Συντρίμμια του «Μπόινγκ» βρέθηκαν σε ακτίνα πολλών δεκάδων χιλιομέτρων |
Πλήθος ερωτημάτων προκαλεί η συντριβή του «Μπόινγκ 777» των «Μαλαισιανών Αερογραμμών», που πετούσε το απόγευμα της Πέμπτης (γύρω στις 6 μ.μ. ώρα Ελλάδας) πάνω από την περιοχή της Ανατολικής Ουκρανίας Ντονέτσκ, όπου από την άνοιξη διεξάγεται η «αντιτρομοκρατική επιχείρηση» της κυβέρνησης του Κιέβου.
Το επιβατηγό αεροσκάφος εκτελούσε πτήση με αριθμό ΜΗ-17, μεταφέροντας 283 επιβάτες με 15μελές πλήρωμα από το Αμστερνταμ της Ολλανδίας στην Κουάλα Λουμπούρ της Μαλαισίας. Επεσε περίπου 40 χιλιόμετρα μακριά από τη ρωσο-ουκρανική μεθόριο (κοντά στην πόλη Σαχτιόρσκ) και όλοι όσοι ταξίδευαν με αυτό σκοτώθηκαν, ανάμεσά τους και 80 παιδιά.
Αν και τα ακριβή αίτια της πτώσης δεν είχαν εξακριβωθεί, από την πρώτη στιγμή που έγινε γνωστό το γεγονός, ξεκίνησε ένας «πόλεμος» δηλώσεων και κατηγοριών ανάμεσα σε όσους συνδέονται με την ένοπλη σύγκρουση στην περιοχή. Από κοντά και τα ΜΜΕ άρχισαν να μιλούν για «κατάρριψη», δίνοντας τροφή αλλά και σηματοδοτώντας νέα κλιμάκωση της «κόντρας» των ιμπεριαλιστικών συμφερόντων που εδώ και μήνες διασταυρώνουν τα ξίφη τους, με τραγικό θύμα το λαό της Ανατολικής Ουκρανίας, που μετρά εκατοντάδες νεκρούς και δεκάδες χιλιάδες πρόσφυγες, αλλά και απειλές για τους λαούς όλης της περιοχής.
Διεθνή πρακτορεία (όπως το «Ρόιτερς») έσπευδαν να εκτιμήσουν ότι «η κλίμακα της καταστροφής θα μπορούσε να αποδειχθεί σημείο καμπής για τη διεθνή άσκηση πίεσης για επίλυση της κρίσης στην Ουκρανία».
«Σήμερα, τρομοκράτες σκότωσαν 300 ανθρώπους με μια βολή», ανέφερε δεύτερη ανακοίνωση που εξέδωσε, αργά το βράδυ της Πέμπτης, ο Πρόεδρος της Ουκρανίας, Πέτρο Ποροσένκο, ο οποίος, μιλώντας με τον Αμερικανό ομόλογό του, Μπαράκ Ομπάμα, δήλωσε ότι «η εξωτερική επίθεση ενάντια στην Ουκρανία δεν αποτελεί απλά δικό μας πρόβλημα, αποτελεί πρόβλημα για την παγκόσμια ασφάλεια».
Ο «πρωθυπουργός» του Κιέβου, Αρσένι Γιατσενιούκ, έκανε λόγο για τραγωδία που οφείλεται σε «διεθνείς εγκληματίες», συμπληρώνοντας ότι «η Ρωσία, που χρηματοδοτεί και στηρίζει αυτούς τους εγκληματίες, πρέπει επιτέλους να αναγνωρίσει την προσωπική της ευθύνη» για ένα «διεθνές έγκλημα σε βάρος της ανθρωπότητας». Μίλησε για «πόλεμο εναντίον της Ουκρανίας, εναντίον της Ευρώπης, εναντίον του κόσμου», συμπληρώνοντας ότι «όλες οι κόκκινες γραμμές έχουν παραβιαστεί».
