Με διακηρυγμένο στόχο την αύξηση της λεγόμενης ανταγωνιστικότητας και με κεντρικό μοχλό τη μείωση του κόστους παραγωγής, η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ προχωρά σε νέες και ακόμη μεγαλύτερες φοροαπαλλαγές στο μεγάλο κεφάλαιο. Αυτά που δε θα πληρώσει το μεγάλο κεφάλαιο, θα κληθούν να καταβάλουν τα εργαζόμενα νοικοκυριά και οι συνταξιούχοι είτε μέσω των «παραδοσιακών» τρόπων είτε με τη «νέα» φιλοσοφία της κυβέρνησης, που - σύμφωνα με την εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού 2002 - είναι «η μεταφορά φορολογικού βάρους από την ενδιάμεση παραγωγή στην τελική κατανάλωση» (διάβαζε στα ευρω-βίωτα νοικοκυριά της χώρας).
Με βάση το νέο κρατικό προϋπολογισμό, η κυβέρνηση προϋπολογίζει για το 2002 να εισπράξει το δημόσιο το ποσό των 38,9 δισ. ευρώ (αύξηση 6,1%), με τη μερίδα του λέοντος να προέρχεται από την υπερφορολόγηση των λαϊκών εισοδημάτων. Ετσι, οι έμμεσοι φόροι θα συνεισφέρουν με 20,7 δισ. ευρώ (αύξηση 5,3%) και οι άμεσοι φόροι με 14,6 δισ. ευρώ (αύξηση 7,2%), ενώ τα μη φορολογικά έσοδα (μεταξύ αυτών και οι εισπράξεις από την εκποίηση περιουσιακών στοιχείων του δημοσίου) εκτιμούνται σε 3,6 δισ. ευρώ (αύξηση 6,3%).
Από τα αναλυτικά στοιχεία, προκύπτει η φιλομονοπωλιακή πολιτική της κυβέρνησης και ο βαθιά ταξικός χαρακτήρας του προϋπολογισμού.
Συγκεκριμένα, η κυβέρνηση προϋπολογίζει να εισπράξει το 2002:
- 14,6 δισ. ευρώ από άμεσους φόρους (αύξηση 7,2%, δηλαδή θα εισπραχθούν πρόσθετοι άμεσοι φόροι 977 εκατ. ευρώ ή 333 δισ. δρχ.). Από το ποσό αυτό τα 6,5 δισ. ευρώ θα καταβάλουν τα φυσικά πρόσωπα (εργαζόμενοι, συνταξιούχοι, μικρομεσαίοι επαγγελματίες) έναντι μόλις 4,6 δισ. που υπολογίζεται να εισπραχτούν από τα νομικά πρόσωπα, δηλαδή από τις μεγάλες επιχειρήσεις. Στη συγκεκριμένη περίπτωση η εντεινόμενη φιλομονοπωλιακή πολιτική προκύπτει από το γεγονός ότι για το 2002 η αύξηση του φόρου στα εργαζόμενα νοικοκυριά θα φτάσει σε σύγκριση με φέτος σε 7,7% έναντι αύξησης μόλις 6,3% του φόρου στα κέρδη των επιχειρήσεων. Η πραγματικότητα είναι ακόμη χειρότερη για τους εργαζόμενους και καλύτερη για τους κεφαλαιοκράτες, καθώς όπως ομολογεί η κυβέρνηση με την εισηγητική έκθεση ο φόρος στο εισόδημα των νομικών προσώπων για το 2001 «υστέρησε κατά 801,17 εκατ. ευρώ». Ομολογούν και οι ίδιοι ότι οι μεγάλες επιχειρήσεις για κάθε 100 δρχ. φόρο που τους αναλογούσε κατέβαλαν μόλις 84,3 δρχ. (!!!). «Υστέρηση» είχαν φέτος και τα έσοδα από τις «ειδικές κατηγορίες φόρου εισοδήματος» (δηλαδή από το φόρο στους τόκους των ομολόγων, των καταθέσεων κλπ.), που ήταν χαμηλότερα κατά 25% από αυτά που είχαν προϋπολογίσει. Στην αντίπερα όχθη τα εργαζόμενα νοικοκυριά, παρά τις δυσβάστακτες επιταγές των κυβερνώντων, εκπλήρωσαν με το παραπάνω τους στόχους του φετινού προϋπολογισμού, αφού όπως ομολογείται και στην εισηγητική έκθεση, το 2001 τα φυσικά πρόσωπα πλήρωσαν 8,2% περισσότερους φόρους σε σχέση με το στόχο(!!!). Σα να μην έφτανε αυτό, η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ μειώνει και για το 2002 το φόρο στο μεγάλο κεφάλαιο, ταυτόχρονα περιορίζει τις... απαιτήσεις της από αυτό και μετακυλίει και το πρόσθετο βάρος «στα μόνιμα υποζύγια».
- 20.666,18 δισ. ευρώ από έμμεσους φόρους (αύξηση 5,3% δηλαδή 1.045 εκατ. ευρώ ή 356 δισ. δρχ. σε σχέση με φέτος), που βαρύνουν την τελική κατανάλωση χωρίς καμία διάκριση εισοδημάτων και βέβαια πληρώνονται από τα εργαζόμενα νοικοκυριά και τους συνταξιούχους. Για κάθε 100 δρχ. φόρου που πληρώθηκε φέτος, οι 59 δρχ. προέρχονται από την έμμεση φορολογία, γεγονός που δείχνει μια ακόμη πτυχή του αντιλαϊκού, ταξικού προσανατολισμού των προϋπολογισμών. Για το 2001 αυξημένα σε σχέση με τις προβλέψεις είναι τα έσοδα από τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης, καθώς και τα τέλη κυκλοφορίας οχημάτων του 2002 που πληρώθηκαν φέτος μέσα στο 2001. Αντίθετα και εδώ «υστέρηση» εσόδων παρουσίασε και πάλι το μεγάλο κεφάλαιο, καθώς η κυβέρνηση φρόντισε να μειώσει στο μισό το φόρο πάνω στο χρηματιστηριακό τζόγο. Αγνωστο για ποιο λόγο η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ «ξέχασε» να βάλει στον προϋπολογισμό του 2002 τα ποσά του φόρου που θα εισπραχτούν στις συναλλαγές στο χρηματιστήριο. Ετσι κι αλλιώς και εδώ οι εργαζόμενοι θα αναπληρώσουν την ...«υστέρηση». Ο ΦΠΑ για το 2002 θα φτάσει σε 11,7 δισ. ευρώ με ετήσια αύξηση 8,4%.
- 3.435,07 δισ. ευρώ από άλλες πηγές, που είναι αυξημένα κατά 6,3% ή 214,24 δισ. δραχμές και στο μεγαλύτερο μέρος θα προέλθουν από την εκποίηση της δημόσιας περιουσίας. Οπως ομολόγησε και ο υπουργός Οικονομίας Ν. Χριστοδουλάκης, η κυβέρνηση προϋπολογίζει να εισπράξει το 2002 από τις ιδιωτικοποιήσεις και μετοχοποιήσεις 750 δισ. δραχμές δηλαδή 2,2 δισ. ευρώ.