Στα Σκόπια χτες ο Αμερικανός υφυπουργός Εξωτερικών
Από τη χτεσινή συνάντηση του Αμερικανού ΥΦΥΠΕΞ με τον Ζ. Ζάεφ |
Πιέσεις για επίσπευση της διαδικασίας διαπραγμάτευσης με στόχο τη βραχυπρόθεσμη εξεύρεση λύσης στο θέμα της συνταγματικής ονομασίας της ΠΓΔΜ μεταξύ Σκοπίων και Αθήνας άσκησε χτες ο Αμερικανός υφυπουργός Εξωτερικών αρμόδιος για θέματα Ευρώπης και Ευρασίας, Ααρον Γουές Μίτσελ, στο πλαίσιο περιοδείας που ξεκίνησε τη Δευτέρα σε χώρες των Βαλκανίων και την Κύπρο, που έχει ως στόχο να «σπρώξει» την ένταξη των κρατών της περιοχής σε ΝΑΤΟ και ΕΕ.
Ο Μίτσελ, σε συνέντευξη Τύπου που έδωσε χτες στα Σκόπια μαζί με τον πρωθυπουργό της ΠΓΔΜ, Ζόραν Ζάεφ, τόνισε πως οι ΗΠΑ «υποστηρίζουν τις προσπάθειες "Μακεδονίας" και Ελλάδας για εξεύρεση κοινής λύσης στο θέμα του ονόματος», επισημαίνοντας πως «η μόνη διαρκής λύση είναι η κοινή λύση». Εκτίμησε τα «τρομερά βήματα» που έχουν κάνει τα Σκόπια στη διαπραγμάτευση με την Ελλάδα, διακρίνοντας ακολούθως μία «καταπληκτική ευκαιρία, τη μεγαλύτερη που είχε υπάρξει ποτέ» για την εξεύρεση λύσης. Ερωτηθείς αν οι ΗΠΑ θα συμπεριληφθούν στο παζάρι για την επίτευξη συμφωνίας, είπε πως η Ουάσιγκτον στηρίζει τις προσπάθειες και τη διαδικασία που έχει ξεκινήσει, «αλλά εναπόκειται στις δύο χώρες να βρουν μία λύση».
«Νομίζω πως πρέπει να μάθουμε από τις εμπειρίες του παρελθόντος και να αδράξουμε τη στιγμή», είπε χαρακτηριστικά ο Μίτσελ, εκφράζοντας για τα Βαλκάνια «ενεργό ενδιαφέρον και στρατηγικά και πολιτικά... από την προοπτική της ΕΕ και του ΝΑΤΟ». Δήλωσε «ενθαρρυμένος» από τα βήματα Σκοπίων και Αθήνας», τονίζοντας πως οι ΗΠΑ «θέλουν να είναι υποστηρικτικές αλλά με το σωστό τρόπο». Εκτίμησε τέλος ότι η διαδικασία βρίσκεται «στο τελικό στάδιο».
Ο Ζ. Ζάεφ, από την πλευρά του, εξέφρασε την ελπίδα ότι θα επιτευχθεί λύση και με την Ελλάδα, όπως επιτεύχθηκε με τη Βουλγαρία, και πως αυτή θα είναι «αποδεκτή και από τις δύο πλευρές και θα προστατεύει την αξιοπρέπεια και την ταυτότητα». Πρόσθεσε ότι «θα συνεχίσουμε τις διαπραγματεύσεις, αλλά αν υπάρξει κάποιο πρόβλημα, αναμένουμε και πάλι πως οι φίλοι μας θα μας βοηθήσουν». Αναφερόμενος στο προσχέδιο συμφωνίας που ετοιμάζεται από τη μεριά της Ελλάδας, ο πρωθυπουργός της ΠΓΔΜ είπε πως το έγγραφο «θα χρησιμοποιηθεί, αν είναι χρήσιμο, με οποιονδήποτε τρόπο, εντούτοις η διαδικασία μέσω του διαπραγματευτή του ΟΗΕ, Μάθιου Νίμιτς, είναι η πιο ζωτική». Εμφανίστηκε, τέλος, αισιόδοξος ότι τον Απρίλη η χώρα του θα πάρει μία «σαφή σύσταση για έναρξη της ενταξιακής διαπραγμάτευσης» με την ΕΕ και ότι στη ΝΑΤΟική Σύνοδο Κορυφής του Ιούλη η ΠΓΔΜ θα γίνει το 30ό μέλος του Βορειοατλαντικού Συμφώνου.
