Ο Αμερικανός ΥΠΕΞ υποδέχτηκε χτες στην Ουάσιγκτον τον Τούρκο ομόλογό του
«Η Τουρκία είναι ένας σημαντικός εταίρος όχι μόνο στην περιοχή αλλά σε όλο τον κόσμο», είπε ο εκπρόσωπος του υπουργείου Αμυνας των ΗΠΑ, ταξίαρχος Πάτρικ Ράιντερ, ενώ χτες ο επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ έκανε δεκτό τον Τούρκο ΥΠΕΞ, Μεβλούτ Τσαβούσογλου, σε μια συνάντηση εφ' όλης της ύλης, τόσο για τις αμερικανο-τουρκικές σχέσεις, όσο και για όλες τις διεθνείς κρίσιμες εξελίξεις που βεβαιώνουν την όξυνση του ανταγωνισμού Δύσης - Ρωσίας (αλλά και Κίνας).
Ο Ράιντερ, απαντώντας σε ερώτηση για τον αντίκτυπο που θα έχει η τύχη της συμφωνίας για τα F-16 συνολικά στις σχέσεις Τουρκίας - ΗΠΑ, ξεκαθάρισε: «Οσον αφορά τις διμερείς σχέσεις μεταξύ των ΗΠΑ και της Τουρκίας, πάντα λέγαμε ότι η Τουρκία είναι ένας σημαντικός εταίρος και σύμμαχος. Επομένως, θα συνεχίσουμε να συνεργαζόμαστε στενά για να στηρίξουμε αυτή τη σχέση και να διασφαλίσουμε ότι λαμβάνονται υπόψη οι αμοιβαίες αμυντικές ανάγκες μας». Απαντώντας δε σε ερώτηση για τη σχέση ανάμεσα στην πώληση F-16 στην Τουρκία και το σχέδιο πώλησης F-35 στην Ελλάδα, ο Ράιντερ είπε ότι αυτά τα θέματα είναι ανεξάρτητα και ότι οι ΗΠΑ διατηρούν σχέσεις και με τις δύο χώρες, παραπέμποντας έτσι και στα σχέδια «ΝΑΤΟικής συνοχής» στη νοτιοανατολική πτέρυγα της λυκοσυμμαχίας. Τέλος, σε ερώτηση για τις ενστάσεις που εξακολουθούν να εκφράζουν μέλη του Κογκρέσου και της Γερουσίας, ο Ράιντερ υπογράμμισε ξανά: «Και πάλι, οι ΗΠΑ και η Τουρκία μοιράζονται μια συμμαχία και η Τουρκία είναι ένας σημαντικός εταίρος όχι μόνο στην περιοχή αλλά σε όλο τον κόσμο».
Στο μεταξύ, κατά την έναρξη της συνάντησης Μπλίνκεν - Τσαβούσογλου, αργά χτες βράδυ, ο Τούρκος ΥΠΕΞ έθιξε το ζήτημα της πώλησης των μαχητικών αεροσκαφών F-16 από τις ΗΠΑ στην Τουρκία, λέγοντας μεταξύ άλλων ότι «περιμένουμε την Ουάσιγκτον να εγκρίνει την πώλησή τους σε εμάς, καθώς αποτελεί ζήτημα τόσο της προστασίας της χώρας μας όσο και της προστασίας του ΝΑΤΟ, αποτελώντας κοινό στρατηγικό συμφέρον». Ενώ είπε πως «θα συζητήσουμε τις εξελίξεις στην Ουκρανία, στη Συρία, στην Ανατολική Μεσόγειο, στη Μέση Ανατολή και στην περιοχή του Καυκάσου. Ως σύμμαχοι, θα διατηρήσουμε ανοιχτή την επικοινωνία».
Ο δε Μπλίνκεν απάντησε ότι «οι ΗΠΑ εκτιμούν τη συμβολή της Τουρκίας στον διάδρομο των σιτηρών» και στις σχετικές διαπραγματεύσεις Ρωσίας και Ουκρανίας, προσθέτοντας πως «θα επιλύσουμε τις διαφορές στις απόψεις μας, τηρώντας το πνεύμα της στενής συμμαχίας και εταιρικής σχέσης με την Τουρκία».
