Στην εκκίνηση του προγράμματος «ποσοτικής χαλάρωσης» της νομισματικής πολιτικής προχωρά από αύριο, Δευτέρα 9 Μάρτη, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), έχοντας ως στόχο την τόνωση των επενδύσεων και της καπιταλιστικής ανάκαμψης στην Ευρωζώνη. Στα 60 δισ. ευρώ ανά μήνα εκτιμώνται σήμερα τα δωρεάν κεφάλαια που θα χορηγηθούν στους τραπεζικούς ομίλους, οι οποίοι με τη σειρά τους, στο βαθμό βέβαια που θα υπάρξει και η ανάλογη ζήτηση, θα αναλάβουν να τα μοιράσουν δανειοδοτώντας τα ευρωπαϊκά μονοπώλια. Η διάρκεια του προγράμματος θα κρατήσει τουλάχιστον μέχρι το Σεπτέμβρη του 2016, ενώ το συνολικό ποσό που θα χορηγηθεί εκτιμάται στα 1,1 τρισ. ευρώ.
Η συμμετοχή των τραπεζών της Ευρωζώνης υπόκειται σε συγκεκριμένους κανόνες και κριτήρια, που αφορούν την επιλεξιμότητα των τίτλων (κρατικά και ιδιωτικά ομόλογα) που γίνονται αποδεκτοί ως ενέχυρα προκειμένου να αποδοθεί η ρευστότητα στους επιχειρηματικούς ομίλους. Τα εν λόγω χρεόγραφα αποσύρονται από τις τράπεζες. Επιπλέον, οι κεντρικές τράπεζες και η ΕΚΤ δε θα μπορούν να αγοράσουν πάνω από το 33% του χρέους ενός κράτους, γεγονός που από μόνο του είναι αποτρεπτικό για νέες σημαντικές αγορές ελληνικών κρατικών ομολόγων, καθώς η ΕΚΤ ήδη κατέχει σημαντικά ποσά. Σε αυτό το πλαίσιο, τα ποσά αυτά θα πρέπει προηγουμένως να αποπληρωθούν και στη συνέχεια, εφόσον συντρέξουν και μια σειρά από άλλες αντιλαϊκές προϋποθέσεις, η ΕΚΤ ενδέχεται να εντάξει και την Ελλάδα στο περιβόητο πρόγραμμα «ποσοτικής χαλάρωσης» των μονοπωλίων της.
Μεταρρυθμίσεις βελτίωσης του επιχειρηματικού περιβάλλοντος
Σε κάθε περίπτωση, η τόνωση των καπιταλιστικών επενδύσεων και της ανάκαμψης προβλέπει συνδυασμό αντιλαϊκών μέτρων. Ο πρόεδρος της ΕΚΤ, Μ. Ντράγκι, υπογράμμισε ότι «προκειμένου να αυξηθούν οι επενδύσεις, να ενισχυθεί η δημιουργία θέσεων εργασίας και να επιταχυνθεί η παραγωγικότητα» απαιτούνται τα παρακάτω:
- «Αποφασιστική εφαρμογή μεταρρυθμίσεων στις αγορές προϊόντων και εργασίας». Επίσης, η ανάληψη δράσεων για τη βελτίωση του «επιχειρηματικού περιβάλλοντος». Σύμφωνα με τον Μ. Ντράγκι, «είναι σημαντικό οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις να τεθούν σε εφαρμογή γρήγορα, με αξιόπιστο και αποτελεσματικό τρόπο», προκειμένου να «ενθαρρυνθούν οι επιχειρήσεις να προχωρήσουν σήμερα σε περισσότερες επενδύσεις, επισπεύδοντας την οικονομική ανάκαμψη».
- «Οι δημοσιονομικές πολιτικές θα πρέπει να στηρίζουν την οικονομική ανάκαμψη και ταυτόχρονα να συμμορφώνονται με το Σύμφωνο Σταθερότητας». Σύμφωνα με τον κεντρικό τραπεζίτη της Ευρωζώνης, «η πλήρης και συνεπής εφαρμογή του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης αποτελεί σημαντικό παράγοντα για την εμπιστοσύνη στο δημοσιονομικό πλαίσιο». Επιβεβαιώνεται, δηλαδή, ότι το μείγμα αντιλαϊκής πολιτικής που προωθείται αφορά στην τόνωση των επενδύσεων και της ανάκαμψης σε συνδυασμό με τα ενισχυμένα μέτρα δημοσιονομικής εποπτείας, τα μνημόνια διαρκείας που ισχύουν σε ολόκληρη την ΕΕ.