Από τη μεριά του, ο Ρώσος Πρόεδρος, Βλαντιμίρ Πούτιν, δήλωσε ότι «αυτή η τραγωδία δε θα είχε συμβεί εάν υπήρχε σταθερότητα στην περιοχή ή αν οι στρατιωτικές επιχειρήσεις στην Ανατολική Ουκρανία δεν είχαν ξεκινήσει εκ νέου». «Χωρίς αμφιβολία, η κυβέρνηση στο έδαφος της οποίας συνέβη φέρει την ευθύνη για αυτήν την τρομακτική τραγωδία» είπε, προσθέτοντας ότι ο ίδιος έδωσε οδηγία στις ρωσικές αρχές να συνδράμουν με κάθε τρόπο στις έρευνες. «Το συμβάν αυτό είναι εντελώς απαράδεκτο», κατέληξε.
Από τη μεριά του, ο πρωθυπουργός της Μαλαισίας, Νατζίμπ Ράζακ, επιβεβαίωσε ξημερώματα Παρασκευής ότι το αεροσκάφος δεν είχε εκπέμψει σήμα κινδύνου.
Ο Λευκός Οίκος εξέδωσε ανακοίνωση, σύμφωνα με την οποία, «ενώ δεν ξέρουμε ακόμα όλα τα γεγονότα, ξέρουμε σίγουρα ότι αυτό το περιστατικό συνέβη στο πλαίσιο μιας κρίσης στην Ουκρανίας που τροφοδοτείται από τη ρωσική στήριξη προς τους αυτονομιστές, μεταξύ άλλων και με όπλα, υλικό, και εκπαίδευση». Ενώ ο Μπαράκ Ομπάμα συμφώνησε σε τηλεφωνική επαφή του με τον Ποροσένκο ότι «όλα τα αποδεικτικά στοιχεία που θα συλλεχθούν από την περιοχή της συντριβής θα πρέπει να παραμείνουν στην Ουκρανία, μέχρις ότου διεθνείς ερευνητές είναι σε θέση να εξετάσουν όλες τις πτυχές της τραγωδίας».
«Υπάρχουν πολλές ενδείξεις ότι το αεροπλάνο καταρρίφθηκε, έτσι πρέπει να πάρουμε τα πράγματα πολύ σοβαρά», δήλωσε με τη σειρά της και η Γερμανίδα Καγκελάριος, Αγκέλα Μέρκελ.
Οι πληροφορίες για το τι προηγήθηκε αλλά και το τι ακολούθησε την πτώση του «Μπόινγκ» ήταν συγκεχυμένες, ελεγχόμενες από μεγάλους ομίλους ΜΜΕ που δεν είναι καθόλου «ανεξάρτητοι», όπως πολλοί τους εμφανίζουν.
Αρχικά αναφέρθηκε ότι είχαν εντοπιστεί και τα δύο «μαύρα κουτιά», αργότερα εκπρόσωποι των ρωσόφωνων το διέψευσαν.
Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν στο «Ασοσιέτεντ Πρες» πως, σύμφωνα με τα δεδομένα ενός ραντάρ, ένα πυραυλικό σύστημα εδάφους - αέρος άνοιξε και εντόπισε ένα αεροπλάνο στην περιοχή του συμβάντος λίγα λεπτά πριν την πτώση του «Μπόϊνγκ» και ένα δεύτερο ραντάρ έδειξε ενδείξεις θερμότητας όταν το αεροπλάνο χτυπήθηκε.
Ενα από τα «σενάρια», που πολλά ΜΜΕ παρουσίαζαν, ήταν το αεροσκάφος να καταρρίφθηκε από πυραύλους εδάφους - αέρους «Buk-M1», πυραυλικά συστήματα που διαθέτει τόσο το Κίεβο όσο και η Μόσχα.
Οι ουκρανικές αρχές φέρονται να έδωσαν στη δημοσιότητα συνομιλία -της οποίας η γνησιότητα δεν έχει διασταυρωθεί- μεταξύ ρωσόφωνων ανταρτών, που φέρονται να επιβεβαιώνουν την κατάρριψη επιβατηγού αεροσκάφους.
