Ο Ρώσος υπουργός εξωτερικών, Σ. Λαβρόφ |
Νέα δεδομένα τίθενται επί τάπητος στο πεδίο των ενδοϊμπεριαλιστικών αντιπαραθέσεων με τη ρωσική πρόταση να δεχθεί η συριακή ηγεσία να τεθεί το χημικό της οπλοστάσιο υπό διεθνή έλεγχο. Οπως δήλωσε μετά το τέλος της συνάντησής του με τον Σύρο ομόλογό του, Ουαλίντ Μουάλεμ, ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, ζητήθηκε από τη συριακή ηγεσία να συναινέσει, σε δεύτερη φάση, στην καταστροφή του οπλοστασίου και να συμμετάσχει στη Συνθήκη για τη Μη Διάδοση των Χημικών Οπλων.
Θετική ήταν η πρώτη συριακή αντίδραση καθώς ο Ουαλίντ Μουάλεμ καλωσόρισε την «πρωτοβουλία». Ετοιμο να «παρακολουθήσει από κοντά και με σοβαρότητα τη ρωσική πρόταση» δήλωνε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Το θέμα είχε φέρει στο προσκήνιο, ώρες νωρίτερα, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Τζον Κέρι, ο οποίος απαντώντας σε ερώτηση δημοσιογράφου για «το τι μπορεί να κάνει η συριακή ηγεσία για να αποτρέψει τις αεροπορικές επιδρομές» είχε πει ότι «θα μπορούσε να παραδώσει το σύνολο του χημικού της οπλοστασίου, μέσα στην επόμενη εβδομάδα». Αμερικανοί αξιωματούχοι είχαν σπεύσει να διευκρινίσουν ότι δεν πρόκειται για πρόταση αλλά για «ρητορικό επιχείρημα», μια διευκρίνιση της οποίας το περιεχόμενο μένει να αποδειχτεί.
«Τεράστιο βήμα» χαρακτήρισε ο Βρετανός πρωθυπουργός, Ντ. Κάμερον, το ενδεχόμενο να καταστραφούν υπό διεθνή έλεγχο τα χημικά όπλα του συριακού καθεστώτος, συμπληρώνοντας όμως ότι μπορεί να πρόκειται για μια νέα «τακτική διάσπασης της προσοχής και καθυστέρησης». Από την άλλη, εντονότατη δυσφορία προκάλεσε η εξέλιξη στους Σύρους αντικαθεστωτικούς, με τον επικεφαλής του λεγόμενου «Ελεύθερου Συριακού Στρατού», Σελίμ Ιντρίς, να υποστηρίζει ότι πρόκειται μόνο για ελιγμό χρόνου και να επαναλαμβάνει το αίτημα για στρατιωτική εξωτερική επέμβαση.
Στο θέμα αναφέρθηκε και ο ΓΓ του ΟΗΕ, Μπαν Γκι Μουν. Τόνισε ότι εφόσον η έκθεση των επιθεωρητών του Οργανισμού επιβεβαιώσει τη χρήση χημικών την 21η Αυγούστου, τότε ο ίδιος θα θέσει στο Συμβούλιο Ασφαλείας σχέδιο ψηφίσματος που θα προβλέπει τον ορισμό μιας συγκεκριμένης ζώνης εντός συριακού εδάφους όπου υπό την εποπτεία του ΟΗΕ θα ζητηθεί η καταστροφή του συριακού χημικού οπλοστασίου.
Κατά τη συνάντηση στη Μόσχα, ο Λαβρόφ επανέλαβε ότι η εξαπόλυση αεροπορικών επιδρομών θα προκαλέσει «έκρηξη τρομοκρατίας» στην ευρύτερη περιοχή και επανέλαβε, μαζί με τον Μουάλεμ, το αίτημα να επανέλθει η συζήτηση στην εξεύρεση πολιτικής λύσης. Ο Μουάλεμ ευχαρίστησε τη Ρωσία «για τις προσπάθειες να αποφευχθεί ένα πλήγμα κατά του συριακού λαού».
Την προειδοποίηση ότι ενδεχόμενα αεροπορικά πλήγματα κατά της χώρας του θα αποτελέσουν «άμεση ενίσχυση της "Αλ Κάιντα"» και θα προκαλέσουν μεγαλύτερη αστάθεια και διάχυση της τρομοκρατίας διατύπωσε κατά τη διάρκεια συνέντευξής του στο τηλεοπτικό δίκτυο CBS και ο Σύρος Πρόεδρος. Ο Μπάσαρ αλ Ασαντ υπογράμμισε ότι όλη η περιοχή της Μέσης Ανατολής βρίσκεται «στο χείλος της έκρηξης» και ότι το τίμημα μιας αεροπορικής επίθεσης θα είναι μεγάλο και ότι όποιος την απεργάζεται «δεν σκέφτεται σοφά απέναντι στους τρομοκράτες» και δεν αντιλαμβάνεται τις συνέπειες.