Σημειωτέον, εκτός από τον Μπλίνκεν, το πρόγραμμα επαφών του Τσαβούσογλου περιελάμβανε συνάντηση με την Αμερικανίδα υφυπουργό Εξωτερικών, αρμόδια για τις Πολιτικές Υποθέσεις, Βικτόρια Νούλαντ, με την οποία άλλωστε πέρυσι την άνοιξη εγκαινίασαν τον «Στρατηγικό Μηχανισμό» ΗΠΑ - Τουρκίας, όπως και συζητήσεις με εκπροσώπους μιας σειράς «δεξαμενών σκέψης».
Από τη μεριά του, χτες, ο Τούρκος υπουργός Αμυνας, Χουλουσί Ακάρ, υποστήριξε για το θέμα των F-16 πως «παρακολουθούμε ότι το θέμα προχωρά θετικά (...) Η στενή μας συνεργασία με τον υπουργό Αμυνας των ΗΠΑ συνεχίζεται. Στην αντιπροσωπεία και τις διμερείς συναντήσεις, τους εκφράσαμε ότι αναμένουμε θετικά και συγκεκριμένα αποτελέσματα το συντομότερο δυνατό. Κινούμαστε προς αυτή την κατεύθυνση». Τόνισε δε ότι «υπάρχουν κάποιοι περιορισμοί και τους ήραν. Δεν είναι δυνατόν να δεχτούμε συναλλαγή με περιορισμούς».
Την ίδια στιγμή, δεν σταματούν προβληματισμοί, στο πλαίσιο και των σύνθετων παζαριών. Ο Αμερικανός γερουσιαστής των Δημοκρατικών Κρις Βαν Χόλεν δήλωσε ότι «οι επανειλημμένες επιθέσεις του (Ερντογάν) στους Σύρους Κούρδους συμμάχους μας και η συνεχιζόμενη φιλία προς τη Ρωσία - συμπεριλαμβανομένης της καθυστέρησης της ένταξης της Σουηδίας και της Φινλανδίας στο ΝΑΤΟ - παραμένουν σοβαρές αιτίες ανησυχίας (...) Οπως έχω ξαναπεί, για να παραλάβει η Τουρκία τα F-16, χρειαζόμαστε διαβεβαιώσεις ότι αυτές οι ανησυχίες θα αντιμετωπιστούν».
Πάντως, ο ΥΠΕΞ της Φινλανδίας, Πέκα Χααβίστο, μίλησε για την «άμεση και καλή επικοινωνία» που διατηρεί με τον «καλό μου φίλο (Τούρκο ΥΠΕΞ) Τσαβούσογλου», εκφράζοντας αισιοδοξία για το αποτέλεσμα των συνομιλιών. Συνέδεσε δε την πώληση των αμερικανικών F-16 στην Τουρκία και με την ένταξη της χώρας του στη λυκοσυμμαχία, εικάζοντας ότι ...«θα μπορούσε να βοηθήσει».
Στην Αθήνα, μιλώντας χτες στον ρ/σ «Παραπολιτικά», ο αναπλ. υπουργός Εξωτερικών, Μιλτ. Βαρβιτσιώτης, σε ερώτηση για τον κίνδυνο περαιτέρω όξυνσης των σχέσεων με την Τουρκία, σημείωσε ότι «κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο μιας όξυνσης». Ωστόσο, δεδομένου ότι παράλληλα με την «άνευ προηγουμένου επιθετική ρητορική» απέναντι στην Ελλάδα, η Αγκυρα «προσπαθεί να ανοίξει πάλι τον δίαυλο με τις ΗΠΑ και να αποκτήσει πρόσβαση σε εξοπλιστικά προγράμματα όπως τα F-16», εκτίμησε ότι η πολιτική του Τούρκου Προέδρου, Ερντογάν, πιθανότατα «δεν θα εξελιχθεί σε μια πολιτική στρατιωτικής εμπλοκής με την Ελλάδα, η οποία μπορεί να αποβεί και γι' αυτόν, όχι μόνο στρατιωτικά αλλά και πολιτικά, μοιραία», αποσιωπώντας τις πολυεπίπεδες σχέσεις της τουρκικής αστικής τάξης με την Ουάσιγκτον και άλλα κέντρα, που η κυβέρνηση παρουσιάζει ως τάχα «ανάχωμα» στην τουρκική επιθετικότητα.