Σκηνή από την ταινία «Οι διακοπές του κυρίου Ιλό» |
Ο Ζακ Τατί (το πραγματικό του όνομα ήταν Τατιτσέφ) γεννήθηκε στις 9 Οκτώβρη 1907 στο Πεκ, κοντά στο Παρίσι και πέθανε στις 4 Νοέμβρη 1982 στο Παρίσι. Υπήρξε ο τελευταίος των μεγάλων κωμικών κλόουν της οθόνης και συγχρόνως ο μόνος που εξέφρασε τον σύγχρονο κόσμο, με μια νέα κινηματογραφική γραφή. Δημιούργημά του είναι «Ο κύριος Ιλό», μια μακριά φιγούρα που φοράει μια κάπως κοντή καμπαρτίνα, ένας γκαφατζής με πίπα, καπελάκι και ομπρέλα και με παντελόνια πάνω από τον αστράγαλο. Είναι ένας αθώος, ένα παιδί μέσα στην τεχνολογική τυποποίηση και τη ζούγκλα της σημερινής πόλης. «Κατασκευάζουμε ένα κόσμο», μας λέει ο Τατί, «με τέτοια ασφυκτική συσσώρευση καταναλωτικών αγαθών, ώστε όχι μόνο δεν μπορούμε να τα χρησιμοποιήσουμε, αλλά ζούμε πια κάτω από την απειλή τους».
Σ' αυτό τον κόσμο εισβάλλει ο Ζακ Τατί - Ιλό, με την ενοχλητικότητα του απροσάρμοστου και την καταλυτικότητα του ελεύθερου ποιητή. Δεν ξεκαρδιζόμαστε με τον κύριο Ιλό, όπως σε μερικές αμερικάνικες φάρσες, γελάμε όμως με το λεπτό χιούμορ της αναγνώρισης και της συμμετοχής. Ναι, αυτός είναι πραγματικά ο κόσμος μας, φτιάχνεται μπροστά μας, από κάποιον αρχιτέκτονα των εικόνων, των όγκων και των γραμμών, των ήχων και των αισθήσεων, που συνδυάστηκε με την κίνηση και τον ρυθμό ενός χορευτή.
Ο Ζακ Τατί διέσχισε τον κινηματογράφο ως ιδιοφυής μπουρλέσκ μορφή, βασίστηκε στους κλασικούς, στον Τσάπλιν και τον Κίτον, άνοιξε όμως και τον δρόμο στη νεοτερικότητα της Νουβέλ Βαγκ και του μοντέρνου σινεμά.