Ωστοσο, χτες, ο γενικός εισαγγελέας της Ουκρανίας, Βιτάλι Γιαρέμα, ενημέρωσε τον Ποροσένκο ότι οι ρωσόφωνοι αντάρτες «ποτέ δεν απέκτησαν πυραυλικά συστήματα Buk-M1 ή S-300», όπως στο παρελθόν είχε αναφερθεί.
Ο αυτοανακηρυχθείς «πρωθυπουργός» της «Λαϊκής Δημοκρατίας του Ντονέτσκ», Αλεξάντερ Μποροντάι, στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου, ανέφερε ότι τα όπλα που διαθέτουν οι ρωσόφωνοι δεν τους επιτρέπουν να πλήττουν αεροπλάνα που πετούν στο υψόμετρο που πετούσε το Μπόινγκ. «Τα όπλα μας δεν πηγαίνουν πιο ψηλά από τα 4.000 μέτρα, δε διαθέτουμε (σ.σ. πυραύλους) Μπουκ, απολύτως κανέναν», ισχυρίστηκε. Ο ίδιος δήλωσε ότι «δεν υπάρχει θέμα εκεχειρίας, όμως, θα επιτρέψουμε στους εμπειρογνώμονες να έχουν πρόσβαση στο σημείο της καταστροφής».
Νωρίτερα, χτες, ο Οργανισμός για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) είχε ανακοινώσει ότι σε τηλεδιάσκεψη της «Ομάδα επαφής», που αποτελούν Ουκρανία, Ρωσία και ο ΟΑΣΕ, με τους ρωσόφωνους, οι τελευταίοι συμφώνησαν να παράσχουν «ασφαλή πρόσβαση» στο σημείο της συντριβής σε μια «εθνική διερευνητική επιτροπή στην οποία μετέχουν και διεθνείς ερευνητές».
Το ρωσικό υπουργείο Αμυνας ανακοίνωσε, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο «ΙΤΑΡ-ΤΑΣΣ», ότι «τα ρωσικά ραδιοτεχνικά μέσα κατά τη διάρκεια της 17ης Ιουλίου κατέγραψαν την ενεργοποίηση του σταθμού ραντάρ 9C18 "Κούπολ" της αντιαεροπορικής συστοιχίας Buk-M1, που είναι εγκατεστημένη στην περιοχή του οικισμού Στίλα (30 χλμ νοτίως του Ντονιέτσκ» (σ.σ. δηλαδή σε ουκρανικό έδαφος), αναφέρεται στη δήλωση προς το ρωσικό πρακτορείο.
Στο μεταξύ, ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, μιλώντας στο τηλεοπτικό δίκτυο «Rossia 24», τόνισε ότι σε περίπτωση που ριφθούν πυρά από την Ουκρανία στο ρωσικό έδαφος «θα λάβουμε αυστηρά μέτρα. Το λιγότερο, αν είναι ξεκάθαρο ότι αυτό έγινε σκοπίμως, είμαι πεπεισμένος ότι πρέπει να καταστρέψουμε το σημείο απ' όπου προήλθαν τα πυρά».
Χτες το απόγευμα, μετά από έκτακτη συνεδρίασή του, το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ ζήτησε τη διεξαγωγή μιας «πλήρους, λεπτομερούς και ανεξάρτητης διεθνούς έρευνας» και διακήρυξε ομόφωνα «την ανάγκη» που υπάρχει «όλες οι πλευρές να επιτρέψουν την άμεση πρόσβαση στον τόπο που κατέπεσε το αεροπλάνο στους ερευνητές».
Στην τοποθέτησή της, η Αμερικανίδα πρέσβειρα, Σαμάνθα Πάουερ, επικαλέστηκε στοιχεία των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών και δήλωσε ότι «το Μπόινγκ ενδέχεται να χτυπήθηκε από πύραυλο SA-11 από περιοχή που ελέγχουν οι αυτονομιστές στην Ανατολική Ουκρανία». Πρόσθεσε ότι δεν μπορούμε να αποκλείσουμε οι ρωσόφωνοι να είχαν ρωσική τεχνική βοήθεια, λόγω των ειδικών απαιτήσεων που έχει η εκτόξευση του συγκεκριμένου πυραύλου.
