Το εντυπωσιακό κτίριο - έδρα της ΑΕ στην Αιθιοπία δημιουργήθηκε από κινεζικές κατασκευαστικές εταιρείες και κεφάλαια από το Πεκίνο και εγκαινιάστηκε μόλις πριν από τέσσερα χρόνια... |
Εν μέσω γενικόλογων εκκλήσεων για «ενότητα, ανάπτυξη και πρόοδο», μέσω της προώθησης οικονομικών και πολιτικών στόχων της λεγόμενης «ατζέντας 2063», αποφασίστηκαν και συγκεκριμένα μέτρα, όπως:
α) Η θέσπιση εισφοράς 0,2% σε εισαγόμενα προϊόντα με στόχο τη συγκέντρωση 1,22 δισ. ετησίως από το 2017, ώστε να αυτοχρηματοδοτούνται οι «επιχειρήσεις ασφαλείας και ειρήνης» της Αφρικανικής Ενωσης μέσω του «Ταμείου Ειρήνης» και να ανεξαρτητοποιηθεί ο οργανισμός από τη «βοήθεια» και τις «παρεμβάσεις» άλλων ιμπεριαλιστικών δυνάμεων όπως είναι η ΕΕ και οι ΗΠΑ.
β) Συνέχιση των πολιτικών για υλοποίηση των οικονομικών, αναπτυξιακών και άλλων στόχων της ατζέντας 2063, όπου προβλέπεται μεταξύ άλλων το σχέδιο για τη δημιουργία μίας Ηπειρωτικής (Αφρικανικής) Ζώνης Ελεύθερου Εμπορίου (CFTA) έως το 2017, με πρότυπο την ενιαία αγορά της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Ο μεγαλεπήβολος αυτός στόχος φιλοδοξεί να αυξήσει το εμπόριο μεταξύ 25% - 30% την επόμενη δεκαετία, μετατρέποντας το μεγαλύτερο μέρος της αφρικανικής ηπείρου σε «αρένα» όπου αφρικανικά και άλλα μονοπώλια θα αλωνίζουν ελεύθερα ξεζουμίζοντας εκατομμύρια Αφρικανών εργατών, δίνοντάς τους, ενδεχομένως λίγα παραπάνω ψίχουλα από τον τεράστιο όγκο κερδών που σχεδιάζουν να αποκομίσουν.
γ) Ολοκλήρωση της αποστολής AMISOM στη Σομαλία έως το τέλος του 2018, αφού προηγουμένως εκπαιδευτούν επαρκώς οι σομαλικές δυνάμεις ασφαλείας από στρατιωτικούς αξιωματούχους της Αφρικανικής Ενωσης και δοθεί η απαραίτητη υποστήριξη για τη διεξαγωγή των πρώτων προεδρικών και βουλευτικών εκλογών που αναμένεται να διεξαχθούν στο Κέρας της Αφρικής έως το τέλος του τρέχοντος έτους.
Ο στρατιωτικός ρόλος της Αφρικανικής Ενωσης σε κρίσιμες, γεωπολιτικά, συρράξεις γίνεται ολοένα και πιο αισθητός... |
ε) Θέσπιση «αφρικανικού διαβατηρίου» για την ελεύθερη κίνηση εκατοντάδων εκατομμυρίων ταξιδιωτών μεταξύ των 54 χωρών - μελών της Αφρικανικής Ενωσης, στην αφρικανική ήπειρο, δίχως βίζα. Το αφρικανικό διαβατήριο τέθηκε άμεσα σε ισχύ και εκδόθηκε, προσωρινά, μόνον για τους αρχηγούς των χωρών - μελών της Αφρικανικής Ενωσης, τους υπουργούς Εξωτερικών και τους μόνιμους αντιπροσώπους των χωρών του οργανισμού στην έδρα του στην Αντίς Αμπέμπα της Αιθιοπίας.
