Ευρήματα από ναυάγιο του 5ου π.Χ. αι. στην Αλόννησο |
Σύμφωνα με το ΥΠΠΟ, η νέα διαδικασία είναι «σαφώς πιο φιλική» για τους ενδιαφερόμενους πολίτες, αφού ορίζεται «συγκεκριμένη, χρονικά οριοθετημένη και ελέγξιμη διαδικασία κήρυξης και οριοθέτησης των ενάλιων αρχαιολογικών χώρων», ώστε η Αρχαιολογική Υπηρεσία και οι ενδιαφερόμενοι να γνωρίζουν με σαφήνεια τι ισχύει. Επίσης, δίνεται η δυνατότητα στο υπουργείο «να ορίζει και κανονιστικά τους όρους άσκησης της υποβρύχιας δραστηριότητας χάριν της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς έτσι ώστε να είναι γνωστοί οι όροι αυτοί με γενικό και αφηρημένο τρόπο και να μη χρειάζεται να τίθενται με κάθε μία ατομική άδεια».
Χαρακτήριζει «ανακριβή» τον ισχυρισμό ότι εκκρεμούν πολλά αιτήματα αποδέσμευσης περιοχών για καταδύσεις, αφού στην Εφορεία Εναλίων Αρχαιοτήτων εκκρεμούν μόνον τρία σχετικά αιτήματα. Κάθε χρόνο υποβάλλονται περίπου δέκα. Στην Ελλάδα υπάρχουν 135 αποδεσμευμένες περιοχές για καταδύσεις και κάθε χρόνο αποδεσμεύονται περίπου τρεις νέες.
Ωστόσο, το υπουργείο σημειώνει, ότι «σε πολλές τουριστικές περιοχές της χώρας η αποδέσμευση προσεγγίζει το σύνολο των θαλασσών. Για παράδειγμα, στην Κέρκυρα, αποδεσμευμένο είναι το 80% και στη Μύκονο το 90%». Αντιθέτως, σε άλλες περιοχές «μεγάλης αρχαιολογικής πυκνότητας», η αποδέσμευση είναι πολύ μικρότερη, όπως στο Μεσσηνιακό Κόλπο (20%) και στο Λακωνικό Κόλπο (25%). Το υπουργείο οφείλει να ξεκαθαρίσει αν ο τουρισμός είναι το ισχυρότερο κριτήριο αποδέσμευσης, διότι αυτή η παράγραφος μπορεί να «διαβαστεί» και ως εξής: Αν ο Λακωνικός Κόλπος είχε τον τουρισμό της Μυκόνου, τότε η αποδέσμευση θα ήταν και σε αυτόν 90%...
Στη χώρα μας υπάρχουν 54 κηρυγμένοι ενάλιοι αρχαιολογικοί χώροι, χίλια βεβαιωμένα στίγματα ναυαγίων και χίλια υπό διερεύνηση. Το ΥΠΠΟ προσθέτει ότι «η αρχαιοκαπηλία ανθεί στο θαλάσσιο χώρο και το λαθρεμπόριο αρχαιοτήτων διενεργείται σε μεγάλο βαθμό μέσω θαλάσσης». Η αρμόδια Εφορεία διενεργεί ετησίως 150 αυτοψίες. Τέλος, σημειώνεται πως είναι ανακριβής ο ισχυρισμός ότι στην Τουρκία ισχύει καθεστώς ελεύθερων καταδύσεων. «Οι τουρκικές θάλασσες είναι δεσμευμένες για το σκοπό αυτό (σ.σ. για αρχαιολογικούς λόγους) σε ποσοστό που προσεγγίζει το 99%. Οι δε καταδύσεις επιτρέπονται μόνο μέσω σχολών και όχι ατομικά σε συγκεκριμένες περιοχές».