφορές, η αγορά ακινήτων, και όχι η εκπλήρωση της πραγματικής αποστολής της, να πλουτίζει την ιστορική και πολιτιστική γνώση, να βοηθά στην κατανόηση του παρελθόντος, του παρόντος και του μέλλοντος». Κλείνοντας διαβεβαίωσε ότι το ΚΚΕ θα ανταποκριθεί με κάθε δυνατό τρόπο στο αίτημα των φορέων να αναδειχθεί το σοβαρό αυτό πρόβλημα, που αποτελεί την αιχμή του δόρατος για την εκμετάλλευση του αρχαιολογικού πλούτου από τα κάθε είδους επιχειρηματικά συμφέροντα.