Ο αμερικανός πιλότος Πάουερς, στο σοβιετικό δικαστήριο (αριστερά). Ο Ν. Χρουστσόφ ανακοινώνει την αποχώρηση από τη διάσκεψη |
Λίγο πριν από τη Διάσκεψη, την 1η Μάη 1960, συμβαίνει κάτι που έμελλε να παίξει σημαντικό ρόλο στις σχέσεις ΗΠΑ - ΕΣΣΔ, αλλά και στην τελική έκβαση της ίδιας της Διάσκεψης. Ενα αμερικανικό κατασκοπευτικό αεροπλάνο τύπου U2 καταρρίπτεται στα Ουράλια, σχεδόν 2.500 χιλιόμετρα εντός του σοβιετικού εναέριου χώρου. Η κατάρριψη του U2 ανακοινώνεται στις 5 Μάη και οι Αμερικανοί δηλώνουν άγνοια. Στη συνέχεια, όμως, οι Σοβιετικοί παρουσιάζουν τον πιλότο του αεροπλάνου Γκάρι Πάουερς και φωτογραφίες στρατιωτικών εγκαταστάσεων, που είχαν ληφθεί από το U2. H κυβέρνηση των ΗΠΑ διεθνώς εκτεθειμένη υποχρεώνεται να παραδεχτεί τα πάντα.
Στις 16 Μάη στο Παρίσι αρχίζει η Διεθνής Διάσκεψη, στην οποία παίρνουν μέρος ο Σοβιετικός ηγέτης Ν. Χρουστσόφ, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντ. Αϊζενχάουερ, ο Βρετανός πρωθυπουργός Χ. Μακμίλαν και ο Πρόεδρος της Γαλλίας Ντε Γκολ. Στην έναρξη της Διάσκεψης ο Χρουστσόφ απαιτεί από τον Αϊζενχάουερ να καταδικάσει το κατασκοπευτικό περιστατικό και να ζητήσει συγγνώμη. Ο Αμερικανός Πρόεδρος αρνείται κατηγορηματικά. Απ' την αρχή διαπιστώνεται ότι Αμερικανοί, Βρετανοί και Γάλλοι δεν έχουν καμιά πρόθεση για συνεννόηση, απορρίπτουν όλες τις σοβιετικές προτάσεις για ύφεση και σταδιακό αφοπλισμό. Στις 17 Μάη ο Χρουστσόφ και η σοβιετική αντιπροσωπεία δηλώνουν την αποχώρησή τους.