Προειδοποίησε ότι μετά από μια τέτοια ενέργεια, θα πρέπει «ν' αναμένονται τα πάντα» διευκρινίζοντας, με νόημα, ότι «η συριακή κυβέρνηση δεν είναι ο μόνος παίχτης στην περιοχή» καθώς υπάρχουν πολλές άλλες φατρίες, μέρη και πολλές διαφορετικές ιδεολογίες αποφεύγοντας επισταμένα να διευκρινίσει αν αναφέρεται σε συμμάχους της συριακής ηγεσίας, όπως η λιβανική σιιτική «Χεζμπολάχ» ή σε κάτι άλλο. Τέλος, επανέλαβε κατηγορηματικά ότι η Δαμασκός δεν εμπλέκεται στη χρήση χημικών κατά την επίθεση της 21ης Αυγούστου και τόνισε ότι μέχρι στιγμής οι ΗΠΑ δεν έχουν παρουσιάσει καμία απόδειξη, πέραν αμφιβολίας, ότι για την τραγωδία αυτή ευθύνεται ο συριακός στρατός.
Την προπαγανδιστική του εκστρατεία υπέρ της εξαπόλυσης αεροπορικών επιδρομών κατά της Συρίας συνεχίζει, από την πλευρά του, και ο Λευκός Οίκος. Μετά τη δημοσιοποίηση σχετικού βίντεο (όπου πάλι δεν αποδεικνύει ποιος έκανε χρήση χημικών αφού καταγράφονται μόνο τα θύματα) ο Μπαράκ Ομπάμα επρόκειτο να δώσει συνεντεύξεις σε σειρά παναμερικανικών δικτύων, χτες. Σήμερα αναμένεται να προχωρήσει σε διάγγελμα. Επίσης, ο Λευκός Οίκος γνωστοποίησε ότι μετά την ανακοίνωση των 11 στο πλαίσιο του G20, την περασμένη βδομάδα, υπάρχουν άλλες 14 χώρες οι οποίες υπογράφουν κείμενο όπου καταγγέλλεται η χρήση χημικών όπλων και τονίζεται η αναγκαιότητα «σθεναρούς αντίδρασης από τη διεθνή κοινότητα», χωρίς όμως να γίνεται λόγος για στρατιωτική επέμβαση.
Το νέο κείμενο, σύμφωνα με το Λευκό Οίκο, υπογράφουν οι Δανία, Μαρόκο, Κατάρ, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Εσθονία, Κροατία, Ουγγαρία, Κόσσοβο, Ονδούρα, Ρουμανία, Λετονία, Αλβανία, Λιθουανία αλλά και Γερμανία, η οποία δεν είχε υπογράψει το κείμενο στο πλαίσιο του G20. Η αλλαγή αυτή έχει ξεσηκώσει θύελλα επικρίσεων σε βάρος της καγκελαρίου Μέρκελ, λίγες μέρες πριν από τις γερμανικές εκλογές.
Ταυτόχρονα, τόσο ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Τζον Κέρι, όσο και η σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας, Σούζαν Ράις, συνέχιζαν να επαναλαμβάνουν την επωδό περί «σύντομης και αποτελεσματικής επέμβασης» που «δεν θα ομοιάζει με το Ιράκ ή το Αφγανιστάν» και δεν θα συμπεριλαμβάνει «χερσαίες δυνάμεις». Παρ' όλα αυτά, μέχρι στιγμής, οι «συσχετισμοί» εντός του Κογκρέσου δεν φαίνεται να ευνοούν τον Ομπάμα. Η ψηφοφορία στη Γερουσία αναμένεται αύριο, Τετάρτη, και στη Βουλή των Αντιπροσώπων την επόμενη βδομάδα.
Η Υπατη Αρμοστής του ΟΗΕ για τα ανθρώπινα δικαιώματα, όπως και το μέλος της επιτροπής ελέγχου για τα ανθρώπινα δικαιώματα στη Συρία, πρώην γενική εισαγγελέας του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, Κάρλα ντελ Πόντε, εξέφραζαν σοβαρές αμφιβολίες για το κατά πόσο μπορεί να εντοπιστεί ο δράστης της επίθεσης με χημικά. Συμπλήρωναν δε ότι σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν γίνει εκατέρωθεν στη Συρία και ότι μια στρατιωτική επιδρομή «θα έκανε ακόμη χειρότερη την κατάσταση».