Επιστροφή στον τόπο του εγκλήματος από τον πρώην Πρόεδρο των ΗΠΑ Μπ. Κλίντον, που τον υποδέχτηκε ο πρώην Ουτσεκάς, νυν Πρόεδρος Χ. Θάτσι |
Οι ΗΠΑ αυξάνουν τις πιέσεις για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων ανάμεσα σε Σερβία και Κοσσυφοπέδιο, με στόχο η «αμοιβαία αναγνώριση» να συμβάλει στο σχεδιασμό της «ευρωατλαντικής ολοκλήρωσης» της περιοχής, που αποσκοπεί στον περιορισμό της γεωπολιτικής επιρροής της Ρωσίας και άλλων ανταγωνιστικών δυνάμεων.
Οι νέες πιέσεις ασκήθηκαν από τον εκπρόσωπο του Λευκού Οίκου Τζουντ Ντιρ, που άδραξε ως αφορμή την 20ή επέτειο από τον τερματισμό των ΝΑΤΟικών βομβαρδισμών στην πρώην ΟΔ Γιουγκοσλαβίας. «Εχει επιτευχθεί πολλή πρόοδος, αλλά η δουλειά δεν έχει τελειώσει ακόμη... Η Πρίστινα και το Βελιγράδι πρέπει να διπλασιάσουν τις προσπάθειές τους για να καταλήξουν σε ολοκληρωμένη συμφωνία με επίκεντρο την αμοιβαία αναγνώριση και να άρουν αμέσως τα εμπόδια για την πρόοδο», ανέφερε. Επανέλαβε ότι ο «διάλογος» ανάμεσα στις δύο πλευρές είναι «ο μόνος τρόπος για να υπάρξει αληθινή ανεξαρτησία», προσφέροντας την «υποστήριξη» των ΗΠΑ «καθ' όλη τη διάρκεια της διαδικασίας».
Παράλληλα με τις αμερικανικές πιέσεις, αργά το βράδυ της Δευτέρας συζητήθηκε στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ η τελευταία έκθεση του γενικού γραμματέα του διεθνούς Οργανισμού, Αντόνιο Γκουτέρες, για το Κοσσυφοπέδιο. Οι τόνοι ανάμεσα στους εκπροσώπους της Σερβίας και του Κοσσυφοπεδίου ανέβηκαν.
Η πρέσβειρα του Κοσσυφοπεδίου στις ΗΠΑ, Βλόρα Σιτάκου, μετέβη στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ για να εξηγήσει τις θέσεις της κυβέρνησής της. Ζήτησε τερματισμό της αποστολής του ΟΗΕ στο Κοσσυφοπέδιο (UNMIK), με τον ισχυρισμό ότι σήμερα η κυβέρνηση «μπορεί να διαχειριστεί τις υποθέσεις της» και ότι η κατάσταση «είναι διαφορετική» από αυτή που επικρατούσε πριν από 20 χρόνια. Ισχυρίστηκε ότι η ανεξαρτησία του ΝΑΤΟικού προτεκτοράτου δεν είναι αποτέλεσμα της δράσης Αλβανών αυτονομιστών (που εξοπλίστηκαν, εκπαιδεύτηκαν και υποστηρίχτηκαν από δυτικές ιμπεριαλιστικές δυνάμεις), αλλά «προϊόν απο-αποικιοποίησης»!
Ο Σέρβος υπουργός Εξωτερικών Ιβιτσα Ντάσιτς απέρριψε τους ισχυρισμούς της, τονίζοντας ότι η σερβική κυβέρνηση είναι πρόθυμη να συμμετάσχει σε διαπραγματεύσεις «με στόχο μία συμβιβαστική συμφωνία» με το Κοσσυφοπέδιο. Ωστόσο, επέρριψε τις ευθύνες για το σημερινό αδιέξοδο στην κυβέρνηση των Κοσοβάρων Αλβανών, τονίζοντας πως αφενός δεν εφαρμόζει συμφωνίες που έχει υπογράψει στις Βρυξέλλες από το 2013, όπως αυτή για τη συγκρότηση της Ενωσης Σερβικών Δήμων Κοσσυφοπεδίου, αφετέρου επιβάλλει τεράστιους δασμούς στη Σερβία για να μπλοκάρει τις διαπραγματεύσεις. Προειδοποίησε ακόμη το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ ότι οι αστυνομικές δυνάμεις των Κοσοβάρων Αλβανών ετοιμάζονται να επιτεθούν στους Σέρβους που ζουν στο βόρειο τμήμα του προτεκτοράτου.