Την ίδια στιγμή, αξιωματούχος του ΝΑΤΟ δήλωνε ότι «ανησυχούμε για τον αυξανόμενο αριθμό των βαρέων όπλων που χρησιμοποιούν οι αυτονομιστές στην Ανατολική Ουκρανία, καθώς και για το γεγονός ότι αυτά είναι ολοένα και πιο εξελιγμένα». Ο ίδιος συμπλήρωνε: «Παρατηρήσαμε ότι η Ρωσία συνεχίζει να επιτρέπει τη διέλευση μισθοφόρων και βαρέων όπλων από τα σύνορά της με την Ουκρανία».
Χτες το απόγευμα, ο Πούτιν δήλωνε ότι είναι σε επαφή με τον Ποροσένκο και «ελπίζει ότι θα μπορέσει να προσφέρει στον ουκρανικό λαό» μια «μέθοδο διασφάλισης των νόμιμων δικαιωμάτων και συμφερόντων που θα φέρει μια πλήρη και διαρκή ειρήνη σ' αυτήν τη γη».
Ο Μπαράκ Ομπάμα ζήτησε «διεθνή αξιόπιστη έρευνα», σπεύδοντας να εμφανιστεί δικαιωμένος για τις νέες κυρώσεις που αποφάσισε η Ουάσινγκτον σε βάρος της Μόσχας και εξήγησε ότι η κρίση δεν μπορεί να αφορά μόνο την Ουκρανία.
Τα ερωτήματα που δημιουργούνται είναι πολλά.
Για παράδειγμα, πώς ένα πολιτικό αεροσκάφος εκτελούσε πτήση σε μια περιοχή όπου διεξάγονται ένοπλες συγκρούσεις, με τη χρήση μάλιστα και αντιαεροπορικών συστημάτων; Οι αρμόδιες υπηρεσίες είχαν εκδώσει εντολές για την αποφυγή πτήσεων από εκεί και, αν ναι, ποιες ήταν αυτές; Γιατί αμέσως έσπευσε ο Ουκρανός Πρόεδρος, Ποροσένκο, να μιλήσει για κατάρριψη, δηλώνοντας ότι δεν το έκανε ο ουκρανικός στρατός και γιατί τα αστικά ΜΜΕ υιοθέτησαν την άποψη της κατάρριψης και αυτά τη στιγμή που ακόμη τίποτα δεν έχει εξακριβωθεί για την αιτία της πτώσης; Λέγεται ακόμα ότι μισή ώρα μετά θα περνούσε από το ίδιο σημείο αεροσκάφος με τον Βλ. Πούτιν. Εχει σχέση αυτή η ιστορία με τις ραγδαία επαναλαμβανόμενες τοποθετήσεις διαφόρων διεθνολόγων περί καμπής, διεθνούς ζητήματος, αφού υπήρχαν επιβάτες από διάφορες χώρες, περί επίθεσης στην Ευρώπη και πού αποσκοπούν;
Τέλος, πρέπει να σημειωθεί ότι η υπηρεσία που συντονίζει τις πτήσεις στον ευρωπαϊκό εναέριο χώρο (Eurocontrol) ανέφερε χτες ότι ο αεροδιάδρομος «είχε κλείσει από τις ουκρανικές αρχές από την επιφάνεια έως το επίπεδο πτήσης 320 (κατά προσέγγιση 32.000 πόδια) αλλά ήταν ανοικτός στο επίπεδο όπου πετούσε το αεροσκάφος». Ακόμα, οι «Μαλαισιανές Αερογραμμές» ανακοίνωσαν χτες ότι οι πιλότοι του «Μπόινγκ» υπέβαλαν «σχέδιο πτήσης με το οποίο ζητούσαν να πετάξουν στα 35.000 πόδια» αλλά «μόλις εισήλθε στον ουκρανικό εναέριο χώρο, η MH17 (σ.σ. η πτήση) έλαβε οδηγία από την ουκρανική υπηρεσία εναέριου ελέγχου να πετάξει στα 33.000 πόδια».