Από την τελευταία Σύνοδο της Αφρικανικής Ενωσης στο Κιγκάλι |
Αντίθετα, αυτό που δεν κατέστη εφικτό να αποφασιστεί στην 27η Σύνοδο Κορυφής της Αφρικανικής Ενωσης στο Κιγκάλι, δείχνοντας ότι παρά τα κοινά συμφέροντα οι αντιθέσεις μεταξύ των καπιταλιστικών χωρών δεν παύουν να παραμένουν, ήταν η ανάδειξη νέου επικεφαλής της Επιτροπής Αφρικανικής Ενωσης, αξίωμα που κατέχει η Νοτιοαφρικανή Νκοσαζάνα Ντλαμίνι Ζούμα και η οποία θα εξακολουθεί να βρίσκεται στο «τιμόνι» αυτής της θέσης έως τον Γενάρη του 2017 οπότε θα πραγματοποιηθεί η επόμενη Σύνοδος Κορυφής του οργανισμού. Αιτία στάθηκε η αδυναμία των εταίρων της Αφρικανικής Ενωσης να γεφυρώσουν τις διαφορές τους, ώστε να εξασφαλίσει ένας από τους υποψήφιους τα 2/3 των ψήφων του 54μελούς οργανισμού...
Σε κάθε περίπτωση, από τις παραπάνω αποφάσεις, είναι φανερό πως ξεχωρίζουν ιδιαίτερα εκείνες που αφορούν την ενίσχυση και αναβάθμιση του οικονομικού και πολιτικο-στρατιωτικού ρόλου της Αφρικανικής Ενωσης, ώστε η ευρύτερη περιοχή της αφρικανικής ηπείρου να αναδειχθεί τα επόμενα χρόνια σε έναν ισχυρό οικονομικά πόλο, που θα προσελκύει ακόμη περισσότερο το ενδιαφέρον τεράστιων μονοπωλιακών ομίλων. Μονοπωλίων, που ιδιαίτερα τις τελευταίες δύο δεκαετίες, συγκρούονται με διάφορες αφορμές, με πιο ενδιαφέροντα ίσως τα πεδία του οξυμένου ενδοϊμπεριαλιστικού ανταγωνισμού ανάμεσα σε Δυτικούς ιμπεριαλιστές από ΗΠΑ και ΕΕ με Ρώσους, Τούρκους, Ινδούς και Κινέζους, με επίκεντρο κυρίως τον τεράστιο φυσικό πλούτο της ηπείρου. Ιδιαίτερα δε όταν οι Κινέζοι, σε ρόλο εκπροσώπων ιδιωτικών και κρατικών μονοπωλίων, φαίνεται να έχουν ήδη πετύχει ιδιαίτερα σημαντικές, στρατηγικές κινήσεις στη γεωπολιτική σκακιέρα της Αφρικής, σε βάρος ανταγωνιστών τους, εκτοπίζοντας «παραδοσιακές» δυνάμεις και μονοπώλια π.χ. από πρώην αποικιοκρατικές και μη χώρες, όπως π.χ. αμερικανικές και βρετανικές πετρελαϊκές εταιρείες από το Σουδάν (πριν αποσχιστεί από αυτό το σημερινό Νότιο Σουδάν), την Γκάνα, τη Νιγηρία.