Ας σημειωθεί πάντως ότι στο Κοσσυφοπέδιο βρίσκεται από χτες ο Αμερικανός πρώην Πρόεδρος Μπιλ Κλίντον, που του επιφύλαξαν υποδοχή «απελευθερωτή» για να συμμετάσχει στις εκδηλώσεις της 20ής επετείου της ιμπεριαλιστικής επέμβασης ΗΠΑ, ΝΑΤΟ και ΕΕ, που οδήγησε στο σημερινό προτεκτοράτο, όπου θα παραβρίσκεται και η πρώην υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μαντλίν Ολμπράιτ.
Η πρόσφατη απόφαση του Αλβανού Προέδρου Ιλίρ Μέτα να ακυρώσει τις δημοτικές εκλογές της 30ής Ιούνη λόγω αποχής των κομμάτων της αντιπολίτευσης προκάλεσε, ως γνωστόν, την έντονη αντίδραση του Σοσιαλιστή πρωθυπουργού Εντι Ράμα, καθώς αποφάσισε να ξεκινήσει αύριο κοινοβουλευτική διαδικασία με στόχο την καθαίρεσή του. Οι εξελίξεις χτες σχολιάστηκαν από την εκπρόσωπο Τύπου της ΕΕ, Μάγια Κοτσίγιανιτς, που τόνισε ότι παρακολουθούνται «στενά». Πρόσθεσε ότι το ζήτημα πρέπει να αντιμετωπιστεί «από τους αρμόδιους θεσμούς στην Αλβανία» με τη χρήση υπάρχουσας νομοθεσίας, «με πλήρη σεβασμό στις συνταγματικές και δημοκρατικές αρχές». Επέκρινε για μία ακόμη φορά την απόφαση κομμάτων της αντιπολίτευσης να μποϊκοτάρουν τις συνεδριάσεις της Βουλής και τις τοπικές εκλογές, καλώντας παρ' όλα αυτά τις δύο πλευρές «να ξεκινήσουν διάλογο».
Στα Σκόπια, το ίδιο διάστημα όλα φαίνεται πως θα κριθούν από την προγραμματισμένη για αύριο Πέμπτη συνάντηση του πρωθυπουργού της Βόρειας Μακεδονίας, Ζόραν Ζάεφ, με την Γερμανίδα καγκελάριο Αγκελα Μέρκελ στο Βερολίνο. Ο Ζάεφ μιλώντας σε δημοσιογράφους προειδοποίησε ότι θα ενημερωθεί για την απόφαση της γερμανικής κυβέρνησης σε σχέση με το εάν υποστηρίζει ή απορρίπτει να δοθεί στο τέλος του μήνα, τον Ιούλη ή τον Οκτώβρη ημερομηνία για έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων ανάμεσα στην ΕΕ και τη Βόρεια Μακεδονία (και την Αλβανία). Επανέλαβε ότι εάν δεν πάρει θετική απόφαση αυτό το καλοκαίρι «όλα είναι ανοικτά», συμπεριλαμβανομένου και του ενδεχόμενου διεξαγωγής πρόωρων γενικών εκλογών.
Νωρίτερα, χτες, οι υπουργοί Εξωτερικών 13 χωρών - μελών της ΕΕ (μεταξύ των οποίων Ιταλία, Πολωνία, Κροατία, Αυστρία, Μάλτα, Βουλγαρία, Τσεχία κ.ά.) τάχθηκαν υπέρ της χορήγησης ημερομηνίας έναρξης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με τη Βόρεια Μακεδονία.