Ενώ διευρύνεται το ενδιαφέρον των ΗΠΑ
ΝΕΑ ΥΟΡΚΗ.--
Ολα δείχνουν ότι οι διεργασίες για τη «διευθέτηση» του Κυπριακού φουντώνουν με γοργούς ρυθμούς και, ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα, θα αποτυπώσουν όλο το βάθος και την ένταση των ενδοϊμπεριαλιστικών ανταγωνισμών που απλώνονται απειλητικά πάνω από όλη τη Νοτιοανατολική Μεσόγειο.
Οι λιγοστές πληροφορίες για την άτυπη τριμερή συνάντηση που είχαν την Τρίτη στη Νέα Υόρκη οι ΥΠΕΞ των «εγγυητριών δυνάμεων» της Κύπρου (Ελλάδας Νίκος Κοτζιάς, Τουρκίας Μεβλούτ Τσαβούσογλου και Βρετανίας Τζέρεμι Χαντ) την περιγράφουν ως «διερευνητική». Η κυπριακή εφημερίδα «Cyprus Mail», επικαλούμενη ελληνική διπλωματική πηγή, μετέδιδε χτες ότι οι τρεις πλευρές «συζήτησαν την εξωτερική διάσταση του Κυπριακού, ειδικά τα ζητήματα των εγγυήσεων και της ασφάλειας». Σύμφωνα δε με άλλα ΜΜΕ, η Τουρκία εμφανιζόταν πιο δεκτική στο λεγόμενο «πλαίσιο Γκουτέρες» (πλέγμα προτάσεων που διαμορφώθηκε κατά τις διαβουλεύσεις στο Κραν Μοντανά, διευρύνοντας όσους θα «συμβάλλουν» στην «ασφάλεια της Κύπρου»). Πάντως, ενδεικτική της ενδοαστικής συζήτησης που αναπτύσσεται και εντός της Τουρκίας είναι η κριτική που ασκείται στην κυβέρνηση Ερντογάν για επιλογές που εμποδίζουν τη λύση του Κυπριακού προς όφελος της Τουρκίας. Για παράδειγμα, ανάλυση του Μετίν Μουνίρ μιλούσε για τις «παράλογες και υπερβολικές απαιτήσεις της τουρκικής πλευράς», όπως τη «συνέχιση των εγγυήσεων, που περιλαμβάνει και το δικαίωμα μονομερούς επέμβασης». Την ίδια στιγμή, συμπλήρωνε ότι η Τουρκία δεν χρειάζεται ούτε συμφωνία εγγυήσεων ούτε στρατιώτες στην Κύπρο για να κάνει στρατιωτική επέμβαση, αν το κρίνει απαραίτητο. «Στις μέρες μας ένα κράτος για να παρέμβει σε ένα άλλο κράτος είναι αρκετό να είναι δυνατό, δεν έχει ανάγκη τις συμφωνίες εγγυήσεων. Παράδειγμα σε αυτό είναι η επέμβαση της Τουρκίας στη Συρία, των ΗΠΑ στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν, της Σαουδικής Αραβίας στην Υεμένη», εξηγούσε ενδεικτικά.
Στο μεταξύ, ο Κύπριος ΥΠΕΞ Νίκος Χριστοδουλίδης είχε συνάντηση με τον Γουές Μίτσελ, βοηθό υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ αρμόδιο για Ευρωπαϊκές και Ευρασιατικές Υποθέσεις, την οποία συνάντηση περιέγραψε ως «πολύ δημιουργική, παραγωγική, εποικοδομητική και, το πιο σημαντικό, με αποτελέσματα», τα οποία «θα ανακοινωθούν πολύ σύντομα και αποδεικνύουν στην πράξη τη στρατηγική σημασία της σχέσης μας», τη συνεργασία των δύο χωρών για «την προώθηση μιας θετικής ατζέντας» σε όλη την περιοχή της Ν/Α Μεσογείου. Διευκρίνισε ακόμα ότι οι ανακοινώσεις θα αφορούν «και θέματα ασφάλειας και θέματα Ενέργειας και πολιτικά θέματα, αλλά και γενικότερα την αντίληψη των δύο χωρών σε σημαντικό αριθμό θεμάτων που απασχολούν είτε τη διεθνή κοινότητα είτε ειδικότερα την Ανατολική Μεσόγειο».
Απαντώντας σε σχετικές ερωτήσεις δημοσιογράφων, ο Ν. Χριστοδουλίδης δήλωσε ότι η «δραστηριοποίηση του αμερικανικού παράγοντα» στο Κυπριακό αφορά «ένα ενδιαφέρον που είναι διαχρονικό», «που προκύπτει και από τη σχέση των ΗΠΑ με την Τουρκία», κάνοντας ειδική αναφορά και στην «ιδιαίτερη προσέγγιση που πρέπει να υπάρξει για την ειρηνευτική δύναμη, γιατί αφορά ευρύτερα την περιοχή και δεν ενδιαφέρει αποκλειστικά την Κυπριακή Δημοκρατία και τις ΗΠΑ. Είναι ένα θέμα που αφορά γενικότερα και άλλα κράτη της περιοχής μας».
Αργότερα, ο εκπρόσωπος της κυπριακής κυβέρνησης, Πρόδρομος Προδρόμου, ανακοίνωσε ότι μέσα στον Οκτώβρη ο Ν. Χριστοδουλίδης θα συναντήσει επίσημα τον Αμερικανό ομόλογό του, Μάικ Πομπέο. Ο Προδρόμου μετέφερε την ελπίδα της Λευκωσίας «ότι σε αυτήν τη συνάντηση μπορεί να γίνουν και κάποιες σημαντικές συμφωνίες» και επισήμανε ότι «είναι όμως ήδη αισθητή (...) η αναβάθμιση των σχέσεων της Κύπρου με τις ΗΠΑ».
Να σημειωθεί πάντως ότι το αυξημένο αμερικανικό ενδιαφέρον για το Κυπριακό και γενικά τη Ν/Α Μεσόγειο αναδεικνύουν και οι ενεργειακές μπίζνες που «κλείνουν» κι άλλοι αμερικανικοί κολοσσοί: Οπως ανακοινώθηκε, η αμερικανική εταιρεία «Rowan» υπέγραψε συμβόλαιο μίσθωσης πλωτής αυτοανυψούμενης εξέδρας με την Τουρκική Εταιρεία Πετρελαίων (ΤΡΑΟ), με στόχο τη γεώτρηση σε «δύο σημεία στη Μεσόγειο» και «για χρονική διάρκεια που υπολογίζεται μεταξύ 100 και 140 ημερών».
Ανακοίνωση της εταιρείας αναφέρει ότι «το συμβόλαιο αναμένεται να τεθεί σε ισχύ στο τέλος του 2018». Η «Rowan» διαθέτει 27 αυτοανυψούμενες εξέδρες και τέσσερα πλωτά γεωτρύπανα, ειδικά εξοπλισμένα για γεωτρήσεις σε μεγάλα βάθη. Ο στόλος της έχει παρουσία στον Κόλπο του Μεξικού, στη Βόρεια Θάλασσα (Βρετανία και Νορβηγία), στη Μέση Ανατολή, στη Μεσόγειο και στο Τρινιντάντ.