Στο μεταξύ σε δηλώσεις του τη Δευτέρα ο υπουργός Εξωτερικών της ΠΓΔΜ Ν. Ντίμιτροφ, μίλησε για ανάγκη Ελλάδα και ΠΓΔΜ να μοιραστούν πέρα από τη γεωγραφική περιοχή της Μακεδονίας και την «πολιτιστική κληρονομιά» της, «ακόμη και όταν υπό τον όρο αυτόν σημαίνουν διαφορετικά πράγματα ή θέτουν διαφορετική έμφαση».
Σήμερα ο Α. Μίτσελ αξιωματούχος αναμένεται στο Βελιγράδι, αύριο στην Αθήνα και μεθαύριο στην Κύπρο, όπου θα προωθήσει κυρίως τα συμφέροντα αμερικανικών μονοπωλίων που δραστηριοποιούνται στον τομέα της Ενέργειας.
Σε αυτό το φόντο, σύμφωνα με πληροφορίες, στις 22 - 23 Μάρτη αναμένεται να γίνει το ταξίδι του Ελληνα ΥΠΕΞ Ν. Κοτζιά στα Σκόπια, όπου αναμένεται να παρουσιάσει το προσχέδιο της διμερούς συμφωνίας σε επαφές με την πολιτική ηγεσία της χώρας. Ταυτόχρονα, στην Αθήνα υπάρχουν αναφορές ότι η κυβέρνηση ετοιμάζεται να φέρει λίγο πριν ή μετά το Πάσχα στη Βουλή το σχέδιο που θα παρουσιάσει στους Σκοπιανούς.
Την ίδια ώρα, στα Σκόπια, άρθρο στο τοπικό πολιτικό περιοδικό «FOKUS», που υπογράφει ο αρχισυντάκτης του, Ζόραν Ντιμίτροφσκι, μεταφέροντας «παρασκήνιο» από τις πρόσφατες επισκέψεις του πρωθυπουργού και του Προέδρου της ΠΓΔΜ, Ζάεφ και Ιβανόφ, στην Αγκυρα, για επαφές με τους Τούρκους ομολόγους τους, Γιλντιρίμ και Ερντογάν, αναφέρει ότι σύμφωνα με πηγές που μετείχαν στις συνομιλίες, η τουρκική πλευρά συνέστησε στην ΠΓΔΜ να μην αλλάξει το συνταγματικό της όνομα («Δημοκρατία της Μακεδονίας») για να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ.
Σύμφωνα με το άρθρο, για να στηρίξει αυτή τη θέση της η τουρκική πλευρά επικαλέστηκε τις δικές της εμπειρίες από το ΝΑΤΟ και κυρίως το γεγονός πως η Συμμαχία δεν υποστηρίζει την τουρκική στρατιωτική επιχείρηση εναντίον των Κούρδων στη Συρία, οι οποίοι, κατά την Αγκυρα, απειλούν την ασφάλεια και την κυριαρχία του τουρκικού κράτους. «Με το παράδειγμα αυτό, η Τουρκία προφανώς θέλει να μας πει πως το ΝΑΤΟ δεν θα μας βοηθήσει σε περίπτωση που αντιμετωπίσουμε κρίση ασφαλείας και, επομένως, δεν υπάρχει λόγος να αλλάξουμε το όνομα για να γίνουμε μέλος της Συμμαχίας», αναφέρει ο αρθρογράφος, παίρνοντας ωστόσο αποστάσεις από την τουρκική επιχειρηματολογία.
Παραπέρα, το περιοδικό σημειώνει ότι «η Ουάσιγκτον διαθέτει την ισχύ για τη διαγραφή και την αναχρηματοδότηση του τεράστιου ελληνικού χρέους, για την ισορροπία των δυνάμεων στη Μεσόγειο και για την επίλυση του Κυπριακού. Δεν θα ήταν ανακάλυψη αν λέγαμε ότι η επίλυση του θέματος της ονομασίας εξαρτάται από τους Αμερικανούς. Η ρωσική επιρροή στην Ελλάδα δεν είναι μικρή, αλλά σήμερα περιορίζεται σε ορισμένους εθνικιστικούς κύκλους της δεξιάς και της αριστεράς, μέσω ρωσικών συμφερόντων στη Θεσσαλονίκη. Από την άλλη πλευρά, οι ΗΠΑ το τελευταίο διάστημα έχουν βελτιώσει τις σχέσεις τους με την Αθήνα, λόγω της ρωσοτουρκικής προσέγγισης. Η απομάκρυνση της Τουρκίας από την αγκαλιά του Πούτιν αποτελεί στρατηγικό στόχο των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ, αλλά βραχυπρόθεσμα είναι σημαντική και η ισχυροποίηση της νότιας πτέρυγας του ΝΑΤΟ με την ένταξη της "Μακεδονίας", λόγω της αύξησης της αντιπαράθεσης ανάμεσα στη Δύση και τη Μόσχα στα Βαλκάνια και τη Μέση Ανατολή».