Χαρακτηριστικό, πάντως, των προθέσεων αλλά και πιέσεων για να προχωρήσει η αφρικανική «ολοκλήρωση», είναι και το πώς αξιοποιείται το ιδιαίτερα ρευστό, διεθνές περιβάλλον και οι συνολικότερες εξελίξεις και ανακατατάξεις. Να, για παράδειγμα, τι δήλωνε ο Ντιμέτζι Οουφέμι, διευθυντικό στέλεχος μίας από τις μεγαλύτερες εταιρείες τροφίμων στη Νιγηρία, της εταιρείας Μulti-Trex Intergrated Foods Plc, και πρόεδρος του Συνδέσμου Εκμετάλλευσης Κακάο Νιγηρίας, προ ημερών στην ηλεκτρονική ειδησεογραφική ιστοσελίδα Footprint Africa: «Συγκυριακά η αφρικανική ολοκλήρωση επιδιώκεται να γίνει σε μία περίοδο που η Ευρώπη διαλύεται. Καθώς αυτή αποσυναρμολογείται, εμείς ερχόμαστε εγγύτερα ο ένας με τον άλλον, βλέποντας την ισχύ εν τη ενώσει. Θεωρώ ότι το αφρικανικό διαβατήριο, για παράδειγμα, θα βοηθήσει την προώθηση των μετακινήσεων στην Αφρική και θα λειτουργήσει ως κίνητρο για την ενίσχυση των υποδομών σε τομείς όπως οι μεταφορές, και όχι μόνον... Νομίζω πως ένας από τους λόγους για την έξοδο της Βρετανίας από την ΕΕ είναι ότι δεν εντάχθηκε πλήρως στην ΕΕ και ότι ακόμη λειτούργησε με το δικό της νόμισμα, ενώ τα περισσότερα μέλη χρησιμοποιούν το ευρώ...».
Οι προσπάθειες πάντως για τη δημιουργία μίας αφρικανικής ζώνης ελεύθερου εμπορίου (CTFA), παρά τις τελευταίες αποφάσεις, δεν είναι βέβαιο ότι θα ευοδωθούν μέχρις εσχάτων ή έστω σύμφωνα με τους προγραμματικούς στόχους. Αλλωστε, οι ευσεβείς πόθοι, τα σχέδια επί χάρτου και οι αποφάσεις Συνόδων που αφορούν την εξυπηρέτηση των κοινών στόχων, ανατρέπονται ενίοτε, αν όχι συχνά, από τις αντιθέσεις που αντικειμενικά εκδηλώνονται στο πλαίσιο του καπιταλιστικού ανταγωνισμού και της διεθνοποιημένης καπιταλιστικής οικονομίας. Χαρακτηριστικό δε είναι ότι τις τελευταίες δεκαετίες λειτουργούν οκτώ περιφερειακά μπλοκ οικονομικού χαρακτήρα σε όλη την ήπειρο, με ενδεικτική την περίπτωση της Οικονομικής Κοινότητας Χωρών Δυτικής Αφρικής (ECOWAS) που έχει ήδη προωθήσει το στόχο της περιοχής ελεύθερου εμπορίου...
Οπως χαρακτηριστικό σχεδίων που μένουν στα χαρτιά είναι και το γεγονός ότι το 2007 στη Διάσκεψη Κορυφής της Αφρικανικής Ενωσης στην Γκάνα είχε συζητηθεί και αποφασιστεί η δημιουργία μίας κοινής αφρικανικής κυβέρνησης με πρότυπο τις ΗΠΑ. Ωστόσο, το σχέδιο για τη δημιουργία των Ηνωμένων Πολιτειών Αφρικής για μια σειρά από λόγους και αντιθέσεις συμφερόντων δεν περπάτησε, χωρίς ωστόσο να αποκλείεται να επανέλθει στο προσκήνιο, όταν τα ισχυρότερα μονοπώλια και οι αστικές τάξεις των χωρών αυτών, κρίνουν αλλιώς.
Οπως και να 'χει, το ζήτημα σε όλα αυτά τα σχέδια είναι πως αυτοί που τα καταστρώνουν, ως επί το πλείστον αστικές κυβερνήσεις και μονοπώλια, κινούνται με βασική επιδίωξη την προώθηση συμφερόντων που εξ ορισμού είναι αντίθετα με εκείνα της εργατικής τάξης και των λαϊκών στρωμάτων. Και η Αφρική, αν μη τι άλλο, είναι μια πολύ χαρακτηριστική περίπτωση για το πώς τα κάθε λογής σχέδια των μονοπωλίων περνάνε κυριολεκτικά πάνω από το πτώμα των λαών. Είτε με τεράστια οικονομικά μπλοκ, είτε με πολέμους, είτε με «ειρήνη» που αποτελεί συνέχιση των συρράξεων με άλλα μέσα, είτε με όλα αυτά μαζί...